Για περίπου 15 ημέρες η κυρία Δ. μετά την έξωση που της έγινε από τον ιδιοκτήτη του σπιτιού που νοίκιαζε, βρέθηκε άστεγη, σε έναν δρόμο κοντά στην Ομόνοια. Μαζί της και τα δύο σκυλιά της, 15 ετών το ένα και 5 το άλλο. Πηγαίνοντας ένα μεσημέρι να την συναντήσω στο σημείο όπου βρίσκεται - λίγα μόλις μέτρα από το σπίτι που νοίκιαζε- είδα μια γυναίκα ταλαιπωρημένη, όμως με όρεξη να βρει μια λύση στο πρόβλημα.
Ο δρόμος στον οποίο «μένει» πλέον βρίσκεται πολύ κοντά στην Ομόνοια, το μεσημέρι έχει αφόρητη ζέστη και για όσο ήμουν εκεί υπήρχε μια πολύ έντονη οσμή ούρων. Τα τριγύρω στενά είναι γεμάτα ναρκομανείς και πρόκειται για μια από τις χειρότερες περιοχές της Αθήνας, που ακόμα και να πρέπει να περάσεις από εκεί, θα αποφύγεις να διασχίσεις τους δρόμους της.
Όλα ξεκίνησαν όταν η άστεγη πλέον κυρία Δ. χρειάστηκε να κάνει επέμβαση στο μάτι και αντί να γίνει καλύτερα, χάθηκε σημαντικά μεγάλο μέρος της όρασής της. Έγινε μία αποτυχημένη εγχείρηση καταρράκτη. «Δεν μπορώ να ξεχωρίζω τα νύχια μου από τα χέρια μου, βλέπω μόνο τα δάχτυλα και αυτά θολά» μου απαντάει όταν την ρωτάω για την όρασή της.
Έχοντας λοιπόν δώσει αρκετά χρήματα εκεί, «έμεινε πίσω» στην αποπληρωμή των ενοικίων. Είχε αφήσει απλήρωτους τρεις μήνες και γι' αυτό της έκανε έξωση ο ιδιοκτήτης του σπιτιού, σύμφωνα με όσα μου ανέφερε.
Όπως εξηγεί η Μαρία Καρρά, συνιδρύτρια της Emfasis Non-Profit, η κατάσταση στην οποία βρίσκεται η κυρία Δ. είναι πολύ δύσκολη. Η έξωση έγινε «κάτω από περίεργες συνθήκες, όπως ''υπέγραψε αυτό το εξώδικο, υπέγραψε εδώ'', σε έναν άνθρωπο που είναι 77 χρονών, που δεν βλέπει καλά και που είναι κάτω από τεράστια πίεση, αντιλαμβάνεσαι ότι έχει και άλλες επεκτάσεις».
Η 77χρονη που ζει τουλάχιστον για 15 ημέρες ανάμεσα σε χρήστες ναρκωτικών, φαίνεται να είναι συνέχεια σε επαγρύπνηση. «Προχθές ήρθε ένας και μου λέει ότι έμαθε πως πουλάω ρίσα, τσίσα (σ.σ. εννοούσε το ναρκωτικό σίσα, χωρίς να ξέρει καν τι είναι). Τρόμαξα. Πάλι καλά είναι τα σκυλιά μου εδώ» αναφέρει εμφανώς ταραγμένη
Το βράδυ τα πράγματα είναι ακόμα πιο δύσκολα. «Φοβάμαι πάρα πολύ. Σήμερα μάλιστα φοβήθηκα πολύ. Ήρθε κάποιος που ήταν υπό την επήρεια ναρκωτικών. Ευτυχώς πετάχτηκε ο σκύλος μου και τον έδιωξε».
Ρωτάω την κυρία Δ. τι είναι αυτό που θέλει να γίνει από εδώ και πέρα «Να μπω σε ένα σπίτι. Να φύγω από αυτή τη βρομιά που ζω».
Για τους αστέγους υπεύθυνος είναι ο δήμος. «Μου είπαν να δέσω κάπου τα σκυλιά και να πάω να κοιμάμαι σε μια δομή. Αυτό δεν το κάνω ποτέ. Εγώ είμαι εδώ με τα σκυλιά μου» υποστηρίζει η κυρία Δ. σχετικά με την πρόταση από το αρμόδιο τμήμα του Δήμου Αθηναίων να φιλοξενηθεί εκείνη στη δομή και τα σκυλιά της στο καταφύγιο «Σωκράτης».
«Μου είπαν ότι θα ξανάρθουν να πάρουν τα σκυλιά και να με βοηθήσουν. Ήρθε μετά μια κοπέλα με έναν νεαρό και μου είπαν ότι θα προσπαθήσουν να βοηθήσουν.
Εγώ τους είπα πως θέλω είτε ένα σπίτι, είτε ένα τροχόσπιτο, για να πάω στο χωριό μου μαζί με τα σκυλιά μου» συμπληρώνει. Παραδέχεται ότι θα πήγαινε στη δομή που της πρότειναν, όμως έτσι θα αποχωριζόταν τα δύο της σκυλιά. «Δεν θέλω να τα αποχωριστώ. Θα μου ραγίσει η καρδιά».
Η απάντηση του Δήμου Αθηναίων
Από την πρώτη στιγμή, σύμφωνα με τον υπεύθυνο επιχειρησιακής λειτουργίας του Streetwork του Δήμου Αθηναίων, Κωνσταντίνο Μαριδάκη, οι υπηρεσίες του δήμου βρέθηκαν δίπλα στην 77χρονη, παρέχοντάς της καθημερινά είδη πρώτης ανάγκης, όπως νερό, τρόφιμα και ρούχα.
