Για ακόμα ένα καλοκαίρι οι φωτιές στην Ελλάδα σαρώνουν βουνά, δάση, και τοπία. Εμείς ακούμε ξανά και ξανά το 112, όχι πια ως αιφνιδιαστική προειδοποίηση για έκτακτη ανάγκη αλλά οριακά σαν ξυπνητήρι. Ήδη φέτος, μόνο τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, η χώρα ήταν και πάλι στις φλόγες με τα πιο μεγάλα μέτωπα να καταγράφονται στη Χίο, στην Παλαιά Φωκαία, στον Μαραθώνα, στην Ιεράπετρα Κρήτης, στη Νότια Εύβοια και στη Ραφήνα.
Η σκληρή πραγματικότητα με τις πυρκαγιές που πλήττουν την Ελλάδα επί δεκαετίες, γέννησε την ομάδα Εθελοντών Δασοπροστασίας Πυρόσβεσης Βύρωνα. Μια ομάδα, με 8 πυροσβεστικά οχήματα, 30 πιστοποιημένους εθελοντές, που προέρχονται από ποικίλους χώρους και μαζί με εργασία και προσωπική ζωή, συμπλέουν με το έργο των Πυροσβεστικών Δυνάμεων. Έχουν «έναν καλό στόλο», όπως μας περιέγραψαν.
Ο κύριος Σταύρος Σαλαγιάννης, πρόεδρος στην Πανελλήνια Ομοσπονδία Εθελοντικών Οργανώσεων Δασοπροστασίας Πυρόσβεσης, μίλησε στο Reader για την ιστορία της εθελοντικής ομάδας στον Βύρωνα αλλά και για το πώς έχει διαμορφωθεί το νομικό πλαίσιο από τη σύσταση της ομάδας το 1985 μέχρι σήμερα.
«Η ομάδας μας ξεκίνησε το 1985 και είναι μια από τις πρώτες ομάδες πολιτικής προστασίας στην Ελλάδα. Μέχρι το 1991 ασχολούμασταν με τη δασοπροστασία. Το 1991 η ομάδα πήρε άλλη νομική μορφή, έγινε νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου σε συνεργασία με τον Δήμο Βύρωνα και γνώρισε πλήρη ανάπτυξη. Πλέον ασχολούμαστε με τα πάντα, με διασώσεις, με σεισμούς, με ορμητικά νερά, γενικά με πυρόσβεση σε όλα τα επίπεδα», δήλωσε ο κύριος Σαλαγιάννης
Στη συνέχεια σημείωσε πως ένας εθελοντής σήμερα παίρνει πιο σωστές βάσεις από όταν ξεκίνησαν οι εθελοντικές ομάδες. «Παλιά ήσουν ξέφραγκο αμπέλι, τώρα ο νέος νόμος προβλέπει ότι δεν είναι πιστοποιημένη μόνο μια ομάδα αλλά και ο ίδιος ο εθελοντής. Δηλαδή, η πιστοποίηση είναι προσωπική και μπορείς να πας και σε άλλες ομάδες μετά. Πλέον, στην Ελλάδα οι πιστοποιημένοι εθελοντές είναι 5.000».
Διαβάστε ακόμα: Φωτιά τώρα σε εργοστάσιο πλαστικών στη Ριτσώνα Εύβοιας: Ήχησε το 112
Ο Χρήστος Νικολέτος, ομαδάρχης Α, δηλώνει και αυτός με τη σειρά του για την ομάδα στο Βύρωνα: «Φέτος η ομάδα κλείνει 40 χρόνια, Ξεκίνησε από πολύ λίγους ανθρώπους που κατάλαβαν νωρίς ότι πρέπει να κάνουν κάτι για αυτή τη χώρα, πολίτες που αρχικά ήθελαν για να σώσουν τον Υμηττό. Ξεκίνησε με πολύ πενιχρά μέσα και με την πάροδο των χρόνων αυξήθηκε η τεχνογνωσία».
Τα πιο δύσκολα περιστατικά που έχουν βιώσει οι εθελοντές Πυροσβέστες
Πώς αποφασίζει κάποιος να ριψοκινδυνεύσει τη ζωή του για να σβήσει μια φωτιά, στριμώχνοντας προσωπική ζωή, οικογένεια, κοινωνικές σχέσεις και εργασία; Και ποια είναι τα πιο δύσκολα περιστατικά που έχετε βιώσει ως Εθελοντές Δασοπροστασίας Πυρόσβεσης Βύρωνα;
Χρήστος Νικολέτος: «Δεν μου αρέσει να ηρωοποιώ καταστάσεις»
«Είναι μια σοβαρή απόφαση. Πρέπει να έχεις στο μυαλό σου ότι για να σωθεί αυτή η χώρα πρέπει να κάνεις κάτι. Και να έχεις στο μυαλό σου ότι μπορείς, εκπαιδευμένος βέβαια πάντα, να βοηθήσεις τον συνάνθρωπο σου.
