Δεν έχω επισης να πω τίποτε εναντίον των ιδιωτικών σχολείων. Αρκετά από αυτά κάνουν σοβαρή δουλεια. Όχι παντα ανάλογη των χρημάτων που παίρνουν, αλλά έχουν εξαιρετικές υποδομές, οργάνωση και στην πλειοψηφία τους οι εκπαιδευτικοί είναι συνεπείς, αφού ο ιδιωτικός τομέας -συνήθως- αποβάλλει τους λουφαδόρους.

Μόνο που τα τελευταία πολλά χρόνια δώσαμε περισσότερη σημασία σε αυτούς τους ιδιωτικούς φορείς απ' όση τους αναλογεί. Και δείχναμε να μην κατανοούμε ότι απευθύνονται σ' ένα μικρό κομμάτι της κοινωνίας. Στα ιδιωτικά σχολεία πάει περίπου το 6% των μαθητών. Ισχνή μειοψηφία, γιατι πόσοι Έλληνες έχουν να πληρώνουν από 5.000 έως και 11.000 ευρώ δίδακτρα για το κάθε παιδί τον χρόνο; Άσε που πολλές φορές δεν αξίζει τον κόπο. Αν στη γειτονιά του έχει κάποιος ένα σχολείο με περιποιημένες εγκαταστάσεις και καλούς δασκάλους, δεν έχει κανένα λόγο να τρέχει στα ιδιωτικά. Και υπάρχουν σπουδαίοι και εργατικοί εκπαιδευτικοί στη δημόσια εκπαίδευση. Προφανώς δεν είναι όλοι, αφού δεν αξιολογούνται και δεν ελέγχονται.

Αλλά και η ιδιωτική υγεία στα σοβαρά θεραπευτήρια είναι ακριβή άσκηση. Ρώτησα πόσο πρέπει να πληρώνει σε μια ασφαλιστική εταιρεία, ένας υγιής μεσήλικας -όχι με κάποια μακρόχρονια νόσο- ώστε να μπορεί να νοσηλευτεί σε ιδιωτικό θεραπευτήριο όταν κάτι του συμβεί. Μου απάντησαν 2.800 το χρόνο. Και πληρώνει από την τσέπη επιπλέον τα πρώτα 500 ευρώ της νοσηλείας. Ο υπολογισμός είναι απλός. Αν αθροίσουμε για μια μέση τετραμελή οικογένεια τα κόστη σε ιδιωτικές ασφάλειες για 2 ενήλικες και 2 ανήλικους και τα δίδακτρα σε ιδιωτικά σχολεία για 2 παιδιά βγαίνει μεγάλος ο λογαριασμός. Λίγοι μπορουν να πληρώσουν αυτά τα χρηματα σε ετήσια βάση. Άρα μιλάμε για την εξαίρεση και όχι για τον κανόνα.

Ο κορονοϊός ήρθε να μας θυμίσει με επώδυνο τροπο τη μεγάλη αξία του οργανωμένου κράτους. Και οι καλύτερες ιδιωτικές επιχειρήσεις δεν είναι ικανές πουθενά στον κόσμο να υποκαταστήσουν τους βασικούς πυλώνες του δημοσίου, που είναι η Υγεία και η Παιδεία. Και αυτή η διαπίστωση δεν έχει αριστερό πρόσημο. Είναι η απλή λογική. Προφανώς η Αριστερά προσπαθεί να πει αυτό τον καιρό σε όλη την Ευρώπη ότι έρχονται στο προσκήνιο οι δικές της ιδέες για το κοινωνικό κράτος. Η πραγματικότητα είναι, εάν θελουμε να μιλησουμε για ιδεολογίες, ότι αυτός ήταν ο καμβάς της σοσιαλδημοκρατίας τον οποίο υιοθέτησαν σοβαρές κεντροδεξιές κυβερνήσεις. Μικράν αξίαν έχει τώρα πλέον ποιος το ανέδειξε πρώτος ιδεολογικά. Δεν είναι της ώρας. Σημασία έχει ότι πλέον είναι κοινός τόπος. Μπορεί να φανταστεί κανείς πανδημία χωρίς οργανωμένες κρατικές δομές; Είχαν τη δυνατότητα τα ιδιωτικά θεραπεύτρια σε Γαλλία, Ισπανία και Ιταλία να σηκώσουν αυτό το βάρος; Ούτε κατά διάνοια. 

Μέσα από αυτή τη συμφορά η χώρα μας θα βγει από το τούνελ με μια μεγάλη προίκα. Θα στηθεί από την αρχη το κράτος, με σωστούς όρους. Ήδη προσελήφθησαν νέοι άνθρωποι στην Υγεία. Διπλασιάστηκαν τα κρεβάτια στις εντατικές. Μεγάλη κατάκτηση και διαχρονικό αίτημα του ιατρικού κόσμου.

Τους προσεχείς μήνες θα επενδυθούν πολλά χρηματα στη δημόσια Υγεία, όχι μόνο στη χώρα μας. Το ΕΣΥ θα πάψει να στηρίζεται στην ελεημοσύνη χορηγών για τα βασικά. Καλοδεχούμενα είναι τα χρηματα των πλουσίων σε κάθε εποχή. Ειναι όμως θλιβερό σε ένα σύγχρονο κράτος να επισκευάζονται οι τουαλέτες και να αγοράζονται σεντόνια με χρηματα των εφοπλιστών. Τόσο χαμηλά είχαμε πέσει. Οσοι είχαν την τραυματική εμπειρία να νοσηλευτούν σε δημόσια νοσοκομεία τα τελευταία (πολλά) χρόνια, έζησαν τις τρομακτικές ελλείψεις σε προσωπικό και την κατάντια των υποδομών. Αυτά σε λίγο θα ανήκουν στο παρελθόν. Πολιτικές δυνάμεις  θα συμφωνούν χωρίς δυσκολία στις δαπάνες για την Υγεία. Όπως όλοι θα συμφωνήσουν για τη διερεύνηση του σπουδαίου θεσμού της βοήθειας στο σπιτι για ηλικιωμένους και μοναχικούς ανθρώπους. Αυτο το στοίχημα έχει κερδηθεί στην κοινωνία.

Μένει το ανάλογο να γίνει για τη δημόσια Παιδεία. Είναι ανάγκη να αναβαθμιστούν τα κτήρια. Είναι ανάγκη να ανανεωθεί το εκπαιδευτικό προσωπικό και να αξιολογείται σε ετήσια βάση. Το «εγω είμαι παλιός και αρνούμαι να μάθω νέα πράγματα» είναι αδιανόητο για την όποια σχολική μονάδα. Τώρα βλέπουμε την αναγκαιότητα της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης.

Οι νέες πολιτικές προτεραιότητες είναι αυτές. Τις έβαλε στο τραπέζι η πραγματικότητα. Η κυβέρνηση, όμως, πρέπει να μείνει σταθερή στην ίδια κατεύθυνση ακόμη και μετά το τέλος της πανδημίας, όποτε κι αν συμβεί αυτό. Αυτό θα είναι το μόνο κέρδος των πολιτών για τις επόμενες δεκαετίες. Αρκει να αρπάξουμε την ευκαιρία.