TV - Media
LIVE: ΑΝΑΝΕΩΘΗΚΕ ΠΡΙΝ ΑΠΟ

Ο Νίκος Ξυδάκης μιλάει στο Reader.gr για το βραβείο καλύτερου σάουντρακ που κέρδισε στην Ιταλία

Ο γνωστός μουσικοσυνθέτης έγραψε τη μουσική για την ταινία «Ιερόσυλοι» της Μάρσας Μακρή.

Πριν από μερικές ημέρες, ο μεγάλος μας μουσικοσυνθέτης Νίκος Ξυδάκης τιμήθηκε με μια σημαντική διάκριση στο «10ο Film Fund Festival» που διεξήχθη στο Οτράντο της Ιταλίας, κερδίζοντας το «Βραβείο Καλύτερου Σάουντρακ» («Best Soundtrack») για τη μουσική του στην ταινία «Ιερόσυλοι» της Μάρσας Μακρή. 

Αυτή είναι η πρώτη φορά που βραβεύεται ο συνθέτης για μουσικό του έργο στον κινηματογράφο, ένα πεδίο στο οποίο έχει επίσης παρουσιάσει μεγάλη εργασία, αρχή γενομένης από την ταινία «Μανία» του Γιώργου Πανουσόπουλου το 1985. Δείτε όσα λέει στο Reader.gr ο Νίκος Ξυδάκης για τη σημαντική αυτή διάκριση.


Η μουσική σας για την ταινία «Ιερόσυλοι» της Μάρσας Μακρή, έφερε στα χέρια σας μια σημαντική διεθνής διάκριση, το βραβείο Best Soundtrack στο «Otranto Film Fund Festival» της Ιταλίας.
Ακριβώς. Αυτή είναι η πρώτη μου βράβευση για κινηματογραφική μουσική Έχω κάνει τη μουσική για αρκετές ταινίες και πρόσφατα μάλιστα που έγινε ένα αφιέρωμα στον Πανουσόπουλο θυμόμουν την πρώτη μουσική που έγραψα για τον κινηματογράφο η οποία ήταν πάνω στην ταινία του Γιώργου Πανουσόπουλου, «Μανία» το 1985. Ήρθε λοιπόν για πρώτη φορά μια τέτοια διάκιση και πάντα ένα βραβείο είναι από μόνο του ένα πολύ ευχάριστο γεγονός.

Συγκεκριμένα εδώ ήταν διπλή η χαρά γιατί πιστεύω ότι αυτή η ταινία οι «Ιερόσυλοι» της Μάρσας Μακρή πραγματικά άξιζε τον κόπο και κατά κάποιο τρόπο ανήκει και σε εκείνη το βραβείο, στην ίδια την ταινία, γιατί έδωσε τη δυνατότητα να γίνει μια μουσική που ίσως με άλλο τρόπο, δηλαδή με άλλες εικόνες, άλλα σενάρια δεν θα ήταν εύκολο κανείς να κάνει μια τέτοια μουσική. Άρα είναι πάρα πολύ δεμένη η μουσική με την ίδια την ταινία και με την πολυμορφία που έχει, αυτό σημαίνει ότι πολλές φορές αυτονομούνται οι σκηνές και η μουσική έχει πάρα πολλές παραλλαγές, δεν είναι απλώς μια συνοδευτική μουσική, αλλά κάθε σχεδόν σκηνή έχει τη δική της σύνθεση. 

Πιθανότατα αυτό να είναι ένα στοιχείο που εκτιμήθηκε και στο φεστιβάλ διότι ήδη το σκεπτικό τους το υπογραμμίζει αυτό και παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, ολιγόλογο μεν αλλά εξαιρετικά ακριβές και καλά διατυπωμένο.

Συνεπώς δεν έχουμε να κάνουμε με μια μουσική υπόκρουση ή ένα «χαλί», αλλά με μια αυτόνομη μουσική η οποία ρέει παράλληλα με την αφήγηση στην οθόνη.
Ακριβώς. Βέβαια υπάρχουν πολλές -εξαιρετικές- μουσικές που ταιριάζουν με τις ταινίες και όπως ξέρουμε ο κινηματογράφος τα τελευταία χρόνια έχει παράξει σπουδαία μουσική, αλλά εδώ έχουμε ένα σάουντρακ που κάνει τη διαφορά. Δεν είναι ένα «χαλί», μια μουσική που ωραιοποιεί τις εικόνες ή ευχάριστη στο αυτί ηχητικά, δεν έχει καθόλου αυτά τα χαρακτηριστικά και δεν είναι ούτε μια μουσική δράσης.

