Σημειώνεται ότι σύμφωνα με το ΠΕΣΔΑ (Περιφερειακό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων) Αττικής του 2016, η ΟΕΔΑ (Ολοκληρωμένη Εγκατάσταση Διαχείρισης Απορριμμάτων) Γραμματικού θα διαχειρίζεται στη ΜΕΑ (Μονάδα Επεξεργασίας Απορριμμάτων) 60.000 τόνους ετησίως, η ΜΕΒΑ (Μονάδα Επεξεργασίας Βιο-Αποδομήσιμων) 20.000 τόνους ετησίως. Στη συνέχεια, σύμφωνα με τη χθεσινή απόφαση, θα οδηγείται για διαχείριση και ταφή ποσότητα 23.000 τόνων στον ΧΥΤΥ (Χώρος Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων) Γραμματικού — ποσότητα η οποία, όπως επισημάνθηκε αντιστοιχεί σε τέσσερεις ημέρες εναπόθεσης απορριμμάτων στον ΧΥΤΑ (Χώρος Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων) Φυλής.

Εξοργισμένη η τοπική κοινωνία

Το θέμα συζητήθηκε παρόντων εκπροσώπων της τοπικής κοινωνίας της Δημοτικής Κοινότητας Γραμματικού και του δημάρχου Μαραθώνα Ηλία Ψινάκη. Η συζήτηση, στη διάρκεια της οποίας εκφράσθηκαν όλες οι απόψεις και αποσαφηνίσθηκαν θέματα που απασχολούν την τοπική κοινωνία, έγινε σε έντονο κλίμα. Αυτό που κυριάρχησε ως κατακλείδα στις εισηγήσεις των δημοτικών συμβούλων και της δημοτικής αρχής Μαραθώνα από όλες τις παρατάξεις που παραβρέθηκαν στη συνεδρίαση και μίλησαν ήταν ότι η απόφαση του ΕΔΣΝΑ για την ετήσια δυναμικότητα ενός εργοστασίου που ακόμη δεν έχει κατασκευαστεί συνιστά για τους κατοίκους «αιτία πολέμου». Μάλιστα, ο πρόεδρος της Ένωσης Συλλόγου Γονέων δήμου Μαραθώνα Βαγγέλης Κυπαρίσσης, τόνισε ότι οι 4.000 μαθητές των σχολείων του Μαραθώνα έχουν ήδη από χθες προχωρήσει σε κατάληψη των σχολείων.

Οι κάτοικοι επισήμαναν ότι επιθυμούν να αναλάβουν τη διαχείριση των απορριμμάτων τους, αλλά ζητούν χρόνο για να αξιολογηθεί η πρόταση που έχουν ήδη καταθέσει ως δήμος Μαραθώνα και για να προχωρήσουν σε περαιτέρω προτάσεις. Χαρακτηριστική ήταν η αντίδραση του δημάρχου Μαραθώνα Ηλία Ψινάκη, ο οποίος μετά τη λήψη της απόφασης, σχολίασε: «Δεν καταλαβαίνω την απόφασή σας. Βγάζετε απόφαση για άδεια τραπεζοκαθισμάτων, χωρίς να έχει βγει ακόμη άδεια λειτουργίας καταστήματος».

Την ίδια στιγμή, κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, στο Γραμματικό οι κάτοικοι, αίτημα των οποίων ήταν να μη ληφθεί απόφαση για ετήσια δυναμικότητα ΧΥΤΥ, απέκλεισαν το χώρο και μπλόκαραν μέσα στον ΧΥΤΑ το απορριμματοφόρο που είχε το πρωί εναποθέσει υπολείμματα από το ΚΔΑΥ (Κέντρο Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών) Κορωπίου. Ο οδηγός του φορτηγού, που μετέφερε τα υπολείμματα, κρατείτο έως χθες αργά το βράδυ στο αστυνομικό τμήμα Μαραθώνα, ύστερα από παρέμβαση των κατοίκων, διότι μετέφερε υπολείμματα απορριμμάτων χωρίς παραστατικά.

Οι αποφάσεις του ΣτΕ και άλλων οργάνων της διοίκησης και οι επικρίσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Όπως επισήμανε ο κ. Δρίβας, έχουν υπάρξει πάμπολλες αποφάσεις που απορρίπτουν τις αιτιάσεις όσων επιχειρηματολογούν για δυο βασικά θέματα: τη σεισμικότητα της περιοχής και το γεγονός ότι η ΟΕΔΑ επιλέχθηκε να δημιουργηθεί σε περιοχές με ρέματα και άμεση γειτνίαση με περιοχές Natura 2000. Μάλιστα, τόνισε την ύπαρξη δυο αποφάσεων του Συμβουλίου της Επικρατείας (2007, 2011) που κρίνουν ως αβάσιμες τις περιβαλλοντικές ανησυχίες.

Από την άλλη πλευρά – των κατοίκων – τονίσθηκε ότι οι αποφάσεις του ΣτΕ βασίζονται σε έκθεση του τότε ΓΓ Υδάτων (το 2012) Κώστα Τριάντη, ο οποίος αρνήθηκε την ύπαρξη ρέματος στην περιοχή. Λίγο καιρό αργότερα, οι Επιθεωρητές Περιβάλλοντος στην έκθεσή τους τόνιζαν ότι η επιλογή της συγκεκριμένης περιοχής είναι περιβαλλοντικά επαχθής λόγω των ρεμάτων και επισημαίνουν την ακαταλληλότητά της. Η έκθεση των Επιθεωρητών Περιβάλλοντος στάλθηκε στη συνέχεια (το 2014) στην Εισαγγελία, η οποία επέβαλε πρόστιμο στην Περιφέρεια Αττικής.

