Τα πάντα στη ζωή είναι προϊόν των επιλογών μας. Πολλές φορές, δε, τίθενται διλήμματα. Η κυβέρνηση κατά τη διαχείριση του κορονοϊού βρέθηκε αντιμέτωπη με πολλά. Να σώζει ζωές ή να επιχειρήσει να σώσει την οικονομία; Η απάντηση δεν είναι απλή. Η Σουηδία έκανε το δεύτερο, όμως μετρά εκατοντάδες νεκρούς καθημερινά και είναι αντιμέτωπη με τη χειρότερη ύφεση από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Μπορούμε να συμφωνήσουμε, συνεπώς, ότι η κυβέρνηση απάντησε σωστά στο πρώτο, μείζον δίλημμα που τέθηκε και διαχειρίστηκε επίσης σωστά, ως προς το υγειονομικό σκέλος, την πανδημία. Πρέπει να είσαι κολλημένος για να μην το βλέπεις. Τα δύσκολα, όμως, είναι ακόμα μπροστά. Επιχειρήσεις που περίμεναν να πάρουν ανάσα θα μπουν μέσα ή δεν θα ανοίξουν καν. Εποχικοί εργαζόμενοι που με 5-6 μισθούς βγάζουν τη χρονιά, δεν θα δουλέψουν. Και άλλοι θα δουν μειώσεις στις απολαβές τους. Ποιος είπε ότι ο δρόμος της εξόδου είναι στρωμένος με ροδοπέταλα;

Η αντιπολίτευση κατηγορεί την κυβέρνηση ότι απορρυθμίζει την αγορά εργασίας. Ειλικρινά, δεν έχω καταλάβει ποια είναι ακριβώς η αντιπρόταση. Είμαστε αντιμέτωποι με μια πρωτοφανή κατάσταση. Επί μήνες η οικονομική δραστηριότητα σε ορισμένους κλάδους ήταν μηδενική. Συνακόλουθα, μηδενικά ήταν και θα είναι ακόμα τα έσοδα του κράτους από αυτούς τους κλάδους. Για να στηρίξει, δε, όσους έκλεισαν, το κράτος επιδότησε μισθούς, εισφορές, δώρα και ενοίκια. Και τώρα τίθεται ένα σαφές δίλημμα: επιδοτείς την ανεργία ή την εργασία;

Να πούμε μερικές αλήθειες. Ενόψει μιας ύφεσης που θα είναι πάνω από 10%, ένα κράτος που δεν έχει στοκάρει ατελείωτους πόρους, όπως το δικό μας, δεν μπορεί να στηρίξει 100% όλους τους μισθωτούς, για το σύνολο των μισθολογικών τους απολαβών. Απλά δεν βγαίνουν τα νούμερα. Θα υπάρχουν απώλειες. Το μείζον, λοιπόν, είναι να μην χαθούν δουλειές. Και αυτό πρέπει να το έχει κατά νου η κυβέρνηση και για το διάστημα μετά τον Οκτώβριο, όταν και εκπνέει αυτό το πρόγραμμα στήριξης της εργασίας.

Είναι ψέμα, λοιπόν, ότι βρέχει-χιονίσει ο εργαζόμενος χάνει 20% της αμοιβής του, εφόσον τεθεί σε εκ περιτροπής εργασία. Απλά ψέμα. Μπορεί και να συμβεί. Αλλά, δεν θα συμβεί σε όλους για πολλούς λόγους. Αφενός, δεν θα τεθούν όλοι σε εκ περιτροπής εργασίας για το 50% των εργάσιμων ημερών. Επίσης, δεν θα χάσουν όλοι, ακόμα και με περιστολή κατά 50% του εργάσιμου διαστήματος το 20% της αμοιβής τους.

Για τα μαθηματικά μπορούμε να διαφωνούμε ατέρμονα. Το λεφτόδεντρο, όμως, δεν έχει ανακαλυφθεί ακόμα. Και η δέσμευση ότι καμία επιχείρηση δεν θα μπορεί να απολύσει εργαζόμενο ή να μετατρέψει σύμβαση σε μερικής απασχόλησης, ενώ χρησιμοποιεί τις πρόνοιες του νόμου, είναι εξαιρετικά σημαντική. Η κυβέρνηση θα μπορούσε να έχει αφήσει τις απολύσεις ελεύθερες και να επιδοτεί ανέργους. Είναι, όμως, καλύτερα να στηρίξεις μια επιχείρηση και να μείνει ζωντανή, παρά αυτή να κλείσει και να αφήσει τους εργαζόμενους της αποδέκτες του επιδόματος του ΟΑΕΔ.

Οι μέρες θα είναι δύσκολες. Συμπολίτες μας θα ζοριστούν. Όσοι, επίσης, επιλέξαμε να δουλεύουμε στην ελεύθερη αγορά, ζούμε με την καθημερινή αγωνία πώς θα είναι η κατάσταση τον επόμενο μήνα. Και η κυβέρνηση μπορεί να κάνει λάθη ή να σκοντάφτει καθημερινά . Στο δίλημμα «ανεργία ή εργασία», όμως, η απάντηση είναι μονόδρομος.

Την επόμενη μέρα, κάτι πρέπει να έχει μείνει όρθιο για να συνεχίσουμε.