Culture
LIVE: ΑΝΑΝΕΩΘΗΚΕ ΠΡΙΝ ΑΠΟ

Η Ελένη Κεκροπούλου εξηγεί πώς φτάσαμε στις ντάνες με τα βιβλία του ενός ευρώ

Η ψυχή των εκδόσεων Ωκεανός και Ενάλιος, μιλάει για το νέο της μυθιστόρημα, το έργο του εκδότη και την πολιτική στο χώρο του βιβλίου.

Η Ελένη Κεκροπούλου είναι μεταφράστρια, συγγραφέας, εκδότρια, δημοσιογράφος, σύζυγος, μητέρα, νοικοκυρά. Οι πολλαπλοί και εξίσου επιτυχημένοι ρόλοι της αποτελούν την τρανότερη απόδειξη ότι σ' αυτή την ζωή όλα τα μπορούμε. Δηλώνει μαθήτρια διά βίου, διαβάζει ακατάπαυστα τα πάντα, αλλά κυρίως τους μεγάλους Έλληνες κλασικούς και εστιάζει στη μελέτη της Iστορίας, ελληνικής και ευρωπαϊκής. Αγαπά την κλασική μουσική, την όπερα, το θέατρο, την τζαζ, το Τρίτο Πρόγραμμα, την ατμόσφαιρα των μουσείων, τους αρχαιολογικούς χώρους και τους μεγάλους περιπάτους.

Πρόσφατα, κυκλοφόρησε το νέο της μυθιστόρημα με τίτλο «Αναστασία η Ρωμιά Σουλτάνα» από τις εκδόσεις Ωκεανός. Μία αληθινή, συναρπαστική και δραματική ιστορία, που ένας άνεμος τρελός της μοίρας, θα αρπάξει την Αναστασία απ᾽ το νησί της και θα την ρίξει χανούμισσα στα πόδια του σουλτάνου Αχμέτ του Πρώτου.

Πώς πήρατε την απόφαση να ξεκινήσετε τον δικό σας εκδοτικό οίκο; Ως ένα δρόμο βιοποριστικό ή από πάθος για το ίδιο το βιβλίο, τη γνώση;

Από καθαρή αγάπη για το βιβλίο και για τη γνώση. Για να μεταδώσω ό,τι θαυμαστό, υπέροχα ψυχαγωγικό ή διδακτικό έβρισκα μέσα στα βιβλία, στους ανέμελους γύρω μου.

Έχετε εκδώσει αρκετούς τίτλους. Υπάρχουν βιβλία για τα οποία έχετε μετανιώσει;

Έχω μετανιώσει όχι για τα βιβλία που έχω εκδώσει, αλλά για κάποια πρόσωπα στα οποία επένδυσα τις γνώσεις, την εμπιστοσύνη και την αφοσίωσή μου. Κι έτσι αισθάνθηκα την απόλυτη εμπειρία στο πετσί μου, του «ουδείς εχθρός ασφαλέστερος του ευεργετηθέντος». Εν τούτοις, είμαι άνθρωπος της σιωπής και της υπομονής. Δεν εμφορούμαι από το σύνδρομο της εκδίκησης. Αφήνω τον χρόνο να το κάνει για μένα.

Ένας εκδότης μπορεί και διαβάζει όλα τα έργα που εκδίδει; Εσείς προλαβαίνετε να τα διαβάζετε;

Μπορεί και πρέπει. Εγώ διαβάζω τα πάντα. Έχω μια ατέλειωτη περιέργεια να μαθαίνω τί υπάρχει μέσα σε ένα βιβλίο, μέσα στο κεφάλι ενός συγγραφέα (όχι όλων των ειδών της λογοτεχνίας όμως) έχω ατέλειωτη δίψα για μάθηση, και πηγαίο θαυμασμό για κάθε δημιουργικό μυαλό.

Πώς ρυθμίζεται η τιμή ενός βιβλίου;

Ρυθμίζεται ανάλογα με το υλικό κόστος του. Τιμή χαρτιού, τυπογραφείο, βιβλιοδετείο, σελιδοποίηση, επιμέλεια, διόρθωση, εκπόνηση εξωφύλλου. Σ᾽αυτά κανονικά θα πρέπει να προστεθεί και το κόστος αποθήκης, μεταφορικών, υπαλλήλων, καθώς και το διαφημιστικό κόστος. Κάτι που συνήθως δεν γίνεται, γιατί η τιμή του βιβλίου τότε θα πάει στα ουράνια. Υπάρχουν, επίσης, κι άλλα παράπλευρα κόστη τα οποία δεν υπολογιζόνται και βαραίνουν το εκδότη απολύτως, αλλά δεν είναι της παρούσης να τα αναφέρουμε. Βεβαίως, υπάρχουν βιβλία που το πνευματικό τους βάρος είναι μεγάλο, και άλλα που το πνευματικό τους βάρος είναι πτερόεν. Ακόμη κι έτσι όμως, δεν γίνεται παρά να κοστολογηθεί ένα βιβλίο «κατά γράμμα».

