ΚΟΙΝΩΝΙΑ
04/04/2021 16:05

Ο «πόλεμος των γενεών»: Πώς από τους boomers φτάσαμε στους millennials και την Generation Z

Από τους «Baby Boomers» στο «OK Boomer». Πώς εξελίχθηκε το χάσμα γενεών τον τελευταίο αιώνα και τι πρέπει να περιμένουμε από τη Generation Z

Ο «πόλεμος των γενεών»: Πώς από τους boomers φτάσαμε στους millennials και την Generation Z
Ο «πόλεμος των γενεών»: Πώς από τους boomers φτάσαμε στους millennials και την Generation Z
Ανάγνωση:

«Νομίζουν ότι ξέρουν τα πάντα και είναι αρκετά σίγουροι για αυτό». Όχι, αυτά δεν είναι τα λόγια ενός απογοητευμένου μεσήλικα baby boomer που γκρινιάζει για τους μυημένους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης millennials. Είναι ένα απόσπασμα από τον αρχαίο Έλληνα φιλόσοφο Αριστοτέλη που διαμαρτύρεται για τους νέους της εποχής του. Ηλίου φαεινότερον λοιπόν πως ο «πόλεμος» και το χάσμα μεταξύ γενεών είναι ένα ζήτημα πάρα πολύ παλιό...

Αν και η έννοια του «πολέμου των γενεών» δεν είναι κάτι καινούριο, οι συγκρούσεις μεταξύ διαφορετικών ηλικιακών ομάδων φαίνεται να αρχίζουν να «φουντώνουν» τα τελευταία χρόνια. Οι λόγοι πολλοί και σύνθετοι. Ας εντρυφήσουμε όμως πρώτα στους εκπροσώπους αυτών των γενεών από τις απαρχές του 20ου αιώνα.

Η «ταυτότητα» των γενεών

The Lost Generation (Όσοι είναι γεννημένοι μεταξύ 1890-1915)

Ξεκινάμε από την «χαμένη γενιά». Αυτοί οι άνθρωποι σημαδεύτηκαν από τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο (ή για αυτούς τον Μεγάλο Πόλεμο), όπου σχεδόν 20 εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους.

Ο προσδιορισμός «Lost Generation» έχει να κάνει, σύμφωνα με τους ειδικούς, με το ότι η συγκεκριμένη γενιά βρέθηκε «χαμένη» σε έναν κόσμο μεταξύ δύο παγκόσμιων πολέμων.

The Greatest Generation (Όσοι είναι γεννημένοι μεταξύ 1916-1927)

Τα γεγονότα που καθόρισαν τις ζωές των ανθρώπων τότε ήταν το οικονομικό κραχ του 1929 και (φυσικά) ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος. Η «σπουδαιότερη γενιά» σφυρηλατήθηκε από τις κακουχίες του μεγαλύτερου πολέμου που έχει γίνει στην ανθρωπότητα, με τον χαρακτηρισμό να σηματοδοτεί όχι μόνο τα σημαντικά γεγονότα που βίωσε η εν λόγω γενιά αλλά και τον αντίκτυπο που είχαν σε αυτή.

Επιπλέον οι άνθρωποι αυτοί γνώρισαν τις πρώτες μεγάλες τεχνολογικές καινοτομίες όπως το τηλέφωνο και το ραδιόφωνο.

The Silent Generation (Όσοι είναι γεννημένοι μεταξύ 1928-1945)

Η «ήσυχη γενιά» πήρε το όνομά της από την αφοσίωση της στη σκληρή δουλειά, καθώς της έλαχε η ευθύνη να ξαναχτίσει τον (γκρεμισμένο από τον όλεθρο του Β' Παγκοσμίου Πολέμου) κόσμο.

Ένας άλλος χαρακτηρισμός που της αποδίδεται είναι «Builders» (χτίστες) αποτυπώνοντας έτσι τον τρόπο που έχτισαν ξανά τον κόσμο από τα θεμέλια όπως είναι σήμερα.

