Στην προμετωπίδα των ηγετών που ζητούν μια συντονισμένη, ευρωπαϊκή απάντηση στη χρηματοδότηση των συνεπειών τουκορονοϊού εντάσσεται ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος ήταν ένας από τους 9 ηγέτες που υπέγραψαν μια επιστολή προς τονπρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ, ενόψει της σημερινής απογευματινής συνεδρίασης.

Πρακτικά, αυτό που ζητούν οι ηγέτες των κρατών-μελών είναι ένα ευρω-ομόλογο, μια αμοιβαιοποίηση του χρέους των κρατών-μελών, προκειμένου να υπάρξει μια συντονισμένη ανταπόκριση στις προκλήσεις που εγείρονται. Κατά τις πληροφορίες τουReader.gr, η εν λόγω παρέμβαση ξεκίνησε σε επίπεδο κορυφής με πρωτοβουλία των Τζιουζέπε Κόντε της Ιταλίας και Πέδρο Σάντσεθτης Ισπανίας, ενώ αμέσως μετά στην ομάδα μπήκαν ο Εμμανουέλ Μακρόν της Γαλλίας και ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Εν συνεχεία, προστέθηκαν οι πρωθυπουργοί του Βελγίου, του Λουξεμβούργου, της Πορτογαλίας και της Σλοβενίας, ενώ η αρχική ιδέα ήταν ηπαρέμβαση αυτή να γίνει μέσω ενός άρθρου στις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές εφημερίδες. Αντ’ αυτού, επελέγη η θεσμική παρέμβαση.

Η ομάδα των χωρών που υπογράφει την επιστολή δεν είναι απλώς ένα άθροισμα των χωρών του Νότου. Αντίθετα, η Γαλλία πουεπίσης πλήττεται από τον ιό «σπάει» των γαλλογερμανικό άξονα και αναφέρεται στον «ελέφαντα στο δωμάτιο», ήτοι στηναμοιβαιοποίηση του ευρωπαϊκού χρέους σε μια κατάσταση που υπερβαίνει σε σοβαρότητα ακόμα και την κρίση του ευρώ του 2010. «Είμαστε στην πρώτη γραμμή, αλλά δεν είμαστε επισπεύδοντες», διαμηνύουν από το Μέγαρο Μαξίμου. Σε κάθε περίπτωση, ηελληνική πλευρά ζητά «κάτι μεγαλύτερο» από ένα πρόγραμμα του ESM που θεωρείται μια συμβατική λύση.

Στην κυβέρνηση, πάντως, γνωρίζουν τις δυσκολίες που υπάρχουν, με δεδομένη τη στάση των χωρών του Βορρά που «έριξαν έξω» καιτο Eurogroup της Τρίτης. Εκεί, Ολλανδία και Αυστρία, υπό την επίβλεψη της Γερμανίας, πρωτοστάτησαν, προκειμένου να μην βρεθείμια πιο συντονισμένη ευρωπαϊκή λύση, παραπέμποντας επί της ουσίας σε μια πιστωτική γραμμή που θα μπορούσε να ζητηθεί απότον ESM από τα κράτη-μέλη. Καμία χώρα, όμως, ιδίως ορισμένες που έχουν μπει σε πρόγραμμα στο παρελθόν, δεν θέλει να ακούσειγια την επαναφορά ενός «Μνημονίου από το παράθυρο», ενώ χώρες όπως η Ιταλία και η Ισπανία είναι εξαιρετικά μεγάλες για ναυπαχθούν στους συμβατικούς κανόνες διάσωσης. Υπό αυτό το πρίσμα, ζητούν μια πιο οργανωμένη ευρωπαϊκή απάντηση, αν και ηΓερμανία- και για λόγους συνταγματικότητας- δεν εμφανίζεται πρόθυμη να μπει στη συζήτηση για ένα ευρω-ομόλογο. Στην ίδιαγραμμή κινούνται οι λεγόμενες «βόρειες» χώρες, όπως η Ολλανδία, η Αυστρία, η Φινλανδία κλπ.

Ένα ακόμα μέτρο άμεσης εφαρμογής που τίθεται στο τραπέζι είναι η «μόχλευση» κεφαλαίων από τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, από τα έτη 2020 και 2021, πρακτικά δια της «αλλαγής χρήσης» κεφαλαίων που προβλέπονταν για το ΕΣΠΑ και τα λοιπάδιαρθρωτικά ταμεία, αλλά και την μη αυστηρή τήρηση του κανόνα για την απαγόρευση κρατικών ενισχύσεων που θεωρούνταιστρέβλωση του ανταγωνισμού. Τραγική ειρωνεία: οι διαπραγματεύσεις για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό από το 2021 ως το 2027 έχουν «παγώσει» και πλέον, ούτως ή άλλως, πρέπει να γίνουν υπό εντελώς άλλο πρίσμα.

Στη σημερινή Σύνοδο Κορυφής, συνεπώς, δεν θα πρέπει να αναμένονται θεαματικές αποφάσεις, αλλά είναι σαφές ότι έχουν αρχίσεινα σχηματοποιούνται δύο στρατόπεδα. Στο ένα, σύμφωνα με την εκτίμηση του Μεγάρου Μαξίμου, η χώρα μας παίζειπρωταγωνιστικό ρόλο, καθώς δεν είναι πλέον το «μαύρο πρόβατο» της Ευρώπης και, μάλιστα, έχει την έξωθεν καλή μαρτυρία τηςλήψης των απαιτούμενων μέτρων για την ανάσχεση της διάδοσης του κορωνοϊού πολύ νωρίτερα από άλλα ευρωπαϊκά κράτη. Θεωρείται, δύσκολο, πάντως ο ESM να μην έχει ρόλο στη διαχείριση της κατάστασης από εδώ και πέρα. Το πόσο προωθημένος θαείναι αυτός ο ρόλος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις συζητήσεις αυτών των ημερών, αν και θεωρείται σοβαρό ότι ο γαλλο-γερμανικός άξονας δεν είναι πλέον αρραγής.