Εγώ ξεκίνησα από τους προσκόπους που ήμουν για πολλά χρόνια και ύστερα με μια ομάδα από κάποια παιδιά από τους προσκόπους αποφασίσαμε να έρθουμε στους Εθελοντές στη γειτονιά μας».
Αναφορικά με τα πιο δύσκολά βιώματα κατά την εμπειρία του ως εθελοντής, ο Χρήστος Νικολέτος μας απάντησε: «Δεν θέλω να μπω σε αυτή τη λογική. Υπήρχαν πολλές δύσκολες στιγμές αλλά δεν μου αρέσει να ηρωοποιώ τις καταστάσεις. Κάθε φωτιά έχει τη δικιά της επικινδυνότητα και τη δικιά της αντιμετώπιση».
Κατερίνα, 27 ετών: «Έμεινα χωρίς νερό στην πρώτη μου αποστολή»
Η Κατερίνα είναι 27 ετών και απόφοιτη Πληροφορικής. Γράφτηκε στην Ομάδα του Βύρωνα όταν ξέσπασαν οι φωτιές του 2021. «Ήρθα χωρίς να ξέρω τι θα κάνω, απλά ήθελα να βοηθήσω όπως μπορώ. Στην αρχή φοβόμουν».
Σχετικά με το πιο δύσκολο περιστατικό στην εμπειρία των τεσσάρων χρόνων που είναι στην ομάδα η Κατερίνα είπε: «Στην πρώτη μεγάλη πυρκαγιά που πήγα στην Πεντέλη είχαμε μια μεγάλη ατυχία. Εγώ ήμουν πάνω στο κανόνι και βλέπω ένα μέτωπο φωτιάς να πλησιάζει. Ένα καλό μέτωπο. Και για κάποιο λόγο μου κόβεται το νερό. Εκεί πανικοβλήθηκα. Ήξερα όμως ότι έχω από κάτω μου τον οδηγό τον οποίο και εμπιστεύομαι και δεν θα με άφηνε ούτε να χτυπήσω ούτε να κινδυνεύσω.
Η ψυχραιμία μου με βοήθησε. Όλο αυτό κράτησε δέκα δευτερόλεπτα, αλλά εμένα μου φάνηκε μισή ώρα. Αλλά κάθε δευτερόλεπτο μετράει».
Η συνομιλία με την Κατερίνα, έδωσε την αφορμή να ανοίξει και μια παρένθεση για τις γυναίκες στην Πυροσβεστική. Μας ενημέρωσε ότι από τους 30 πιστοποιημένους πυροσβέστες, οι γυναίκες είναι μόνο 3. Ποσοστό αρκετά χαμηλό. Ωστόσο, μας είπε ότι στη δικιά τους ομάδα δεν βίωσε διάκριση και δεν σκέφτηκε το θέμα του φύλου όταν μπήκε στο χώρο της Πυρόσβεσης.
Ως προς αυτό, ο κύριος Νικολέτος συμπλήρωσε ότι έχει αρχίσει να αλλάζει το σχήμα της Πυροσβεστικής. «Εμείς δεν θέλουμε να είμαστε ανδροκρατούμενοι. Το πυροσβεστικό σώμα αρχίζει να αλλάζει. Υπάρχουν πλέον γυναίκες και πολλές είναι και οδηγοί».
Γιάννης, 29 ετών: Όταν 3 οχήματα με εθελοντές έσωσαν ένα ολόκληρο χωριό
Ο Γιάννης είναι 29 ετών εργάζεται ως διανομέας. Είναι συνολικά εθελοντής 5 χρόνια και στην ομάδα του Βύρωνα διανύει το τρίτο του καλοκαίρι. Ως κάτοικος Βύρωνα, βλέποντας όλα αυτά που συμβαίνουν κάθε καλοκαίρι και σε άλλες περιοχές αλλά και με τα συμβάντα κατά καιρούς στον Υμηττό, δήλωσε ότι δεν ήθελε να κάτσει με «σταυρωμένα χέρια».