Baby Boomers (Όσοι είναι γεννημένοι μεταξύ 1946-1964)

Ερχόμαστε σε μία ηλικιακή κατηγορία που λατρεύουν να «κράζουν» οι τωρινές γενιές. Πρόκειται για την πρώτη εξ' ολοκλήρου μεταπολεμική γενιά, ενώ το όνομά της προέρχεται από την «έκρηξη γεννήσεων» που σημειώθηκε κατά την περίοδο αυτή στον δυτικό κόσμο.

Είναι μια γενιά επαναστατική, η οποία αμφισβητεί το παραδοσιακό κατεστημένο και επιζητεί καινοτομίες και αλλαγές. Είναι η γενιά των «χίπις», αλλά και του «Ψυχρού Πολέμου», ενώ πρόκειται για τους πρώτους (εδώ και καιρό) που είδαν την κατάσταση του κόσμου να βελτιώνεται όσο μεγάλωνε. Παράλληλα, είναι η γενιά που «έβαλε τα θεμέλια» για τη δεκαετία των 80s.

Οι «Baby Boomers» αυτοπροσδιορίζονται ως ξεχωριστοί καθώς κατάφεραν να ξεπεράσουν σε επιτεύγματα τους προγόνους τους και να δημιουργήσουν μια νέα ισχυρή μεσαία τάξη.

Στην Ελλάδα, όταν μιλάμε για «Baby Boomers» αναφερόμαστε στη γενιά του Πολυτεχνείου.

Generation X (Όσοι είναι γεννημένοι μεταξύ 1965-1980)

Η «Γενιά Χ» θεωρείται επίσης και ως η «Τυχερή Γενιά» καθώς γνώρισε μια εποχή μεγάλης οικονομικής άνθησης. Ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος είναι πλέον μία μακρινή ανάμνηση, με τους γονείς των ανθρώπων αυτών να είναι λιγότερο καταπιεστικοί, ενώ οι περισσότερες μητέρες τους έχουν βγει στην αγορά εργασίας.

Είναι η γενιά που από μικρή ηλικία παρακολουθεί τηλεόραση (MTV Generation), ενώ επηρεάστηκε σημαντικά από την κουλτούρα του χιπ χοπ και τις υπερπαραγωγές του Χόλιγουντ (Star Wars κλπ).

Θεωρείται μια γενιά που στην ηλικία της πνευματικής της ωρίμανσης κατάφερε να ζήσει μια ισορροπημένη ζωή αν και τα τελευταία χρόνια επηρεάστηκε έντονα από την παγκόσμια οικονομική ύφεση του 2008.

Και για να ευθυμήσουμε λίγο, αξίζει να επισημάνουμε πως στην Ελλάδα η «Generation X» είναι γνωστή και ως η «γενιά του ΠΑΣΟΚ».


Millennials - Generation Y (Όσοι είναι γεννημένοι μεταξύ 1981-1996)

Οι millennials πήραν το όνομά τους επειδή ξεκίνησαν τα παραγωγικά τους χρόνια την εποχή του Millennium (Χιλιετίας). Είναι η γενιά που γεννήθηκε και μεγάλωσε μέσα σε μια τεχνολογική «έκρηξη». Από την τηλεόραση, στο Ίντερνετ και από εκεί στα smartphones και τα social media.

Παράλληλα όμως πρόκειται και για τη γενιά που «χτυπήθηκε» άγρια από την οικονομική κρίση του 2008 αλλά και την ύφεση που έχει προκαλέσει η έλευση του κορονοϊού, ενώ άλλο ένα κομβικό γεγονός για τους millennials είναι οι τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου.

Fun fact: Οι millennials ονομάζονται μερικές φορές Echo Boomers, επειδή ουσιαστικά πρόκειται για τους απογόνους των baby boomers, ενώ συνέτεινε σε αυτό το προσωνύμιο και η σημαντική αύξηση των ποσοστών γεννήσεων από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως τα μέσα της δεκαετίας του 1990.

Generation Z (Όσοι είναι γεννημένοι μεταξύ 1997-2012)

Η γενιά που ζει εξ’ ολοκλήρου στη νέα χιλιετία. Οι εκπρόσωποί της θεωρούν δεδομένα τα τεχνολογικά επιτεύγματα που πρωτοσυνάντησαν οι millennials, ενώ δεν μπορούν να φανταστούν τη ζωή χωρίς Διαδίκτυο, smartphones ή social media.

