Ο χειρότερος σεισμός στη σύγχρονη ελληνική ιστορία - γνωστός ως ο Μεγάλος Σεισμός του Ιονίου του 1953 - ήταν στην πραγματικότητα μια σειρά εκατοντάδων σεισμών, κραδασμών και μετασεισμών που ξεκίνησαν στις 9 Αυγούστου 1953, χτυπώντας την περιοχή μεταξύ των νησιών Κεφαλλονιάς και Ζακύνθου κι αφήνοντας πίσω τους 455 νεκρούς, 2.412 τραυματίες και 21 αγνοούμενους.

Την Κυριακή 9 Αυγούστου του 1953 στις 10.00 π.μ., ο πρώτος σεισμός χτύπησε και αρκετά κτίρια υπέστησαν ζημιές τόσο στη Ζάκυνθο, όσο και στη Κεφαλλονιά, αλλά δεν υπήρξαν αναφορές για ανθρώπινα θύματα ή τραυματίες. Οι περισσότεροι, που θεώρησαν ότι το χειρότερο είχε περάσει συνέχισαν με τις καθημερινές δουλειές τους, αλλά ένας ισχυρότερος σεισμός έπληξε την περιοχή στις 12 Αυγούστου 1953, ακριβώς στις 11.24 π.μ.

Το επίκεντρο βρίσκονταν στο νότιο άκρο του νησιού της Κεφαλονιάς. Ο σεισμός αυτός μετρήθηκε 7,3 βαθμούς στην κλίμακα Ρίχτερ και προκάλεσε τεράστιες ζημιές στην Κεφαλονιά, στη Ζάκυνθο και την Ιθάκη.

Στη Ζάκυνθο μια πυρκαγιά ξέσπασε και κατέστρεψε ό,τι είχε απομείνει από την πόλη, οι άνθρωποι ήταν παγιδευμένοι και δεν μπορούσαν να ξεφύγουν από τις φλόγες. Λέγεται ότι 82 άτομα βρέθηκαν νεκρά και εκατοντάδες άλλα βρέθηκαν μεν, αλλά δεν αναγνωρίστηκαν λόγω της φωτιάς.

Το νησί της Κεφαλονιάς υπέστη καθίζηση 60 εκατοστά.

Το μεγαλύτερο μέρος της Κεφαλονιάς καταστράφηκε (όπως το Αργοστόλι που έμειναν όρθια μόνο δύο σπίτια), εκτός από το μακρινό του Φισκάρδο που βρίσκεται στο Βορειότερο μέρος του νησιού.

Τρία μόνο κτίρια επιβίωσαν από την καταστροφή στην πρωτεύουσα της Ζακύνθου. Με βάση τα επίσημα στοιχεία 3000 οικίες στη χώρα γκρεμίστηκαν ή κάηκαν και 11688 στα χωριά του νησιού. Έμειναν άστεγοι 38.440 άνθρωποι.

Το νησί της Ιθάκης υπέστη επίσης σοβαρές ζημιές κατά τη διάρκεια των σεισμών.

Ξένη βοήθεια

Στην Αθήνα, ο πρωθυπουργός Αλέξανδρος Παπάγος, μετά την ενημέρωση που είχε από τους αρμόδιους υπουργούς συγκάλεσε το Συντονιστικό Κυβερνητικό Συμβούλιο και αποφάσισε την παροχή βοήθειας στους σεισμόπληκτους. Παράλληλα, συγκροτήθηκε μεγάλη επιτροπή εράνου από την αρχιεπισκοπή Αθηνών και ο πρωθυπουργός με διάγγελμά του προς τον ελληνικό λαό κάνει έκκληση για βοήθεια.

Πολλά ξένα πλοία έφθασαν στα Ιόνια νησιά για να προσφέρουν επίσης βοήθεια σε όσους επλήγησαν από τις μεγάλες καταστροφές, αλλά μόνο ο ισραηλινός στόλος μπορούσε πραγματικά να έχει πρόσβαση στα ρηχά νερά.

Σύμφωνα με τη θαλάσσια νομοθεσία εκείνης της εποχής, η πρώτη δύναμη διάσωσης που θα έφτανε στη σκηνή αναλάμβανε τη διοίκηση της επιχείρησης, και δεδομένου ότι το ισραηλινό ναυτικό ήταν το πρώτο που έφτασε στις ακτές της Κεφαλλονιάς ανέλαβε την ευθύνη και επίσης επέβλεπε τις επιχειρήσεις διάσωσης του αμερικανικού και του βρετανικού στόλου.

Για τρεις μέρες και νύχτες, οι 450 ισραηλινοί ναυτικοί εργάζονταν μαζί με τα μέλη των αμερικανικών και βρετανικών ναυτικών για να παρέχουν ανακούφιση στους κατοίκους των ελληνικών νησιών, σώζοντας εκατοντάδες από το θάνατο, μεταφέροντας 400 τραυματίες σε ηπειρωτικά νοσοκομεία και παρέχοντας ιατρικές υπηρεσίες βοήθεια σε 16.000 κατοίκους.

Στο ημερολόγιο «Επτά θάλασσες - σημειώσεις από το Μεγάλο Μπλε», περιγράφονται με ανατριχιαστικές λεπτομέρειες οι καταστροφές που συνάντησε το ναυτικό του Ισραήλ που έφτασε στα κατεστραμμένα νησιά:

«Τεράστια στρώματα της γης πέφτουν στο νερό, η κορυφή του Αίνου στην Κεφαλονιά μοιάζει σαν να χωρίστηκε στα δύο. Πυλώνες καπνού που έρχονταν από ρωγμές μπορούσαν να παρατηρηθούν σε όλη την πόλη και πυρκαγιές είχαν ξεσπάσει σε αποθήκες ελαιολάδου και έκαιγαν όλα αυτά που παρέμεναν όρθια... στο μεγαλύτερο μέρος του νησιού δεν υπήρχε κανένα κτίριο και χιλιάδες τραυματίες σε κρίσιμη κατάσταση, μεταξύ των οποίων έγκυες γυναίκες, ηλικιωμένοι και νέοι, άνθρωποι με ακρωτηριασμένα και θρυμματισμένα άκρα, και όλοι χρειάζονταν άμεση βοήθεια ... Οι ισραηλινές ομάδες πραγματοποίησαν χειρουργικές επεμβάσεις έκτακτης ανάγκης: σπασμένη λεκάνη, κατάγματα κρανίου, πρόωρες γεννήσεις, σύνθετα κατάγματα, αιμορραγίες, κρίσεις πανικού, απελπισία και όλεθρος παντού ... "

Εκτός από τις σωματικές βλάβες, ο οικονομικός αντίκτυπος ήταν πολύ μεγαλύτερος, με ζημίες δισεκατομμυρίων δολαρίων και χιλιάδες άνθρωποι που εγκατέλειψαν την περιοχή για την Αθήνα - με την πλειοψηφία να μεταναστεύουν ως πρόσφυγες στον Καναδά, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Ο σεισμός του 1953 δεν ήταν ο πρώτος μεγάλος σεισμός που έπληξε την περιοχή. Μισό αιώνα νωρίτερα στις 17 Απριλίου 1893, η Ζάκυνθος χτυπήθηκε με έναν άλλο τεράστιο σεισμό που κατέστρεψε μεγάλο μέρος της κύριας πόλης.