Στο σημείο αυτό να εξηγήσω ότι η ταινία έχει μια ιδιότυπη δράση, ένα δικό της story γιατί διαδραματίζεται μέσα σε ένα δωμάτιο όλο και όλο. Αλλά νομίζω είναι εξαιρετικός ο χειρισμός, παρά τα ελάχιστα οικονομικά μέσα που είχε αυτή η ταινία. Το φιλμ αφηγείται την ιστορία ενός καθηλωμένου ανθρώπου μέσα σε ένα παρακμιακό διαμέρισμα της Κυψέλης. Παρακμή και εγκατάλειψη. Εκείνος συζεί με μια ωραία γυναίκα και είναι κατάκοιτος, δεν μιλάει και όλο το γεγονός περιστρέφεται γύρω από μια πολύτιμη εικόνα που κάποια στιγμή έχει στην κατοχή του και την έχει κρύψει. Όλα διαδραματίζονται γύρω από το να ανακαλυφθεί αυτό το μυστικό και το πού βρίσκεται η εικόνα. Σε αυτό μπλέκονται και συγγενείς προσπαθώντας να αποσπάσουν από εκείνον το μυστικό μέρος όπου βρίσκεται η εικόνα. Συγχρόνως μέσα σε αυτό το δωμάτιο που διαδραματίζονται τα πάντα βλέπουμε και κάποιες σκηνές των όσων συμβαίνουν έξω από αυτό το διαμέρισμα. Σκηνές πολύ λιτές που παρόλα αυτά καταγράφουν την εφιαλτική κατάσταση μιας πόλης. Όπως εφιαλτική είναι και η κατάσταση μέσα στο σπίτι. Την ίδια στιγμή η ιστορία αποτελεί και μια δαιμονισμένη παρωδία. Έχει πολλά στοιχεία ειρωνείας και σαρκασμού αλλά αυτά τα στοιχεία βοήθησαν τη μουσική, σαν να υπέβαλλαν το τί θα ακούσεις. Η μουσική λοιπόν λειτουργεί ως τη φωνή της ταινίας και αυτή η διαφοροποίηση από σκηνή σε σκηνή έδωσε τη δυνατότητα κάθε φορά να συνθέσεις κάτι διαφορετικό, να πρέπει να βρεις ποια μουσική ακούγεται σε κάθε σκηνή δεδομένου της παραδοξότητας στις εικόνες και το σενάριο το ίδιο.

Διαβάζοντας την αιτιολόγηση της επιτροπής για την απονομή του βραβείου σε εσάς, μου έκανε εντύπωση η αναφορά της λέξης «pathos» («πάθος»). Συγκεκριμένα αναφέρεται: for the composition and execution and the perfect use of pathos in every emotional moment of the film.
Έχει εξαιρετική ακρίβεια η διατύπωση και είναι εντυπωσιακό αυτό γιατί συνήθως τα σκεπτικά λένε διάφορα φιλολογικά χαρακτηριστικά και αιτιολογίες που μπορείς κανείς να τις προσπεράσει χωρίς περαιτέρω ανάλυση. Για εμένα λοιπόν αυτό το σκεπτικό είχε μια ακρίβεια που με εντυπωσίασε. Πέρα από τη χαρά λοιπόν του βραβείου υπάρχουν δυο πράγματα που έχουν μεγάλο ενδιαφέρον για την ταινία, την βράβευση για όλα.

Πρώτα από όλα ότι πάει σε ένα φεστιβάλ που είχε αρκετό ανταγωνισμό και σοβαρά ονόματα τόσο στη μουσική όσο και από άποψη σκηνοθεσίας. Να σημειώσουμε ότι οι άνθρωποι που ήταν εκεί δεν γνώριζαν κανέναν. Ούτε εμένα φαντάζομαι, όσο για την ταινία την είχαν δει και έτσι έγινε η πρόσκληση. Επίσης πολύ τιμητικό και σημαντικό γιατί την είδαν, τους άρεσε και επιλέχθηκε να συμμετάσχει μεταξύ πολλών άλλων. Παράλληλα, το γεγονός ότι δεν σε γνωρίζουν το κάνει περισσότερο αξιοκρατικό, γιατί κρίνουν απλά αυτό που βλέπουν και ακούν. Μετά είναι και το γεγονός η επιτροπή αποτελείτο από 6 μουσικούς. Άρα έχει και ένα ειδικό βάρος, καθώς το βραβείο το έδωσαν μουσικοί και συγκεκριμένα μια αφρόκρεμα νέων μουσικών.