Αν και η προηγούμενη γενιά έδειξε μία κάποια αδιαφορία για θέματα που έχουν να κάνουν με τέχνες και ιστορία, η «Γενιά Ζ» δείχνει μία τάση επιστροφής στη νοσταλγία του παρελθόντος (Vintage).

Αν και είναι νωρίς να αποσαφηνιστεί ποια θα είναι η εξέλιξη αυτής της γενιάς, οι ειδικοί θεωρούν ότι οι εκπρόσωποί της βλέποντας τους γονείς τους να δυσκολεύονται από την οικονομική κρίση θα επιδιώξουν την ανεξαρτησία τους μέσω της σκληρής δουλειάς (κυρίως πλέον με ψηφιακό πρόσημο).

Generation Alpha (Όσοι είναι γεννημένοι και θα γεννηθούν μεταξύ 2013-2025)

Ακόμα δεν μπορούμε να γνωρίζουμε πως θα επηρεαστεί η ζωή της νέας γενιάς, με τους εκπροσώπους της να είναι ουσιαστικά τα παιδιά των millennials.

Ωστόσο κάποιοι ειδικοί αναφέρουν πως θα πρόκειται για μία γενιά που θα παρουσιάσει ακόμα μεγαλύτερη έλξη προς την πολυπολιτισμικότητα ενώ οι κανόνες των φύλων θα αρχίσουν να «ξεθωριάζουν».


Το χάσμα των γενεών

Χάσμα γενεών ονομάζεται το κοινωνικό φαινόμενο της αδυναμίας προσέγγισης και επικοινωνίας ανάμεσα σε άτομα που ανήκουν σε διαφορετικές γενιές. Όπως αναφέραμε και παραπάνω, πρόκειται για ένα «πρόβλημα» που συναντάται από (πάρα) πολύ παλιά και (μεταξύ μας) είναι και φυσιολογικό.

Πάντα οι πιο μεγάλοι σε ηλικία θα θεωρούν τους νεότερους ανεύθυνους και επιπόλαιους, ενώ οι νέοι με τη σειρά τους πάντα θα κατηγορούν τους μεγάλους για απαρχαιωμένες αντιλήψεις, υποκρισία και αυταρχικότητα.

Αφού όμως είναι παλιό αυτό το πρόβλημα, γιατί έχει ξεκινήσει τώρα τόσο μεγάλη κουβέντα για αυτό, με τους νεότερους να έχουν κάνει «σημαία» το σύνθημα «ΟΚ Boomer»;

Εδώ αξίζει να σημειωθεί πως το «ΟΚ Boomer» είναι μία ατάκα και διαδικτυακό meme που κέρδισε μεγάλη δημοτικότητα στη νεολαία τα τελευταία χρόνια και χρησιμοποιείται για την απόρριψη ή διακωμώδηση της συμπεριφοράς που στερεοτυπικά αποδίδεται στη γενιά «Baby Boomers». Μία συμπεριφορά, η οποία θεωρείται από τους νέους απαρχαιωμένη ή ξεπερασμένη. Όχι ότι γλιτώνουν από τέτοιου είδους κριτική οι millennials...

Για να επιστρέψουμε όμως στο θέμα μας, οι λόγοι της άτυπης αυτής σύγκρουσης «τρέφονται» κυρίως από την απόσταση που υπάρχει στην αντίληψη που έχουν για πολλά πράγματα οι γενιές μεταξύ τους. Κι εδώ φαίνεται πως τα τελευταία χρόνια, ελέω της «έκρηξης» των πληροφοριών που έφερε μαζί του το Διαδίκτυο, το χάσμα μεταξύ των γενεών μεγαλώνει ολοένα και περισσότερο. Αλλά όχι όπως θα περίμεναν οι περισσότεροι...

