Όποιος άκουσε τον Αλέξη Τσίπρα τόσο στην ομιλία του στη ΔΕΘ όσο και στη συνέντευξη Τύπου δεν πρέπει να έγινε πολύ σοφότερος ως προς ένα βασικό πράγμα: γιατί έχασε ο ΣΥΡΙΖΑ. Ή μάλλον, γιατί νομίζει ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ότι το κόμμα του έχασε τρεις απανωτές φορές εκλογές και έστρωσε τον δρόμο σε μια αυτοδύναμη κυβέρνηση της ΝΔ. 

Ο κ. Τσίπρας επεχείρησε, βεβαίως, από το βήμα του Βελλιδείου να αναψηλαφήσεις τα λάθη του. Πρώτο, όπως το είπε, ότι η κυβέρνησή του, υπό την πίεση των θεσμών, επέδειξε ατολμία να δράσει πιο γρήγορα. Δεύτερο, η έλλειψη αποφασιστικότητας για την αντιμετώπιση ζητημάτων λειτουργίας του κράτους. Τρίτο, η κακή επικοινωνία. Τέταρτο, η απομάκρυνση από τις θεμελιώδεις αρχές του ΣΥΡΙΖΑ για το περιβάλλον. 

Αυτοί είναι οι λόγοι για τους οποίους ο ΣΥΡΙΖΑ έχασε, κατά τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Δεν ήταν οι φόροι και η χαριστική βολή σε μια μεσαία τάξη που είχε ακουμπήσει τις ελπίδες της στον ίδιο, μετά τα πρώτα, σκληρά μνημονιακά χρόνια. Δεν ήταν η αναπροσαρμογή των συντάξεων που πλήγωσε ακόμα περισσότερο τους παλιούς συνταξιούχους και το έκανε ασύμφορο για νεότερους ασφαλισμένους να βγουν, εν τέλει, στη σύνταξη. Για όλα έφταιγε η κακή επικοινωνία και ότι ο ΣΥΡΙΖΑ δεν «έδωσε», όπως εκείνο το αξέχαστο πακέτο του Ζαππείου, πολύ νωρίτερα. 

Το χρειώδες σε μια περίπτωση ήττας είναι να καταλάβεις γιατί έχασες. Το σύνθημα «Είμαστε εδώ» που εμφανίστηκε στη Θεσσαλονίκη ήταν περισσότερο ένα μήνυμα αυτοπεποίθησης στο στελεχιακό του δυναμικό που μοιάζει μουδιασμένο. Ο Τσίπρας που εμφανίστηκε στη Θεσσαλονίκη, όμως, δεν θύμιζε ούτε τον σφριγηλό Τσίπρα της αντιπολίτευσης, ούτε τον Τσίπρα στα χρόνια της πρωθυπουργίας. 

Στον κ. Τσίπρα φταίνε οι άλλοι, ως επί το πλείστον, με εξαίρεση ορισμένες αστοχίες της κυβέρνησής του. Για τη ΔΕΗ, για παράδειγμα, μας είπε ότι έφταιγαν οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ. Βεβαίως και έφταιγαν, δεν έγινε η ΔΕΗ επιχείρηση-φάντασμα εν μια νυκτί. Ο ΣΥΡΙΖΑ τη διαχειριζόταν, όμως, επί 4,5 χρόνια και έφτασε η επιχείρηση στο χείλος της καταστροφής. Δεν έγινε αυτό στον αυτόματο. 

Κάπως έτσι, κανείς δεν έχει καταλάβει γιατί ακριβώς έχασε ο ΣΥΡΙΖΑ, αν μείνει μόνο στα όσα είπε ο αρχηγός του. Και καλά, αρκετοί έχουμε βγάλει τα δικά μας συμπεράσματα και απλώς, καταγραφικά, περιμέναμε και την άποψη του πρώην πρωθυπουργού. Το βασικό πρόβλημα θα είναι ο κ. Τσίπρας να «ταμπουρωθεί» πίσω από το 31,5% του ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές και να προσποιηθεί πως τίποτε δεν φταίει. Άλλωστε, αυτός πήρε 31,5%. Την ίδια ώρα, όμως, ο κ. Μητσοτάκης πήρε 40%. Άνθρωποι που δεν είχαν ξαναψηφίσει στη ζωή τους ΝΔ, έτρεχαν αλαφιασμένοι στην κάλπη να στηρίξουν τον νυν πρωθυπουργό, απηυδισμένοι από την τετραετία του ΣΥΡΙΖΑ. Αυτό είναι πολιτικό γεγονός, όχι υποκειμενική ερμηνεία. Η επιλογή, λοιπόν, του κ. Τσίπρα να πορεύεται με τη λογική του ώριμου φρούτου και να περιμένει τη φθορά του Μητσοτάκη θα είναι μοιραίο λάθος. 

Θα πει κανείς «μα, μόλις πριν από δύο μήνες έχασε τις εκλογές. Τι θες να πει;». Αυτό είναι σωστό, αλλά στην πολιτική ο χρόνος είναι πολύτιμος. Ο κ. Μητσοτάκης έχει μπει με προσέγγιση ραλίστα στο σιρκουί της διακυβέρνησης και οι δύο μήνες ήταν πυκνότατοι. Το να κρυφτεί ο κ. Τσίπρας πίσω από το «3» που έγραψε στο ποσοστό του και να περιμένει απλώς την πτώση του Μητσοτάκη θα είναι το δεύτερο κομβικό λάθος, μετά την ανεξήγητη υποτίμηση που επεφύλαξε προεκλογικά για τον Μητσοτάκη, μιλώντας με περισσή αλαζονεία. 

Τα κόμματα που χάνουν τις εκλογές πρέπει να περάσουν από διαδικασίες εσωτερικής αναζήτησης. Να καταλάβουν γιατί έχασαν, να δουν τι πρέπει ν αλλάξουν και να διαμορφώσουν μια νέα στρατηγική. Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει χρόνο μπροστά του, σαφώς. Αλλά δεν δείχνει να θέλει να μπει σε μια οδυνηρή διαδικασία ενδοσκόπησης. Μέχρι να το κάνει, θα περιφέρει τα απομεινάρια της ήττας του, χωρίς κεντρική στρατηγική. 

Υ.Γ. Είναι ένα υπαρκτό δίλημμα για τον κ. Μητσοτάκη: ζητάς σύσταση Εξεταστικής και για τον κ. Τσίπρα, διερευνώντας την πιθανή εμπλοκή του στην υπόθεση Novartisκαι τον κάνεις «μαχητή» σε μια αρένα ή τον αφήνεις να αντιμετωπίσει τη δικαιοσύνη μετά τις καταγγελίες Σαμαρά-Βενιζελου; Η απάντηση σύντομα.