1

10 γκανγκστερικά έπη για να δείτε πριν ή μετά τον «Ιρλανδό» (vids)

10 γκανγκστερικά έπη για να δείτε πριν ή μετά τον «Ιρλανδό» (vids)

Είτε επιλέξετε να δείτε τον «Ιρλανδό» του Σκορσέζε στη μεγάλη οθόνη αυτές τις ημέρες, είτε περιμένετε μέχρι τις 27 του μήνα για να γίνει διαθέσιμος στο Netflix, οι ταινίες αυτής της λίστας αποτελούν το ιδανικό συμπλήρωμα. Δεν είναι τυχαίο ότι στις 8 από τις 10 εμπλέκεται ένας ή περισσότεροι από τους συντελεστές του «Ιρλανδού» – Σκορσέζε,  Ντε Νίρο, Πατσίνο, Πέσι – και η  κάθε μία είναι εξαιρετική στο είδος της (γι' αυτό και η σειρά τους στο Top-10 δεν είναι αξιολογική). Σικελία, Νέα Υόρκη, Σικάγο, Μαϊάμι, Λας Βέγκας, Βοστόνη, αρχές του εικοστού αιώνα, δεκαετία '30, 70s, 80s, 90s... απ' όλα έχει το μενού, πάντα με εξαιρετικά κοστούμια, άψογη μουσική και βροχή από αλκοόλ και σφαίρες.

Τα Καλά Παιδιά (Goodfellas – 1990)

Τα Καλά Παιδιά (Goodfellas – 1990)

Μακράν η καλύτερη «μαφιόζικη» συνεργασία του Ρόμπερτ Ντε Νίρο με τον Μάρτιν Σκορσέζε, μεταφορά του βιβλίου «Wiseguy» του Νίκολας Πιλέτζι, που αφηγείται την αληθινή ιστορία του μαφιόζου Χένρι Χιλ (τον υποδύεται ο Ρέι Λιότα) που κάρφωσε τους δικούς του και μπήκε σε πρόγραμμα προστασίας μαρτύρων. Ο Τζο Πέσι κέρδισε Όσκαρ Β΄ ανδρικού ρόλου ενώ «Τα Καλά Παιδιά» ήταν επίσης υποψήφια για καλύτερη ταινία, σκηνοθεσία, διασκευασμένο σενάριο, μοντάζ και Β' γυναικείο ρόλο (Λορέιν Μπράκο).

Καζίνο (Casino – 1995)

Καζίνο (Casino – 1995)

Δεν πετάει τις... σπίθες των «Καλών Παιδιών», κι ας ενώνει πάλι τους Μάρτιν Σκορσέζε, Ρόμπερτ Ντε Νίρο και Τζο Πέσι σε μια ακόμη μεταφορά βιβλίου του Νίκολας Πιλέτζι. Το γεγονός ότι κυκλοφόρησε πέντε χρόνια μετά οδήγησε σε αναπόφευκτες συγκρίσεις των δύο ταινιών, κάτι που αδικεί το «Καζίνο». Το 1973 ο «Άσος» Ρόθσταϊν (Ντε Νίρο) αφήνει το Σικάγο για το Λας Βέγκας και το Καζίνο Tangiers (και την αγκαλιά της Σάρον Στόουν) ενώ ο Πέσι δίνει και πάλι ρέστα σε έναν ρόλο πολύ κοντά σε εκείνον των «Καλών Παιδιών».

Ο Σημαδεμένος (Scarface – 1983)

Ο Σημαδεμένος (Scarface – 1983)

Η ταινία την οποία βλέπουν υποχρεωτικά τρεις φορές την ημέρα όλοι οι gangsta rappers, καθώς ο Τόνι Μοντάνα του Αλ Πατσίνο είναι το απόλυτο είδωλο. Ο Όλιβερ Στόουν έγραψε το σενάριο για αυτή τη διασκευή της ταινίας του 1932 και ο Μπράιαν Ντε Πάλμα τη σκηνοθέτησε αριστοτεχνικά. Βροχή από σφαίρες, τόνοι κοκαΐνης, λίτρα αίματος, και μια Μισέλ Φάιφερ – αποκάλυψη. Δέκα χρόνια μετά, οι Ντε Πάλμα και Πατσίνο θα ξανασυνεργάζονταν στην «Υπόθεση Καρλίτο» που θα ήταν η 11η ταινία αυτής της λίστας...