Οι «ψηφιακοί» millennials

Οι millennials είναι ουσιαστικά η γενιά που κλήθηκε να αντιμετωπίσει τα απόνερα της παγκοσμιοποίησης, την οικονομική κρίση και την έξαρση της μετανάστευσης

Μεγάλωσαν στο κέντρο της τεχνολογικής «έκρηξης» και νιώθουν πιο άνετα όταν είναι μέσα στο Διαδίκτυο παρά όταν είναι έξω για καφέ (εντάξει υπάρχουν και εξαιρέσεις). Έζησαν από την αρχή τη μετάβαση στην εποχή της υψηλής τεχνολογίας και των social media με χαμηλό κόστος ενώ δεν ενημερώνονται πλέον ιδιαίτερα από τηλεόραση και έντυπα καθώς είναι απαξιωτικοί προς τα «παλιομοδίτικα», κατά την άποψή τους, μέσα επικοινωνίας.

Επειδή είναι η γενιά που «χτυπήθηκε» περισσότερο από τη οικονομική κρίση, στράφηκαν περισσότερο στο να αναπτύξουν ειδικές ψηφιακές ικανότητες, υιοθετώντας ένα multi-tasking εργασιακό προφίλ, ενώ ταυτόχρονα απαγκιστρώθηκαν εντελώς από τη λογική δουλειάς που είχαν οι μεγαλύτερες γενεές.

Κι εδώ ξεκινούν οι διαφορές με την επόμενη «γενιά»...

Η «πρακτική» Generation Z

Μετά τα «παιδιά των λουλουδιών» που αντιπροσώπευαν οι «Baby Boomers», και την ποπ κουλτούρα που πλάσαρε η Generation X, πλέον τον ρυθμό στις εναλλαγές των γενεών «κρατάει» η τεχνολογία, με τους millennials και τους απογόνους τους να την παίζουν στα... δάχτυλα. Όσο εναλλάσσονται οι γενιές, τόσο και τελειοποιείται η σχέση με το Διαδίκτυο και γενικότερα την ψηφιακή τεχνολογία.

Αυτό όμως που ουσιαστικά διαφοροποιεί τις νεότερες γενιές με όσους πάτησαν τα 30, είναι η οικονομία. Τα άτομα της Generation Z θεωρούνται πιο πρακτικά και ρεαλιστικά καθώς μεγάλωσαν μέσα σε μία κοινωνικοπολιτική και οικονομική αστάθεια και αβεβαιότητα. Μιλάμε για μία γενιά που έβλεπε τα χρέη των γονιών τους να μεγαλώνουν, τα «έτοιμα οικογενειακά χρήματα» που μάζεψαν οι παλαιότερες γενιές να τελειώνουν και τις θέσεις εργασίας να μειώνονται.

Όπως δείχνουν έρευνες, οι νέοι πλέον αρχίζουν να χαρακτηρίζονται ως «γενιά ανατροπής» που ήδη εργάζονται, σε συνθήκες όμως σαφώς δυσκολότερες από τους γονείς τους ενώ έχουν θέσει ψηλά στις προτεραιότητές τους το θέµα της αποταµίευσης.

Ελπίδα μέσα στις δυσκολίες

Εν κατακλείδι, μετά την εποχή των «παχιών αγελάδων» ήλθε η εποχή των «ισχνών» για να μιλήσουμε με... βιβλικούς όρους. Και αυτό αποτυπώθηκε με τον πιο απόλυτο τρόπο στη νέα γενιά που μετά τη λογική «YOLO» που είχαν οι millennials, πλέον γίνεται πιο ρεαλιστική αλλά και πιο αποφασισμένη να πετύχει σε ένα μέλλον που ώρες ώρες φαντάζει ιδιαίτερα δυστοπικό.

Μπορεί η Generation Z να είναι πιο προσηλωμένη (πιθανότατα περισσότερο απ' όσο θα έπρεπε) στο Διαδίκτυο και τα social media, αλλά παράλληλα φαντάζει και ως η γενιά που θα ξαναλειτουργήσει υπό τους όρους «οικονομική ευσυνειδησία» και «αποταμίευση».

Και ναι, σε ένα μέλλον που φαντάζει δύσκολο από πολλές απόψεις, οι νέοι δείχνουν αποφασισμένοι να κατακτήσουν το μέλλον και ας κραυγάζουν «OK Boomer» σε όποιον μεγαλύτερο λέει πράγματα που δεν συμφωνούν...

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Google News
Ακολουθήστε το Reader στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.
# TAGS:
ΚΡΙΣΕΙΣ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