Το νερό πρωταγωνιστεί σχεδόν σε κάθε πτυχή της καθημερινότητάς μας. Από το πρωί όταν το χρησιμοποιούμε για να πλύνουμε το πρόσωπό μας και να φτιάξουμε το πρωινό μας, μέχρι το βράδυ που θα γεμίσουμε ένα ποτήρι με αυτό και θα το αφήσουμε πλάι μας μήπως διψάσουμε κατά τη διάρκεια της νύχτας. 

Παρ' όλη, όμως, τη χρησιμότητα και την επίδραση που έχει το νερό στη ζωή μας, δεν γνωρίζουμε πολλά πράγματα για το πώς φτάνει στο σπίτι μας. Για παράδειγμα, η πλειοψηφία των Αθηναίων γνωρίζει τη Λίμνη του Μαραθώνα και το γεγονός ότι η συγκεκριμένη λίμνη αποτελεί την βασική πηγή τροφοδότησης της πρωτεύουσα με νερό, όμως ελάχιστοι ξέρουν πότε φτιάχτηκε το φράγμα του Μαραθώνα, ποιοι το κατασκεύασαν και πώς επηρέασε τη ζωή των Αθηναίων.

Τις απαντήσεις στα παραπάνω ερωτήματα και σε δεκάδες ακόμα που οι περισσότεροι από εμάς δεν έχουμε καν σκεφτεί και σχετίζονται με το νερό έρχεται να δώσει η Έκθεση για τα 90 χρόνια από την κατασκευή του φράγματος του Μαραθώνα (1919-2019) και της τεχνητής λίμνης που διοργανώνει η ΕΥΔΑΠ.

Τοποθέτηση υδρομετρητών, περίπου 1927-1928, Πηγή: Ιστορικό Αρχείο ΕΥΔΑΠ

Η έκθεση διεξάγεται  στο Κέντρο Πολιτισμού «Ελληνικός Κόσμος» (Πειραιώς 254, Ταύρος), από τις 12 Νοεμβρίου 2019 έως τις 7 Φεβρουαρίου 2020, αποτελούμενη από στοιχεία του τεκμηριωμένου και αδημοσίευτου υλικού του Ιστορικού Αρχείου της ΕΥΔΑΠ.

Η έκθεση περιλαμβάνει:
•    Φωτογραφικό υλικό (σε έντυπη και ψηφιακή παρουσίαση).
•    Αρχιτεκτονικά Σχέδια και Χάρτες (σε έντυπη και ψηφιακή παρουσίαση).
•    Έγγραφα τεκμήρια (Συμβάσεις, επιστολές και άλλα επίσημα έγγραφα, βιβλία).
•    Αντικείμενα, όπως εργαλεία χρήσης της κατασκευής και της καθημερινής ζωής του Φράγματος του Μαραθώνα στα τέλη της δεκαετίας 1920. 
•    Τρισδιάστατη αναπαράσταση της κατασκευής του Φράγματος του Μαραθώνα.
•    Κινηματογραφική ταινία μικρού μήκους της εποχής με πλάνα από τις φάσεις του εργοταξίου του Φράγματος του Μαραθώνα. Τα πλάνα είχαν γυριστεί με την τεχνική του βωβού κινηματογράφου, έχουν μονταριστεί για το σκοπό της έκθεσης και έχουν επενδυθεί ηχητικά. 

Άποψη του Φράγματος και του κτίσματος, αντιγράφου του Θησαυρού των Αθηναίων, περίπου 1931, Πηγή: Ιστορικό Αρχείο ΕΥΔΑΠ

Η έκθεση βασίζεται σε τρεις κεντρικές θεματικές ενότητες, οι οποίες αναπτύσσουν τις παρακάτω υποενότητες:

Εισαγωγή
•    Πως έπιναν νερό οι Αθηναίοι πριν από το Φράγμα του Μαραθώνα
•    Επιστήμη και τεχνολογία στην υπηρεσία της υγιεινής
•    Ο κόσμος τον Μεσοπόλεμο

Συνεργείο που εργάστηκε στη διάνοιξη της Σήραγγας Μπογιατίου, σε αναμνηστική φωτογραφία, Πηγή: Ιστορικό Αρχείο ΕΥΔΑΠ
 

Η υδροδοτική κατάσταση της Αθήνας από τη σύσταση του νέου ελληνικού κράτους.

Α. Μία σύνθετη κατασκευή
•    Η εταιρεία ULEN και η σύμβαση με το ελληνικό κράτος: μια περιπέτεια
•    Ποιος ήταν ο κύριος ULEN
•    Συνοδευτικά έργα (η κατασκευή της Σήραγγας Μπογιατίου, Μονάδες Επεξεργασίας Νερού, και το δίκτυο διανομής νερού στην πόλη)
•    Το λιμάνι της Χαλκίδας, ο σταθμός άντλησης θαλάσσιου ύδατος στο Φάληρο και ο ηλεκτροπαραγωγικός σταθμός στο Καστρί
•    Ο οικισμός του εργοταξίου
•    Ο υδατόπυργος
•    Το Φράγμα και ο ναός του

Β. Ένα πρότυπο και πολυπληθές εργοτάξιο
•    Πειραματισμός, έρευνα και καινοτομία
•    Αμερικάνοι και Έλληνες μηχανικοί
•    Γνώρισε κάποιους από τους σημαντικότερους ανθρώπους του έργου
•    Το εργατικό δυναμικό

Γ. Η Διατήρηση στη μνήμη
•    Φωτογραφίζοντας και κινηματογραφώντας το εργοτάξιο
•    Το ιστορικό αρχείο ΕΥΔΑΠ

 Επίλογος
•    Από την ΕΕΥ ΣΤΗΝ ΕΥΔΑΠ
•    Μετά το Μαραθώνα  (η εξελικτική πορεία της υδροδότησης της Αθήνας)

Στάδιο κατασκευής του Φράγματος Μαραθώνα, 1927, Πηγή: Ιστορικό Αρχείο ΕΥΔΑΠ

Η είσοδος είναι ελεύθερη στο ευρύ κοινό. 

Επιμέλεια έκθεσης: Ερατώ Κουτσουδάκη

Ώρες και ημέρες λειτουργίας Έκθεσης:
Δευτέρα Κλειστά
Τρίτη, Τετάρτη, Πέμπτη 9:00-13:30
Παρασκευή 9:00-20:00
Σάββατο 11:00-16:00
Κυριακή 10:00-18:00

*Κεντρική φωτογραφία:  Τα εγκαίνια του Φράγματος του Μαραθώνα, 1929, Πηγή: Ιστορικό Αρχείο ΕΥΔΑΠ