Κάποτε στην Αμερική (Once Upon A Time in America – 1984)

Κάποτε στην Αμερική (Once Upon A Time in America – 1984)

Επική από όλες τις απόψεις η τελευταία ταινία του μεγάλου Σέρτζιο Λεόνε. Γύρισε 10 ώρες υλικού, σκέφτηκε να κάνει δύο τρίωρες ταινίες, κατέληξε σε μία ταινία-ποταμό 269 λεπτών (μιλάμε για 4 ώρες και 29 λεπτά), πείστηκε να την κόψει στα 229 λεπτά και έτσι προβλήθηκε στην Ευρώπη. Οι Αμερικανοί διανομείς έκαναν το έγκλημα να την κόψουν στα 139 λεπτά και να βάλουν τις σκηνές σε χρονολογική σειρά, με αποτέλεσμα η  ταινία να πατώσει στις ΗΠΑ, αλλά η φήμη της έχει πλέον αποκατασταθεί. Ο Ρόμπερτ Ντε Νίρο και ο Τζέιμς Γουντς ξεκινούν ως πιτσιρικάδες από το εβραϊκό γκέτο για να μπουν στον κόσμο του οργανωμένου εγκλήματος της Νέας Υόρκης.

Οι Αδιάφθοροι (The Untouchables – 1987)

Οι Αδιάφθοροι (The Untouchables – 1987)

Ήταν θέμα χρόνου, μετά από τόσες γκανγκστερικές ταινίες, ο Ρόμπερτ Ντε Νίρο να υποδυθεί τον Αλ Καπόνε. Και στην ταινία του Μπράιαν Ντε Πάλμα κλέβει την παράσταση από τους Κέβιν Κόστνερ, Σον Κόνερι και Άντι Γκαρσία που προσπαθούν να τον συλλάβουν την εποχή της Ποτοαπαγόρευσης, και τελικά το καταφέρνουν με την κατηγορία της... φοροδιαφυγής. Μια ταινία γεμάτη σκηνές ανθολογίας, με κλασικότερη εκείνη με το πιστολίδι στον σιδηροδρομικό σταθμό που είναι εμπνευσμένη από το «Θωρηκτό Ποτέμκιν» (1925) του Σεργκέι Αϊζενστάιν.

Ντόνι Μπράσκο (Donnie Brasco – 1997)

Ντόνι Μπράσκο (Donnie Brasco – 1997)

Μία ακόμη αληθινή γκανγκστερική ιστορία, αυτή τη φορά από τον Μάικ Νιούελ (που τρία χρόνια πριν είχε γυρίσει το «Τέσσερις γάμοι και μια κηδεία»). Ο Τζόνι Ντεπ υποδύεται τον μυστικό πράκτορα του FBI Τζόζεφ Πιστόνε, που τη δεκαετία του 1970, ως έμπορος διαμαντιών Ντόνι Μπράσκο, μπαίνει στους κύκλους της μαφιόζικης φαμίλιας του μεσόκοπου εκτελεστή Λέφτι (Αλ Πατσίνο).

American Gangster (2007)

American Gangster (2007)

Φτάσαμε και σε μια γκανγκστερική ταινία που δεν περιλαμβάνει κάποιον από τους Σκορσέζε, Πατσίνο ή Ντε Νίρο... Ο Ρίντλεϊ Σκοτ σκηνοθέτησε τον Ντενζέλ Ουάσικγκτον ως Φρανκ Λούκας, γκάνγκστερ από τη Βόρεια Καρολίνα που έφερνε ηρωίνη στις ΗΠΑ με αεροπλάνα που επέστρεφαν από τον πόλεμο του Βιετνάμ. Ο Ράσελ Κρόου είναι στο κατόπι του, ενώ το δυνατό καστ συμπληρώνουν οι Τζος Μπρόλιν, Τζιουέτελ Ετζίοφορ, Κούμπα Γκούντιγκ Τζούνιορ, Τεντ Λιβάιν, Ίντρις Έλμπα και πολύς κόσμος ακόμη. Υπήρξαν κάποιες γκρίνιες για την παραποίηση των αληθινών γεγονότων και προσώπων, αλλά τι να κάνουμε, ο Σκοτ δεν γύρισε ντοκιμαντέρ.