Παράλληλα, της προτάθηκε να φιλοξενηθεί σε δομή του Δήμου Αθηναίων, ενώ τα δύο σκυλιά της να μεταφερθούν προσωρινά στο καταφύγιο «Σωκράτης» της Αντιδημαρχίας Αστικής Πανίδας, όπου, όπως ανέφερε, θα είχαν στέγη, τροφή και κτηνιατρική φροντίδα.
Ωστόσο, η 77χρονη αρνήθηκε την πρόταση, καθώς δεν επιθυμούσε να αποχωριστεί τα δύο σκυλιά της. Όπως εξήγησε ο κ. Μαριδάκης, οι υφιστάμενες δομές φιλοξενίας του δήμου δεν μπορούν να δεχθούν κατοικίδια, καθώς έχουν σχεδιαστεί αποκλειστικά για τη διαμονή ανθρώπων.
«Δεν μπορούμε να φιλοξενήσουμε ζώα στις δομές μας. Η πρότασή μας ήταν η κυρία να μείνει στο Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων και τα σκυλιά της να φιλοξενηθούν στο καταφύγιο "Σωκράτης", όπου θα είχαν πλήρη φροντίδα. Εκείνη όμως ήθελε να παραμείνει μαζί τους», ανέφερε χαρακτηριστικά όταν επικοινωνήσαμε μαζί του.
Το θεσμικό κενό
Όπως υποστηρίζει η Μαρία Καρρά, «εδώ εντοπίζεται ένα σημαντικό θεσμικό κενό. Το υφιστάμενο σύστημα φιλοξενίας είναι σχεδιασμένο για άτομα με υψηλό βαθμό αυτονομίας. Όταν οι ανάγκες είναι σύνθετες (ιατρική φροντίδα, μειωμένη κινητικότητα ή παρουσία ζώων συντροφιάς), οι δομές αδυνατούν να ανταποκριθούν.
Για έναν άνθρωπο στον δρόμο, το ζώο συντροφιάς δεν είναι πολυτέλεια, αλλά ο βασικός υποστηρικτικός του ιστός. Του παρέχει ασφάλεια, σκοπό και αποδοχή χωρίς όρους.
Όταν οι ξενώνες θέτουν ως προϋπόθεση εισόδου τον αποχωρισμό από το ζώο, οι άνθρωποι αυτοί προτιμούν συνειδητά να παραμείνουν στο πεζοδρόμιο. Έτσι, αποκλείονται από το σύστημα προστασίας και αφήνονται εκτεθειμένοι σε σοβαρούς κινδύνους υγείας ή ακόμα και θανάτου, αν δεν υπάρξει παρέμβαση από την κοινωνία των πολιτών».
Όπως τονίζει κατά τη συζήτησή μας, αυτό που έχει ανάγκη η 77χρονη είναι «να μπορέσει να πάει κάπου, ώστε μπορεί να κοιμηθεί με τα σκυλάκια της, έτσι ώστε να μην υποστεί και άλλο σοκ και άλλη απώλεια και άλλη τεράστια αλλαγή.
Και σε αυτό το διάστημα είναι πολύ διαφορετικά να μιλάς σε έναν άνθρωπο, ο οποίος το βράδυ κοιμάται σε ένα κρεβάτι έχει πρόσβαση σε τουαλέτα, έχει πρόσβαση σε ένα μπάνιο. Δουλεύεται εντελώς διαφορετικά αυτός ο άνθρωπος, από τον άνθρωπο που κοιμάται σε αυτό το τσιμέντο, που την πειράζουν το βράδυ, που είναι στη χειρότερη περιοχή της Αθήνας, μέσα στους ναρκωμενείς.
Τα επόμενα βήματα
Σύμφωνα με την Emfasis Non-Profit τα βήματα που πρέπει να γίνουν εάν δεν βρεθεί κάποιος χώρος διαμονής στην Αθήνα είναι τα εξής:
- Διερεύνηση επιλογών φιλοξενίας εκτός Αττικής (υπό την αυστηρή προϋπόθεση της πλήρους συναίνεσής της, την εξασφάλιση ασφαλούς μεταφοράς, την επιβεβαίωση αποδοχής των κατοικιδίων, μετά από ιατρική αξιολόγηση και όλες τις υπόλοιπες παραμέτρους μίας τέτοιας πιθανότητας).
- Επικοινωνία με το δίκτυο ιδιωτών της οργάνωσής μας για πιθανή ανεύρεση προσωρινής στέγης.
- Συντονισμός με τον κύριο που έκανε την επισήμανση του περιστατικού για την εξέταση πιθανής δημόσιας έκκλησης/ανάρτησης, εφόσον εξαντληθούν οι άλλες εναλλακτικές.
Την ημέρα που επισκεφθήκαμε την κυρία Δ. (20/07) μάθαμε ότι έχει υπάρξει ένα διαθέσιμο σπίτι προς ενοικίαση στην Αθήνα. Επρόκειτο συγγενικό της πρόσωπο να πάει να το δει και να κάνει τα απαραίτητα για να προχωρήσει σε ενοικίαση. Η ίδια λόγω του προβλήματος στην όραση και της κούρασης είναι δύσκολο να το κάνει. *Το Reader απηύθυνε ερωτήματα σχετικά με τη συγκεκριμένη υπόθεση και στο Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής, το οποίο δεσμεύτηκε ότι θα απαντήσει, λέγοντας ότι γνωρίζει την υπόθεση. Οι απαντήσεις θα προστεθούν στο ρεπορτάζ όταν σταλούν από το Υπουργείο.
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
