Η μοναδική ανακάλυψη του κινηματογραφικού ντοκουμέντου, με τον Ελευθέριο Βενιζέλο στη Χάγη, η πρώτη και μοναδική μέχρι στιγμής ομιλούσα λήψη της σημαντικότερης ίσως προσωπικότητας της Ελληνικής ιστορίας στον 20ο αιώνα, έχει προκαλέσει έκπληξη σε ιστορικούς κι ερευνητές. Σύμφωνα με το καθηγητή Γιώργιο Θ. Μαυρογορδάτο που μίλησε στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΙ, στους Απόστολο Μαγγηριάδη και Αντώνη Αντζολέτο, το υλικό αυτό αποτυπώνει καθαρά γιατί γοήτευε και μάγευε τους ανθρώπους από κοντά.

«Φαίνεται ένα φωτεινό και χαμογελαστό πρόσωπο, φαίνεται ένας μειλίχιος και γλυκός τόνος ομιλίας, δηλαδή, δεν είναι μυστήριο το πώς γοήτευε τους συνομιλητές του».

Πρόκειται για ένα μοναδικό ιστορικό ντοκουμένο που ήρθε στο φως από την έρευνα του ιστορικού Πάνου Σωτηρίου και χάρη σε αυτό έχουμε τη δυνατότητα να δούμε για πρώτη φορά τον Ελευθέριο Βενιζέλο να μιλά μπροστά στην κάμερα και μάλιστα σε πολύ καλή ποιότητα εικόνας. Μιλά σε άπταιστα αγγλικά για την Ολλανδία και την συνεισφορά της στη δημοκρατία και στον δυτικό πολιτισμό, στη διάσκεψη της Χάγης, που έλαβε χώρα τον Αύγουστο του 1929.

«Επιβεβαιώνεται πόσο μελετημένος ήταν ο Βενιζέλος, και πόσο μελετημένες ήταν οι κινήσεις του στο διπλωματικό πεδίο», είπε ο κ. Μαυρογορδάτος. «Διότι προφανώς για να κερδίσει τους διοργανωτές και οικοδεσπότες της συνδιάσκεψης, τους Ολλανδούς, εκθειάζει την Ολλανδία, λέγοντας ακριβώς αυτά που θα ήθελαν να ακούσουν οι Ολλανδοί, εκθειάζει την Ολλανδία ως λίκνο της ελευθερίας, ως καταφύγιο για την ελευθερία της σκέψης, ως κέντρο κλασσικής παιδείας, ως παράδειγμα προς μίμηση για τα μικρά έθνη. Τι άλλο θα ήθελαν να ακούσουν οι Ολλανδοί από μια διασημότητα όπως ο Βενιζέλος

Κατά τον κ.Μαυρογορδάτο, παραμένει μυστήριο το πώς η εταιρεία fox movietone news επέλεξε τον Βενιζέλο για τη συνέντευξη, αν και η λογική εξήγηση, είναι πως επρόκειτο για το σημαντικότερο πολιτικό μέγεθος της εποχής.

«Τον Αύγουστου του 1929 στη Χάγη, έγινε μια συνδιάσκεψη για τις πολεμικές επανορθώσεις του πρώτου παγκοσμίου πολέμου. Από τους μετέχοντες, ο Βενιζέλος ήταν ο μόνος παρών από τους πρωταγωνιστές του πρώτου παγκοσμίου πολέμου και των συνθηκών ειρήνης. Και άρα, ήταν ας πούμε από άποψη, ήταν η βεντέτα. Χάρη στο μεγάλο διεθνές κύρος του Βενιζέλου οφείλεται η επιτυχία του στη διάσκεψη γιατί πέτυχε καταπληκτικά πράγματα για την Ελλάδα εκείνη τη στιγμή».

«Βλέπουμε λοιπόν έναν άνθρωπο συγκροτημένο αλλά και μελετημένο που έχει προετοιμαστεί σε κάθε βήμα. Γενικότερα, επιβεβαιώνεται το ότι σπάνια μιλούσε χωρίς κείμενο, συνήθιζε να γράφει από πριν τις ομιλίες του, με έναν επίπεδο και κάπως μονότονο τρόπο, για να μην πούμε βαρετό».

Τα κινηματογραφικά επίκαιρα που είχαν συγχρονισμένους τον ήχο με την εικόνα ξεκίνησαν το 1927, δυο χρόνια πριν τη συγκεκριμένη λήψη. Επρόκειτο δηλαδή για κάτι πολύ καινούριο, ενώ είναι αρκετά πιθανό πως προηγήθηκαν αρκετές πρόβες πριν τη συγκεκριμένη λήψη, κάτι που εξηγεί τα γέλια του Ελευθερίου Βενιζέλου, στο τέλος της συγκεκριμένης λήψης.

«Ίσως ακριβώς επειδή ο Βενιζέλος ήταν μαθημένος να διαβάζει το κείμενο, ενώ αυτοί βέβαια ήθελαν να κοιτάζει την κάμερα. Έχω την αίσθηση ότι αυτό που βλέπουμε είναι η πολλοστή λήψη. Δεν ήταν ρήτορας με βροντερή φωνή. Και ούτε με δραματικές διακυμάνσεις στον τρόπο ομιλίας. Είναι κάπως επίπεδος. Και για αυτό για μένα, παραμένει το μυστήριο πώς ακουγόταν και επιβαλλόταν σε πλήθος. Διότι σας θυμίζω είναι ιστορική η πρώτη ομιλία του στις 5 Σεπτεμβρίου 1910. Πώς με αυτή τη φωνή μπορούσε να ακουστεί και να επιβληθεί σε ένα πλήθος θορυβώδες; Φαίνεται όμως καθαρά γιατί γοήτευε και μάγευε τους ανθρώπους από κοντά. Φαίνεται ένα φωτεινό και χαμογελαστό πρόσωπο, φαίνεται ένας μειλίχιος και γλυκός τόνος ομιλίας, δηλαδή, δεν είναι μυστήριο το πώς γοήτευε τους συνομιλητές του», είπε ο κ. Μαυρογορδάτος.