Σε ποιο βαθμό μπορεί η κριτική να επηρεάσει τις πωλήσεις ενός βιβλίου; Εσείς πιστεύετε στην κριτική;

Κάποτε ίσως και να γινόταν αυτό. Ίσως να επηρέαζε. Θετικά ή αρνητικά. Ή και να κατέστρεφε έναν συγγραφέα με δυνατότητες. Ή να ανέβαζε έναν συγγραφέα του ενός και μόνο βιβλίου. Έχουμε δει κατά κόρον αυτό το μοντέλο του υπερεκτιμημένου συγγραφέα που έχει παρελθόν και μηδενικό μέλλον. Σήμερα, δεν έχει δύναμη η κριτική, γιατί δεν υπάρχουν κριτικοί με ειλικρινή λόγο και χορτασμένη προσωπικότητα. Και κανείς δεν εμπιστεύεται τους κριτικούς, γιατί είτε είναι εμπαθείς, είτε κυκλωματικοί, είτε χρηματιζόμενοι. Ο κόσμος έχει αισθητήριο, καταλαβαίνει. Κι από τον τρόπο που γράφει κάποιος μια κριτική καταλαβαίνεις την σκοπιμότητα της κριτικής του ή όχι. Ένα βιβλίο πουλάει κυρίως από στόμα σε στόμα. Από την έξωθεν καλή μαρτυρία. Γίνεται η ποιότητα του περιεχομένου του ο πρεσβευτής της προώθησής του. Υπάρχουν και τα πυροτεχνήματα του μάρκετιν, βέβαια. Εκεί, βλέπεις ένα βιβλίο να εκτοξεύεται στα ουράνια, κι ύστερα στο επόμενο βιβλίο του ο συγγραφέας να πέφτει κατακόρυφα. Αυτό σημαίνει ότι για κάποιον μαρκετίστικο λόγο δημιουργήθηκε σε καλό timing αγελαία συμπεριφορά προς τον συγκεκριμένο τίτλο, αλλά στη συνέχεια έγιναν «διορθωτικές κινήσεις» και ο συγγραφέας ξανακάθισε στα κυβικά του. Υπάρχει, βεβαίως, και το «λαϊκό βιβλίο» που έχει απήχηση στις αγελαίες μάζες. Δεν είναι κακό αυτό.

Τί συνέβη και φτάσαμε στις ντάνες με βιβλία που κοστίζουν 1 ευρώ;

Συνέβη να υπερεκτιμήσουν κάποιοι εκδότες τους εαυτούς τους, σε μια μικρή χώρα με μικρό πληθυσμό και πολύ μικρό αναγνωστικό κοινό. Κονταροχτυπήθηκαν μεταξύ τους ποιός θα γίνει ο μέγας κυρίαρχος, εκδίδοντας άπειρους τίτλους. «Γιατί εσύ βγάζεις εκατό, εγώ θα βγάλω διακόσιους», κάπως έτσι. Οι τράπεζες τότε δάνειζαν σε όποιον περνούσε απέξω και το κακό έγινε. Αποτέλεσμα πλημμυρίδα βιβλίων. Τώρα ξεστοκάρουν τις αποθήκες τους με τα εμπορικώς «ατυχήσαντα» βιβλία, κάνοντας για δεύτερη (ή τρίτη, ή τέταρτη) φορά κακό στην αγορά που έχει ήδη καταρρεύσει.

Να διευκρινίσω εδώ, ότι κάποια καλά βιβλία ατύχησαν αδίκως, γιατί τον καιρό που βγήκαν, τα πλάκωσαν τα φανταχτερά ονόματα του συρμού. Αλλά συνήθως τα ατυχήσαντα είναι χαμηλή λογοτεχνία.

Νιώθετε περισσότερο επιχειρηματίας ή συγγραφέας;

Νιώθω περισσότερο αγωνίστρια και μαθήτρια, ακόμη έχω περιέργεια να ακολουθήσω τη ζωή και να μάθω. Το «επιχειρηματίας» το συναισθάνομαι, το «συγγραφέας» είναι η παρακαταθήκη που θέλω να αφήσω, αλλά η δουλειά είναι αυτή που με κάνει ευτυχή, με κάνει να νιώθω νέα και δραστήρια, και γι᾽αυτό είμαι ευγνώμων.

Πρόσφατα, κυκλοφόρησε το νέο σας μυθιστόρημα με τίτλο «Αναστασία η Ρωμιά Σουλτάνα». Πώς προέκυψε η ιδέα;

Όπως γίνεται συνήθως, μέσα από τα διαβάσματά μου έρχεται ένα πρόσωπο της ιστορίας και κάθεται στο μυαλό μου. Κολλάει εκεί σαν τσίχλα και δεν φεύγει αν δεν αναζητήσω τον βίο και την πολιτεία του. Κι εγώ ανταποκρίνομαι. Πάντα ανταποκρίνομαι. Από ένστικτο. Με εντυπωσίασε το κομμάτι της οθωμανικής ιστορίας που έχει να κάνει με το λεγόμενο «σουλτανάτο των γυναικών», όπου συνωστίζονταν εκεί πλήθος Ελληνίδων. Κι η πιο εντυπωσιακή ιστορία, ήταν αυτή της Αναστασίας.

