Ο 40χρονος Κρίστοφερ Χέιβενς βρίσκεται σε φυλακή των ΗΠΑ κοντά στο Σιάτλ εδώ και περίπου εννιά χρόνια αφού έχει καταδικαστεί για φόνο σε 25χρόνια κάθειρξη.

Ο Χέιβενς παράτησε σε μικρή ηλικία το σχολείο και στη συνέχεια εθίστηκε στα ναρκωτικά ενώ δεν μπορούσε να βρει δουλειά.

Ωστόσο η ζωή του 40χρονου άλλαξε στη φυλακή όπου ανακάλυψε το πάθος του για τα μαθηματικά, καθώς κατάφερε να διδαχθεί από μόνος του μέσω βιβλίων που παρήγγειλε από το internet κάποιες βασικές αρχές μαθηματικών ανώτερου επίπεδου, όμως και εκεί αντιμετώπισε πρόβλημα αφού οι φύλακες που έκαναν έλεγχο στο κελί του, κατέσχεσαν τα βιβλία και του επέτρεψαν να τα κρατήσει μόνο εφόσον διδάξει και σε άλλους κρατουμένους.

Μετά από λίγο κατάλαβε ότι οι αρχές των ανώτερων μαθηματικών δεν ήταν αρκετές για τον ίδιο και απέστειλε ένα ιδιόχειρο σημείωμα σ’ έναν εκδότη βιβλίων μαθηματικών, από τον οποίο ζήτησε να του αποστείλει κάποια τεύχη του Annals of Mathematics.

Στο γράμμα έγραψε ότι οι αριθμοί έχουν γίνει «η αποστολή του» και αποφάσισε να χρησιμοποιήσει τον χρόνο που βρίσκεται στη φυλακή για αυτοβελτίωση. Παρ’ όλ’ αυτά παραδέχθηκε στο γράμμα ότι έχει κάποιον για να συζητήσει πολύπλοκα μαθηματικά ζητήματα.

Ένας συντάκτης στον εκδοτικό οίκο Mathematica Science Publisher, έστειλε το γράμμα στη συνεργάτιδά του Μάρτα Τσερούτι, η οποία με τη σειρά της το έδωσε στον πατέρα της, Ουμπέρτο Τσερούτι, καθηγητή μαθηματικών στο πανεπιστήμιο του Τορίνο.

Ο ίδιος αρχικά εμφανίστηκε σκεπτικός με τη συγκεκριμένη υπόθεση, αλλά για χάρη της κόρης ου έδωσε στον αιχμάλωτο ένα πρόβλημα προς επίλυση ώστε να τεστάρει τις ικανότητες του.

Μετά από λίγο καιρό ο Ουμπέρτο Τσερούτι έλαβε μία απάντηση χειρόγραφη μέσω e-mail. Πέρασε τις απαντήσεις στον υπολογιστή και διαπίστωσε ότι τα γραφόμενα του Χέιβενς ήταν σωστά.

Τότε ο καθηγητής από το πανεπιστήμιο του Τορίνο αποφάσισε να στείλει στον Χέιβενς ένα αρχαίο μαθηματικό πρόβλημα, το οποίο προσπαθούσε να επιλύσει εδώ και πολλά χρόνια από μόνος του.

Επίλυσε αρχαίο γρίφο του Ευκλείδη

Χρησιμοποιώντας μόνο στυλό και χαρτί  παιδεύτηκε για λίγο καιρό με το πρόβλημα της θεωρίας των αριθμών, τα λεγόμενα συνεχή κλάσματα, τα οποία είχαν δυσκολέψει και τον Εκλείδη.

Ένα συνεχές κλάσμα είναι ένα μικτό κλάσμα στο οποίο ο παρονομαστής έχει και πάλι τη μορφή ενός μικτού κλάσματος, με αυτή τη δομή να συνεχίζεται προς το άπειρο.

Παρ’ όλ’ αυτά τα συνεχή κλάσματα δεν χρησιμοποιούνται στην απλή αριθμητική αλλά για να επιλύσουν προσεγγίσεις περίπλοκων υπολογισμών, όπως για παράδειγμα στη σύγχρονη κρυπτογραφία, η οποία είναι αποφασιστικής σημασίας σήμερα μεταξύ άλλων στις τραπεζικές και οικονομικές συναλλαγές και στις στρατιωτικές επικοινωνίες.

Και τελικά ο Χέιβενς κατάφερε να επιλύσει τον παλαιό μαθηματικό γρίφο, καθώς για πρώτη φορά βρήκε κάποιες κανονικότητες στην προσέγγιση μιας μεγάλης κατηγορίας αριθμών.

Από κατάδικος, καθηγητής μαθηματικών

Ο Τσερούτι τον βοήθησε να μετατρέψει την απόδειξη μ’ έναν τρόπο επιστημονικά αποδεκτό και λίγους μήνες αργότερα, τον Ιανουάριο του 2020, οι δύο άνδρες τη δμοσίευσαν στο περιοδικό «Research in Number Theory».

Αυτό όμως δεν ήταν το μοναδικό επίτευγμα του Χέιβενς, καθώς το επίτευγμα του ενέπνευσε μία ομάδα κρατουμένων ανά των κόσμο να μυηθούν στον κόσμο των μαθηματικών. Από τότε έχει δημιουργηθεί μία λέσχη μαθηματικών εντός της φυλακής.

Μάλιστα εκτός των άλλων δραστηριοτήτων που κάνουν όλοι μαζί, γιορτάζουν κάθε χρόνο στις 14 Μαρτίου όλοι μαζί τη «Μέρα του π», της μαθηματικής σταθεράς που ορίζεται ως ο λόγος της περιφέρειας προς τη διαμέτρου ενός κύκλου.

Μάλιστα σε μία από αυτές τις γιορτές έλαβε μέρος και ο Τσερούτι εντυπωσιάστηκε από τις ικανότητες ενός κρατουμένου, που του απήγγειλε απ’ έξω τα πρώτα 461 δεκαδικά ψηφία του π.

Στα υπόλοιπα 16 χρόνια της ποινής του ο Χέιβενς θέλει να μελετήσει και άλλα μαθηματικά πεδία, καθώς θεωρεί ότι με αυτόν τον τρόπο αυτό εξοφλεί «το χρέος του προς την κοινωνία», ενώ μόλις αποφυλακιστεί σκοπεύει να ασχοληθεί και επαγγελματικά με τα μαθηματικά.

Πηγή: DW