BBC: «Η ελληνική αστυνομία χρησιμοποιεί μασκοφόρους μετανάστες για pushbacks»

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του BBC, η ελληνική αστυνομία φέρεται να στρατολογεί μετανάστες, προκειμένου να συμμετέχουν σε βίαιες επαναπροωθήσεις άλλων μεταναστών στα χερσαία σύνορα με την Τουρκία. Το μέσο επικαλείται εσωτερικά αστυνομικά έγγραφα, τα οποία περιγράφουν ότι η πρακτική αυτή οργανωνόταν και επιβλεπόταν από ανώτερους αξιωματικούς.

Το ρεπορτάζ υπογράφουν οι δημοσιογράφοι Τζέσικα Πάρκερ και Κώστας Καλλέργης, οι οποίοι έχουν ασχοληθεί επανειλημμένα με το μεταναστευτικό ζήτημα. Η Πάρκερ είχε μάλιστα θέσει σχετικό ερώτημα στον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη μετά από Σύνοδο Κορυφής στις Βρυξέλλες, με τον ίδιο να δηλώνει ότι δεν γνωρίζει τις συγκεκριμένες καταγγελίες, υπογραμμίζοντας ωστόσο πως η Ελλάδα προστατεύει τα ευρωπαϊκά σύνορα.

Η έρευνα συγκεντρώνει μαρτυρίες για ακραία περιστατικά κακοποίησης, ενώ αναφέρει ότι η χρήση αυτών των «μισθοφόρων» ενδέχεται να ξεκινά ήδη από το 2020. Παράλληλα, οι ελληνικές αρχές δεν έχουν δώσει επίσημη απάντηση στα αιτήματα του μέσου για σχολιασμό.

Υπενθυμίζεται ότι οι επαναπροωθήσεις (pushbacks) συνιστούν την εξαναγκασμένη επιστροφή μεταναστών χωρίς την προβλεπόμενη διαδικασία ασύλου και θεωρούνται γενικά παράνομες με βάση το διεθνές δίκαιο.

Η έρευνα του BBC, που πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με την Consolidated Rescue Group, ξεκίνησε όταν περιήλθε στην κατοχή του δικτύου βίντεο που φέρεται να δείχνει περιστατικά κακομεταχείρισης. Αν και η αυθεντικότητα του υλικού δεν έχει επιβεβαιωθεί πλήρως, το περιεχόμενό του φαίνεται να συνάδει με μαρτυρίες από άλλες ανεξάρτητες πηγές.

Στη συνέχεια, οι δημοσιογράφοι συγκέντρωσαν στοιχεία από μετανάστες, πρώην συμμετέχοντες στις επιχειρήσεις, αστυνομικές πηγές και διαρροές εγγράφων. Σε μία από τις μαρτυρίες, συνοριοφύλακας κατέθεσε ότι είχε ενημερώσει ανωτέρους του για καταγγελίες περί βιασμών γυναικών μεταναστριών από τους εμπλεκόμενους.

Άλλοι μάρτυρες περιγράφουν περιστατικά έντονης βίας, με ξυλοδαρμούς μέχρι λιποθυμίας, καθώς και εξευτελιστικές πρακτικές, όπως σωματικές έρευνες ακόμη και σε παιδιά.

Η Ελλάδα αποτελεί βασική πύλη εισόδου προς την Ευρώπη, με πάνω από ένα εκατομμύριο αφίξεις μεταναστών από το 2015, κυρίως μέσω θαλάσσιων αλλά και χερσαίων διαδρομών. Ο Έβρος, ειδικότερα, χαρακτηρίζεται από αυξημένα μέτρα επιτήρησης και έντονη στρατιωτική παρουσία.

Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το BBC, οι φερόμενοι «μισθοφόροι» είναι και οι ίδιοι μετανάστες, κυρίως από χώρες όπως το Πακιστάν, η Συρία και το Αφγανιστάν. Φέρονται να ανταμείβονται με χρήματα, αντικείμενα που αφαιρούνται από άλλους μετανάστες ή ακόμη και έγγραφα που διευκολύνουν τη μετακίνησή τους.

Έκθεση του Γραφείου Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Frontex καταγράφει περιστατικά κακοποίησης, απειλών και εξαναγκαστικής επιστροφής μεταναστών στην Τουρκία, κάνοντας λόγο για πιθανές παραβιάσεις του ευρωπαϊκού δικαίου ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι ελληνικές αρχές, ωστόσο, αρνούνται ότι εντοπίστηκαν μετανάστες στα συγκεκριμένα περιστατικά.

Η πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, Μαρία Γκαβουνέλη, σημείωσε ότι τα ευρήματα ενδέχεται να συνιστούν ιδιαίτερα σοβαρές παραβιάσεις, ενώ η επιτροπή έχει καταγράψει περισσότερα από 100 αντίστοιχα περιστατικά από το 2020.

Από την πλευρά της, η Frontex απορρίπτει ότι αγνοεί τέτοιες πρακτικές, τονίζοντας ότι λειτουργεί με στόχο τη νόμιμη διαχείριση των συνόρων.

Μαρτυρίες μεταναστών περιγράφουν σκηνές βίας και εξαναγκασμού, με ανθρώπους να οδηγούνται πίσω στην Τουρκία υπό απάνθρωπες συνθήκες. Ορισμένοι κάνουν λόγο για ξυλοδαρμούς, απειλές και επικίνδυνες μεταφορές μέσω του ποταμού Έβρου.

Παράλληλα, καταγγελίες για τη χρήση «βαρκάρηδων» αναφέρθηκαν και σε πειθαρχικές διαδικασίες το 2024, όπου συνοριοφύλακες φέρονται να παραδέχθηκαν την ύπαρξη τέτοιων πρακτικών.

Η υπόθεση έχει ήδη λάβει διεθνείς διαστάσεις, ενώ νομικές ενέργειες έχουν κινηθεί και στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου για επιμέρους περιστατικά.

Τέλος, μαρτυρίες πρώην εμπλεκομένων αναδεικνύουν ότι ορισμένοι στρατολογήθηκαν υπό πίεση, περιγράφοντας ένα σύστημα που, σύμφωνα με τους ίδιους, λειτουργούσε υπό καθεστώς φόβου και εξαναγκασμού.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.