Σε απάντηση που απέστειλε η Επιτροπή, στην αναφορά (0573/2011) του Κωνσταντίνου Παπαδιγενόπουλου, που συνοδευόταν από 2.220 υπογραφές για τα σοβαρά σφάλματα και παραλείψεις στην έκθεση περιβαλλοντικών επιπτώσεων και τη συνεπαγόμενη παραβίαση της περιβαλλοντικής νομοθεσίας της ΕΕ, αναφέρεται μεταξύ άλλων:

«Όσον αφορά τη συμμόρφωση με την περιβαλλοντική νομοθεσία της ΕΕ, η Επιτροπή θα ήθελε να υπενθυμίσει ότι, όπως αναφέρθηκε στις προηγούμενες ανακοινώσεις της, το Ελληνικό Συμβούλιο της Επικρατείας έχει επανειλημμένα αποφανθεί υπέρ της συνέχισης του έργου, καθώς θεώρησε ότι το σχέδιο είναι σύμφωνο με το σύνολο της σχετικής νομοθεσίας της ΕΕ. Μια από τις αποφάσεις αυτές εκδόθηκε μετά τη διερευνητική των πραγμάτων αποστολή που πραγματοποίησε στην Ελλάδα η Επιτροπή Αναφορών τον Σεπτέμβριο το 2013. Η Επιτροπή δεν έχει λάβει νέα αποδεικτικά στοιχεία μετά τις αποφάσεις του Ελληνικού Συμβουλίου της Επικρατείας που θα έδειχναν παραβίαση της περιβαλλοντικής νομοθεσίας της ΕΕ».

Λίγο αργότερα, το 2015 και το 2018, η Επιτροπή Αναφορών του Ευρωκοινοβουλίου, ύστερα από επιτόπια έρευνα και λήψη νέων στοιχείων, με επιστολές της προτείνει στις ελληνικές αρχές «δημοσιονομική διόρθωση 100% της συνεισφορά του Ταμείου Συνοχής λόγων έλλειψης πληρότητας και λειτουργικότητας του σχεδίου». Εν ολίγοις γνωστοποιεί στην Ελλάδα ότι προτείνει την αναστολή της συγχρηματοδότησης από το Ταμείο Συνοχής που είχε γίνει για την περίοδο προγραμματισμού 2000-2006.

Τον Μάρτιο 2015 οι ελληνικές αρχές είχαν απαντήσει ότι δεν αποδέχονται την πρόταση κλεισίματος από τις υπηρεσίες της Επιτροπής. Καθώς, παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις το έργο δεν ολοκληρωνόταν, στις 29/05/2018 η Επιτροπή απέστειλε στις ελληνικές αρχές επιστολή προδιόρθωσης, η οποία πρότεινε και πάλι δημοσιονομική διόρθωση 100%.

Στις 30/04/2018 η Επιτροπή Αναφορών απέστειλε προς την Περιφέρεια Αττικής, τον δήμο Μαραθώνα και το υπουργείο Περιβάλλοντος, επιστολή στην οποία τονίζεται η ανησυχία της Επιτροπής Αναφορών για: την έλλειψη συμμόρφωσης προς τη νομοθεσία ΕΕ, την ανάγκη για δημόσια διαβούλευση (με την τοπική κοινωνία), τον χαρακτηρισμό κοντινού σημείου ως περιοχής Natura 2000 (Σέσι και Σχινιάς) και την ανάγκη για νέα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (που ζητούσαν μετ' επιτάσεως να γίνει οι εκπρόσωποι του δήμου Μαραθώνα, πριν ληφθεί απόφαση, κατά τη χθεσινή συνεδρίαση του ΕΔΣΝΑ, χωρίς ανταπόκριση).

Στην επιστολή θίγονται θέματα που είχαν συζητηθεί κατά τη συνεδρίαση της Επιτροπής στις 21/03/2018, κατά την οποία αποφασίσθηκε: να παραμείνει ανοικτή η αναφορά για τον ΧΥΤΑ (σ.σ. και όχι ΧΥΤΥ) Γραμματικού, να ζητηθεί η ενημερωμένη γνώμη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσον αφορά στη μελέτη του ΙΓΜΕ, το χαρακτηρισμό κοντινού σημείου ως Natura 2000 και την ανάγκη για νέα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων.

Σχόλια της Επιτροπής Αγώνα Φυλής

Σχόλια για τη λήψη απόφασης έγιναν και από μέλη της Επιτροπής Αγώνα Φυλής, που βρίσκονταν σε παρακείμενο σημείο του κτιρίου συνεδρίασης του ΕΔΣΝΑ. Τα σχόλια επικεντρώθηκαν στην απουσία της προέδρου του ΕΔΣΝΑ και Περιφερειάρχη Αττικής Ρ. Δούρου και στην παρουσία του κ. Μπουραΐμη, ο οποίος εξασφάλισε την απαρτία, που επέτρεψε τη λήψη απόφασης. Τα μέλη της συντονιστικής Επιτροπής Αγώνα σχολίασαν ότι ο κ. Μπουραΐμης καταψήφισε την έναρξη λειτουργίας του Γραμματικού, ενώ ζητά να κλείσει ο ΧΥΤΑ Φυλής και ότι σε περίπτωση που απουσίαζε, δεν θα μπορούσε να ληφθεί η απόφαση που,απ' ό,τι φαίνεται, ενδέχεται να προκαλεί σοβαρά προβλήματα στη Δημοτική Ενότητα Γραμματικού.