Θέλετε να μας πείτε λίγα λόγια για τους ήρωες της ιστορίας σας;

Βασική μου ηρωΐδα είναι η Αναστασία από την Τήνο. Η κακή της τύχη θα την οδηγήσει σκλάβα στο χαρέμι. Θα αντιληφθεί γρήγορα ότι το Χαρέμι είναι στην πραγματικότητα ένα σφαγείο και θα αποφύγει τον ματαιόδοξιο αναταγωνισμό. Θα βασιλέψει σκιωδώς για πάνω από σαράντα χρόνια και θα προσπαθήσει να αλλάξει τα οθωμανικά κακώς κείμενα, άλλοτε με επιτυχία και άλλοτε όχι. Είναι μια πραγματικά ενδιαφέρουσα ιστορία.

Πόσο χρόνο σας παίρνει κατά μέσο όρο για να γράψετε ένα βιβλίο;

Αυτό μου πήρε δύο χρόνια περίπου. Ήταν το θέμα πολύ δύσκολο, η πολιτική κατάσταση πολύ μπερδεμένη και τα γεγονότα στη ζωή της Αναστασίας καταιγιστικά. Συνήθως χρειάζομαι λιγότερο χρόνο. Ωστόσο εννοείται ότι δουλεύω νοερά το θέμα μου όσο μελετώ τη βιβλιογραφία του. Έχω ένα συνθετικό και πολύ συνεργατικό μυαλό, κι αυτό το χρωστάω στο πολύ διάβασμα.

Πιστεύετε πως το επιστημονικό υπόβαθρο είναι απαραίτητο για τη συγγραφή ενός βιβλίου, ή αρκεί το έμφυτο συγγραφικό ταλέντο, η φαντασία και οι εμπειρίες του συγγραφέα;

Το ταλέντο δεν ξέρω πόσο έμφυτο είναι χωρίς την καλλιέργεια και τη μόρφωση. Κατά την άποψή μου το ταλέντο είναι ένας συνδυασμός πάρα πολλών δεξιοτήτων που είναι στο χέρι (και στο μυαλό) του ατόμου να τις αναπτύξει. Η φαντασία και η εμπειρία είναι άκρως απαραίτητα.

Οι συγγραφείς που σας εμπιστεύονται τα βιβλία τους τί περιμένουν από σάς και τι προσφέρετε εσείς σ’ αυτούς;

Δεν ξέρω τί περιμένουν από μένα. Υποθέτω να κάνω το βιβλίο τους ευπώλητο. Αυτό όμως είναι θέμα τύχης. Εγώ τους προσφέρω την δυνατότητα να μαθητεύσουν δίπλα μου, αν νομίζουν ότι μπορούν να μάθουν κάτι από την τεσσάρων δεκαετιών εμπειρία μου στο λογοτεχνικό βιβλίο κάθε είδους.

Όταν σας πλησιάζει ένας νέος συγγραφέας εσείς τι προσέχετε στο έργο του;

Αν η ιστορία του έχει ενδιαφέρον, αν έχει αρχή, μέση και τέλος, αν μπορεί να έχει απήχηση σε ευρύ αναγνωστικό κοινό- γιατί αν δεν γράφεις για τον κόσμο, τότε γράφεις ημερολόγιο- αν η γλώσσα του είναι καλή, κι ένα αν ακόμη: αν αυτός ο ίδιος δεν είναι καβαλημένο καλάμι. Θέλουμε η δημιουργία ενός βιβλίου να είναι για μας χαρά κι όχι μαρτύριο...

Από την εμπειρία σας, τι είδους μυθιστορήματα πιστεύετε ότι προτιμά το αναγνωστικό κοινό;

Το αναγνωστικό κοινό, διψάει για ωραίες ιστορίες, καλά γραμμένες, που βάζουν σε λειτουργία τη σκέψη, ιστορίες που κάνουν τον αναγνώστη συμμέτοχο στην ιστορία κι όχι απλό παρατηρητή, τονώνουν τη γνώση και το συναίσθημα.

Τί βιβλία να αναμένουμε από εσάς το επόμενο διάστημα;

Δεν έχω ιδέα. Κουράστηκα τόσο πολύ με την Αναστασία, που το κεφάλι μου είναι εντελώς άδειο. Κάποια θέματα τα έχω στην άκρη από καιρό και τα μελετάω. Οπωσδήποτε το ένα έχει να κάνει με τον Κοραή και την Πόλη του 18 και δέκατου ένατου αιώνα.

Google NewsΑκολουθήστε το reader.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.

Best of Internet