Το πιο δύσκολο περιστατικό του Γιάννη ήταν πέρυσι στην Κόρινθο. «Το πιο μεγάλο συμβάν που έχω πάει εγώ ήταν η Κόρινθος πέρυσι. Ήταν το πρώτο βράδυ που ήμουν μέλος του πληρώματος στο Βύρωνας 2. Ανεβαίναμε προς Ορεινή Κορινθία στο χωριό Ελληνικό και από τη μια μεριά ήταν το βουνό και από την άλλη η χαράδρα. Η φωτιά σκαρφάλωνε τη χαράδρα, με αποτέλεσμα λίγα μέτρα παραπάνω να την πετύχουμε ακριβώς μπροστά μας. Με οδηγίες, ψυχραιμία και με όλη την εκπαίδευση που έχουμε λάβει όλοι οι εθελοντές καταφέρνουμε να αντιδράσουμε όπως πρέπει.
Στο χωριό Ελληνικό, πήγαν τότε 3 οχήματα εθελοντών και ουσιαστικά αυτά τα τρία οχήματα έσωσαν έναν ολόκληρο χωριό. Οι Πυροσβεστικές Δυνάμεις ήταν σε άλλη αποστολή, οπότε έστειλαν εθελοντές, εμάς δηλαδή τον Βύρωνα, την Εκάλη και ακόμη μια ομάδα. Ήταν μεγάλη καταστροφή και προς έκπληξη ήταν Οκτώβριος, δηλαδή τέλος αντιπυρικής περιόδου», συμπληρώνει ο κύριος Νικολέτος.
Η Κατερίνα μας εξήγησε ότι σε ένα πολύ μεγάλο συμβάν είναι πολύ σύνηθες να είναι μόνοι τους οι εθελοντές, επειδή οι πυροσβεστικές δυνάμεις είναι σε ένα μέρος, ενώ τον εθελοντή τον έχουν στείλει σε άλλο μέρος για να καλυφθούν οι ανάγκες.
«Πολλές φορές οι εθελοντές δέχονται επίθεση από τους πολίτες. Αυτό γίνεται άθελα τους, δεδομένου ότι μπορεί οι εθελοντές να έχουν εντολή να μείνουν σε ένα συγκεκριμένο σημείο αλλά πολίτες να τους βλέπουν και να κάνουν έκκληση για βοήθεια. Καίγονται οι περιουσίες τους, είναι και λογικό.
Και ο πολίτης βλέποντας τη στολή δυσκολεύεται να αναγνωρίσει ποιος είναι εθελοντής και ποιος όχι».
Σταύρος Σαλαγιάννης: «Το πιο δύσκολο είναι όταν χάνεται μια ανθρώπινη ζωή»
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εθελοντικών Οργανώσεων Δασοπροστασίας Πυρόσβεσης, Σταύρος Σαλαγιάννης, είναι στην ομάδα του Βύρωνα από το 1989. Από τα πρώτα δύσκολα περιστατικά που θυμάται είναι η φωτιά στο εργοστάσιο της Ρικομέξ το 1992. Αξίζει να σημειωθεί ότι η φωτιά της Ρικομέξ, θεωρείται ένα από τα πιο τραγικά περιστατικά στην ιστορία της Ελληνικής Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, καθώς ξέσπασε φωτιά στο εργοστάσιο και πέντε πυροσβέστες σκοτώθηκαν όταν κατέρρευσε η οροφή του εργοστασίου. Από τα πιο πρόσφατα περιστατικά, θυμάται τη φωτιά στη Δαδιά.
Τέλος, το πιο τραγικό περιστατικό για τον κύριο Σαλαγιάννη, είναι οι πεσόντες του Καρέα: «Το δυσκολότερα είναι όταν χάνεται μια ανθρώπινη ζωή. Όλα τα άλλα με κάποιον τρόπο μπορούμε να τα αντικαταστήσουμε, Είναι ό,τι χειρότερο να το ζεις εκείνη την ώρα. Από τα σημαντικότερα γεγονότα που έρχονται σε εμένα στο μυαλό είναι οι πεσόντες του Καρέα», μας είπε αναφερόμενος στους πυροσβέστες που έχασαν τη ζωή τους κατά την κατάσβεση μεγάλης δασικής πυρκαγιάς, στο δάσος του Καρέα στον Υμηττό, στις 22 Ιουλίου 1998.