Ο Δρόμος της Απώλειας (Road to Perdition – 2002)

Ο Δρόμος της Απώλειας (Road to Perdition – 2002)

Υπέροχα φωτογραφημένη (κέρδισε επάξια το αντίστοιχο Όσκαρ) ταινία του Σαμ Μέντες, που λίγοι γνωρίζουν ότι βασίζεται σε κόμιkς. Σικάγο, Ποτοαπαγόρευση (αγαπημένο σκηνικό), ο Πολ Νιούμαν είναι το αφεντικό της ιρλανδικής μαφίας, ο Τομ Χανκς είναι ο εκτελεστής που ο Νιούμαν αγαπάει σαν γιο, ο Ντάνιελ Κρεγκ είναι ο γιος του Νιούμαν που ζηλεύει τον Χανκς και δολοφονεί την οικογένειά του, ο Τζουντ Λο είναι ο ψυχρός δολοφόνος που κυνηγάει τον Χανκς σε όλη την ταινία. Αν δεν την έχετε δει, χάνετε.

Ο Πληροφοριοδότης (The Departed – 2006)

Ο Πληροφοριοδότης (The Departed – 2006)

Μένουμε στην ιρλανδική μαφία, αυτή τη φορά στη σημερινή Βοστόνη, με τον Μάρτιν Σκορσέζε να κερδίζει επιτέλους Όσκαρ σκηνοθεσίας – αλλά και καλύτερης ταινίας, μοντάζ και διασκευασμένου σεναρίου. Ριμέικ του «Internal Affairs» (2002) από το Χονγκ Κονγκ, με εξαιρετικές ερμηνείες από τους Τζακ Νίκολσον, Λεονάρντο ΝτιΚάπριο, Ματ Ντέιμον, ακόμη και από τον Μαρκ Γουόλμπεργκ που προτάθηκε για Όσκαρ Β΄ ανδρικού ρόλου. Είναι εκείνος που εκστομίζει τα περισσότερα από τα 237 «fuck» (και τα παράγωγά του) που ακούγονται στην ταινία.

H τριλογία του «Νονού» (The Godfather Trilogy – 1972, 1974, 1990)

H τριλογία του «Νονού» (The Godfather Trilogy – 1972, 1974, 1990)

Εντάξει, κλέβουμε βάζοντας και τις τρεις ταινίες του Φράνσις Φορντ Κόπολα αντί για μία, αλλά τόσες χρειάστηκαν για να ολοκληρωθεί η ιστορία του Μάικλ Κορλεόνε (Αλ Πατσίνο), που στην πρώτη ταινία μπαίνει διστακτικά στις δουλειές του Νονού πατέρα του (Μάρλον Μπράντο), στη δεύτερη αποδεικνύεται ακόμη πιο ψυχρός από εκείνον, και στην τρίτη προσπαθεί να νομιμοποιήσει την αυτοκρατορία του, χωρίς αποτέλεσμα («πάνω που νόμιζα ότι είχα βγει, με ξανατραβούν μέσα» είναι η κλασική ατάκα του Πατσίνο). Η πρώτη ταινία είναι το απόλυτο γκανγκστερικό έπος, η δεύτερη για κάποιους είναι ακόμη καλύτερη, η τρίτη έχει τα θεματάκια της (ευτυχώς η Σοφία Κόπολα άφησε στη συνέχεια την υποκριτική για τη σκηνοθεσία) αλλά δεν παύει να κλείνει την πιο εμβληματική τριλογία όλων των εποχών.