Η κατάσταση στο διεθνές περιβάλλον είναι θλιβερή, αν το σκεφτεί κανείς. Είμαστε σε μια γειτονιά με έναν γείτονα που προοδευτικά βγαίνει εκτός ελέγχου. Προσοχή: δεν είναι παρανοϊκός, δεν είναι τρελός. Πορεύεται βάσει σχεδίου για κυριαρχία σε μια ευρύτερη περιοχή. Και αναζητά εδώ και καιρό την απαιτούμενη συγκυρία, προκειμένου να προωθήσει τους σχεδιασμούς του. 

Όπως μου το έλεγε ένας έμπειρος πολιτικός τις προηγούμενες μέρες, ο Ερντογάν πορεύεται με βάση το δόγμα Πρίσλεϊ. It’snowornever, είναι τώρα ή ποτέ. Ο Ερντογάν άνοιξε το μέτωπο στη Συρία, αυθαίρετα και κατά μόνας, αλλά κανείς στην πραγματικότητα δεν του τράβηξε το αυτό, ενώ αυτός ξαναέγραφε τη Συνθήκη της Λωζάνης. Στο μεταναστευτικό, καταστρατηγεί πλήρως την κοινή Δήλωση με την Ε.Ε. στο κομμάτι που του αναλογεί. Στα ενεργειακά, το αυτί του δεν ιδρώνει και επιδιώκει να πάρει κομμάτια από πίτες που δεν του ανήκουν, στη λογική της συνεκμετάλλευσης. Με άλλα λόγια, η τέλεια καταιγίδα, αλλά την ίδια ώρα και μια καλή ευκαιρία. 

Οι ΗΠΑ τηρούν μια μάλλον αμήχανη στάση. Ο Τραμπ είναι ο Τραμπ και το αμερικανικό κατεστημένο της εξωτερικής πολιτικής, ενώ θα ήθελε μια πιο σκληρή στάση έναντι της Τουρκίας, δεν μπορεί να την πετύχει. Η Ευρώπη, επίσης, είναι η Ευρώπη. Είναι μια Ένωση σε μετάβαση, με νέους πολιτικούς συσχετισμούς, μια Κομισιόν που πολλοί θεωρούν «κουτσή πάπια» και με θεμελιώδη ελλείμματα εξωτερικής πολιτικής. Άρα, ο μηχανισμός πίεσης προς τον Ερντογάν είναι εξαιρετικά αδύναμος. Και ο Ερντογάν δεν υπήρχε περίπτωση να αφήσει την ευκαιρία να περάσει ανεκμετάλλευτη. Δόγμα Πρίσλεϊ είπαμε…

Το ερώτημα είναι τι κάνεις εσύ όταν έχεις ως γείτονα μια αναθεωρητική δύναμη που πορεύεται με τη λογική της επιβολής και εν μέσω παθητικής στάσης του διεθνούς παράγοντα. Η απάντηση δεν είναι εύκολη, αλλά ο δρόμος είναι μονής κατεύθυνσης. Ενεργοποιείς αρχικά, όλους τους κρίσιμους παίκτες της περιοχής. Η επίσκεψη Δένδια στην Αίγυπτο ήταν εξαιρετικής σημασίας, ιδίως εφόσον πράγματι ξεκινήσει να τρέχει η οριοθέτηση ΑΟΖ μεταξύ των δύο χωρών με πιο γρήγορα βήματα. Άλλωστε, η Τουρκία προσπάθησε ανεπιτυχώς την περίοδο Μόρσι-Αδερφών Μουσουλμάνων στην Αίγυπτο να αποσπάσει τη χώρα από την ΑΟΖ με την Κύπρο. 

Από εκεί και πέρα, διεθνοποιείς το ζήτημα. Μιλάς με αυτούς που πρέπει να μιλήσεις. Με τους Αμερικανούς. Με τους Γερμανούς που έχουν μια ιδιαίτερη σχέση με την Τουρκία και μεγάλο περιθώριο πίεσης. Με τους Γάλλους που είναι εκ νέου ανερχόμενη δύναμη και στην Ε.Ε. και στο ΝΑΤΟ. Κα, βεβαίως, με τους Αμερικανούς που, όπως και να το κάνουμε, εξακολουθούν να διατηρούν έναν καίριο ρόλο στην περιοχή. Το 1996, οι Αμερικανοί ήταν που απέτρεψαν μια σύγκρουση που θα οδηγούσε σε οδυνηρά αποτελέσματα και ένα τραπέζι διαπραγμάτευσης. Πρέπει να είμαστε σίγουροι ότι το 2019 έχουν την ίδια διαμεσολαβητική δύναμη. 

Ο πρωθυπουργός παίρνει το παιχνίδι πάνω του, όπως πρέπει να κάνει και θα μίλησε με αυτούς που πρέπει να μιλήσει Δεν χρειάζεται κανένα Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών και αχρείαστη δραματοποίηση της κατάστασης για να γίνει το δέον γενέσθαι. Βεβαίως, θεσμική ενημέρωση στα κόμματα της αντιπολίτευσης, όπως την έκανε χθες ο Νίκος Δένδιας, είναι απαραίτητη. Η Τουρκία, βεβαίως, δεν θα σταματήσει τις προβοκάτσιες, ούτε θα εγκαταλείψει εύκολα τη στρατηγική της. Ούτε εμείς, όμως, πρέπει να εγκαταλείψουμε τη δική μας στρατηγική και τη λογική της διαμόρφωσης διεθνών συμμαχιών, για να έρχεται και η Άγκυρα προ διαμορφωμένων συμμαχιών.