Το δεύτερο, από τη διατύπωση της αιτιολογίας καταλαβαίνουμε ότι εκτός από το γεγονός ότι τους άρεσε η σύνθεση, αυτοί οι άνθρωποι κατάλαβαν και το νόημα της μουσικής μέσα στην ταινία. Σύμφωνα με αυτά τα δυο και μόνο λοιπόν υπάρχει ένα κέρδος και μια ικανοποίηση.  

Πώς ήταν η συνεργασία σας με την Μάρσα Μακρή σε δημιουργικό επίπεδο;
Ήταν από τις πιο ωραίες συνεργασίες. Ξέρετε καμιά φορά ένας σκηνοθέτης έχει άλλες απαιτήσεις με τη μουσική. Εδώ υπήρξε μια πολύ δημιουργική σχέση χωρίς να λέγονται πάρα πολλά λόγια. Σαν να υπήρχε μια υπόγεια συνεννόηση και το γεγονός σε κάνει να υπερβείς τον ίδιο σου τον εαυτό, να βγάλεις ό,τι καλύτερο έχεις. Ήταν πολύ βοηθητικοί όλοι οι συντελεστές, είχαν καλή αίσθηση της μουσικής, πράγμα πολύ σημαντικό. Με λίγα λόγια η ταύτιση της ταινίας με τη μουσική είναι κάτι εξαιρετικό και αυτή η συνεργασία νομίζω ότι βοήθησε πολύ προς αυτή την κατεύθυνση. 

Είχατε παρευρεθεί στην απονομή του βραβείου;
Όχι δυστυχώς, γιατί τότε είχα επαγγελματικές υποχρεώσεις για την παράσταση μας με την Όλια Λαζαρίδου για τον Διονύσιο Σολωμό. Δεν γινόταν να πάω εκείνες τις ημερομηνίες, αλλά ξέρετε είμαι και προληπτικός, αν πήγαινα δεν θα μου έδιναν το βραβείο, οπότε καλά έκανα και δεν πήγα. 

Έχει έρθει στα χέρια σας το βραβείο;
Το βραβείο είναι ένας φάρος από τερακότα και μέσα σε αυτό το φάρο που ήταν σαν γλυπτό, είχε ένα κόσμημα, κάτι σαν βραχιόλι σε σχήμα φιδιού. Οπότε αυτό αξίζει να δοθεί στη Μάρσα Μακρή και εγώ θα πάρω την τερακότα και το φάρο. Εκτός αν κάνω κάποιο έργο γλυπτικής δικό μου και το βάλω μέσα. 

Ποια είναι τα επόμενα καλλιτεχνικά σας σχέδια;
Γίνονται πολλές συζητήσεις και σχέδια. Καταρχήν θα επαναλάβουμε προς το τέλος Οκτωβρίου πιστεύω, την παράσταση με την Όλια Λαζαρίδου που πήγε πάρα πολύ καλά στο ΜΙΕΤ (Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης) στην Πλάκα. Παίξαμε δυο παραστάσεις, είχε πολύ κόσμο και ζήτησαν να το επαναλάβουμε. Μόνο που τώρα λόγω του καιρού δεν νομίζω ότι μπορεί να γίνει στην αυλή. Είμαστε σε μια διαδικασία συζητήσεων να το παρουσιάσουμε στην Αγγλικανική εκκλησία στη Φιλελλήνων. Είναι ένα έργο πολύ μινιμαλιστικό και ακούγεται σαν μια αναπνοή, σαν προσευχή. Στο πρώτο μέρος η Όλια αφηγείται το κείμενο του Σολωμού, το ποίημα από τον «Λάμπρο» συνοδεία ενός μουσικού που παίζει μπαγλαμά και έχει μερικές αναφορές σε λαϊκά τραγούδια σαν σχόλια. Στο δεύτερο μέρος είμαι εγώ που συνοδεύομαι από ένα κανονάκι. Έχοντας μελοποιήσει τον Σολωμό παλαιότερα, τώρα εδώ με έναν πολύ αφαιρετικό τρόπο, λέω 5-6 αποσπάσματα από τα μελοποιήμενα ποιήματά του, από τα σπαράγματά του τα οποία πιστεύω δένουν με τη αφήγηση αυτή. 

Επίσης αναμένουμε να δούμε πότε θα μπορέσουμε να επαναλάβουμε το έργο που γράψαμε στην Σπιναλόγκα μαζί με τον Διονύση Καψάλη και το οποίο παρουσιάσαμε τον Ιούνιο εκεί εν όψει της πρότασης που γίνεται για να γίνει η Σπιναλόγκα Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της Unesco. Θα δούμε που θα το παίξουμε στην Αθήνα, ίσως στο Μέγαρο, στο Νιάρχος, θα δούμε. 
 

Google NewsΑκολουθήστε το reader.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.

TAGS
#Συνεντεύξεις