Πώς θα γίνεις εθελοντής
Πώς γίνεται κάποιος εθελοντής σε ομάδα δασοπυρόσβεσης; Υπάρχουν προϋποθέσεις; Και στη συνέχεια, πώς εκπαιδεύεται;
Οι προϋποθέσεις είναι να έχει την ελληνική υπηκοότητα ή να έχει πάει σε ελληνικό σχολείο και να ξέρει τη γλώσσα.
Πρέπει επίσης να είναι άνω των 18. Αν δεν είναι, μπορεί να έρθει με τη συναίνεση των γονιών του αλλά δεν παίρνει μέρος στο πεδίο. Βοηθάει σε δουλειές στο πυροφυλάκειο.
Άρα έρχεται ο οποιοσδήποτε, γράφεται και περνάει ένα διάστημα ως δόκιμο μέλος στην ομάδα. Οι εκπαιδεύσεις γίνονται χειμώνα περισσότερο γιατί υπάρχει άνεση στο χρόνο δεδομένου ότι δεν υπάρχουν πυρκαγιές. Ωστόσο, έχουμε άλλα να αντιμετωπίσουμε τον χειμώνα. Η ομάδα μας πηγαίνει σε όποια φυσική καταστροφή και να υπάρχει όπως σεισμοί, πλημμύρες κοπές δέντρων.
Συνεχίζοντας για τις εκπαιδεύσεις, τον χειμώνα μετά την εκπαίδευση τα παιδιά δίνουν εξετάσεις στο κλιμάκιο το δικό μας, και σαν εθελοντές πολιτικής προστασίας, γιατί ανήκουμε στη γενική γραμματεία πολιτικής προστασίας και εκεί γίνεται μια εκπαίδευση για την πιστοποίηση.
Άνδρες και γυναίκες συμμετέχουν. Δεν έχει καμία σχέση τι backround έχει ο καθένας ή τι σπουδές. Ο καθένας, ό,τι χρόνο έχει και μπορεί να τον διαθέσει, τον διαθέτει στην ομάδα.
Δεδομένου ότι η Πυροσβεστική χρησιμοποιεί ένα σύστημα βαθμίδων (συνήθως από 1 έως 5) για να αξιολογήσει την επικινδυνότητα μιας φωτιάς, ρωτήσαμε τον κύριο Νικολέτο, πώς δουλεύει η ομάδα και ποιες ώρες
Αν η επικινδυνότητα της φωτιάς είναι 3αρι δουλεύουμε 10:00 - 22:00.
Αν είναι 4άρι ή 5άρι είμαστε 24ωρες. Στόχος δηλαδή είναι να μην κλείσει ποτέ το κλιμάκιο.
Πώς καλύπτονται οικονομικά οι ανάγκες των εθελοντών σε οχήματα και μηχανολογικό εξοπλισμό;
«Οι ανάγκες των εθελοντών καλύπτονται οικονομικά από τον δήμο Βύρωνα - αν και δεν ανήκουμε στον δήμο γιατί είμαστε σωματείο - από την Περιφέρεια, από τον Σύνδεσμο Προστασίας και Ανάπτυξης Υμηττού (ΣΠΑΥ) και από χορηγίες», απαντά ο κύριος Νικολέτος
Υπάρχει μετακίνηση σας και σε άλλες περιοχές που υπάρχει ανάγκη, ή όταν μιλάμε για εθελοντισμό δράτε στα όρια της περιοχής της κάθε ομάδας;
Ο κύριος Νικολέτος επισημαίνει ότι: «Σαν ομάδα ενεργούμε και πάμε σε συμβάντα εντός περιφέρειας. Για να βγούμε εκτός περιφέρειας θέλουμε ειδική άδεια. Τι έκανε ο Βύρωνας για αυτό; Πριν 4 χρόνια, φτιάχτηκε η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ομάδων Δασοπροστασίας και Δασοπυρόσβεσης και υπάρχει ένα δίκτυο τώρα με 40 ομάδες σε όλη την Ελλάδα. Άρα συνεργαζόμαστε.
Τώρα με τη φωτιά στη Χίο πχ μαζευτήκαμε 7 ομάδες από τη νέα ομοσπονδία, πήραμε την έγκριση από τον γενικό γραμματέα πολιτικής προστασίας και πήγαμε. Έτσι έχεις μεγαλύτερη δύναμη και περισσότερα οχήματα. Πάντα με συνεννόηση και εντολή της Γενικής Γραμματίας Πολιτικής Προστασίας».
* Τα κράνη των εθελοντών πυροσβεστών είναι λυμένα για τις ανάγκες της φωτογράφισης
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
