Μενού

Βάσω Δημητρίου: Η γυναίκα με τα ηλεκτρικά σόλο στα τραγούδια του Θανάση Παπακωνσταντίνου

Vaso Dimitriou
Φωτογραφία: Theano Manoudaki
  • Α-
  • Α+

Ημέρα Κυριακή, 16 Ιουνίου, ώρα 19:30, τοποθεσία Θέατρο Βράχων. Βρισκόμαστε από νωρίς στα backstage, πλάι στους μουσικούς, λίγο πριν το τελευταίο live της Αθήνας.

Ο κόσμος συρρέει, παρά το γεγονός πως μόλις ολοκληρώθηκε το soundcheck και μετράμε τουλάχιστον μιάμιση ώρα για να ξεκινήσει η βραδιά, που θα μονοπωλούσε το ενδιαφέρον για τις επόμενες μέρες.

Από την πρώτη στιγμή που μίλησα με τη Βάσω Δημητρίου, ξεχώρισα την αύρα και την ευγένειά της, οι οποίες με μια φυσική ροή και οικειότητα, σε παρασύρουν, όπως ακριβώς σε παρασύρει η παρουσία της στη σκηνή.

Οι περισσότεροι την γνώρισαν από τις συναυλίες του Θανάση Παπακωνσταντίνου. 

Synaulia Thanasis_ photo_Giannoula Banasiou
Τελευταία συναυλία Θανάση Παπακωνσταντίνου, Θέατρο Βράχων. | Φωτογραφία Giannoula Banasiou

Η ίδια όμως, μετρά δεκαετίες στα μουσικά πράγματα καθώς δεν έχει συνεργαστεί μόνο με τον Θανάση Παπακωνσταντίνου (σε τέσσερις δίσκους και ένα θεατρικό έργο) αλλά και με σπουδαία ονόματα όπως ο Μικρούτσικος, ο Σαββόπουλος, ο Θηβαίος και πολλοί άλλοι.

Η Βάσω, παιδί της Θεσσαλονίκης, μεγάλωσε σε ένα κόσμο πλασμένο από τζαζ και ρεμπέτικο και ύστερα τον χρωμάτισε με γερές δόσεις ροκ, μπλουζ, ορχηστρικής και κλασικής μουσικής.

Δηλώνει «Θανασικιά», αν δεν έπαιζε μαζί του θα ήταν σίγουρα από κάτω να βιώνει την μαγεία της μουσικής του, είναι αισιόδοξη, επιλέγει να βλέπει το ποτήρι μισογεμάτο. Ζει τη στιγμή, της αρέσει να πειραματίζεται και να προκαλεί μουσικά τον εαυτό της. «Δεν θα γεράσουμε ποτέ» θα μου πει κάποια στιγμή στην κουβέντα μας.

Τελευταίο live, τελευταίο soundcheck στην Αθήνα, είναι φορτισμένο το κλίμα, ήδη από το χθεσινό live του Σαββάτου.

«Ναι, είχαμε την ψευδαίσθηση στις προηγούμενες συναυλίες ότι απέχει ο χρόνος της λήξης των συναυλιών αλλά τελικά ήταν πολύ κοντά».

Το μουσικό αντικείμενο είναι διαλεκτικό, διαγείρει και εμάς από κάτω και εσάς από πάνω. Μέχρι σήμερα, τι κρατάτε από όλη αυτή την εμπειρία των συναυλιών και της συνεργασίας;

«Μιλώντας ειδικά για τον Θανάση, δεν ξέρω από πού να αρχίσω... Να πω πόσο ιδανικός κι αγαπημένος είναι ο Θανάσης για μένα. Είμαι και εγώ μια «Θανασικιά» ας το πω έτσι. Που έχω την τύχη να είμαι επί σκηνής αντί να είμαι κάτω με τον κόσμο, που θα ήμουν ούτως ή άλλως. Ο λόγος του Θανάση είναι ποίηση, δεν είναι απλά στιχουργική. Κι έχει τόσο ευρεία γκάμα συνθετική που επεκτείνεται μέσα στα χρόνια που τον παρακολουθώ. Και σκέψου ότι όλη αυτή η μουσική έχει γραφτεί σε μια μπουζουκομάνα. Είναι ο ποιητής που αποστραγγίζει τον έντεχνο λόγο μετατρέποντας τον σε λαϊκή ποίηση.

Θυμάμαι μια συζήτηση που είχαμε κάνει και μου έλεγε ότι έχει σημειωματάριο σκέψεων πάντα μαζί του, ακόμα και δίπλα στο κρεβάτι .. Νομίζω ότι φευγαλέα το αναφέρει και στους στίχους ενός τραγουδιού (A.Select). Είναι σχεδόν πρωτόγονο να γράφεις όλες αυτές τις μουσικές σε μπουζουκομάνα και όλους αυτούς τους στίχους σε σημειωματάριο, αν σκεφτείς ότι ο Θανάσης έχει ένα από τα πιο σύγχρονα στούντιο στην Ευρώπη. Ένας άνθρωπος που κατέχει όλη την «παλιά» παράδοση και τη συνδυάζει με την σύγχρονη τεχνολογία».

Και σας συνδέουν χρόνια κοινής πορείας. Εκτός από την τελευταία αυτή περιοδεία, έχετε συνεργαστεί και στον τελευταίο δίσκο "Urbanum" (2024), στον "Απροστάτευτο" (2021)...

«Με τον Θανάση έχουμε κάνει τέσσερις δίσκους και ένα θεατρικό. Η ιστορία μας ξεκινάει από το «Ημερολόγιο της Άμμου» το 1999, μου τον σύστησε ο Χρήστος Θηβαίος. Είχα μόλις επιστρέψει από Αμερική κι από καθαρή τύχη γνώρισα τον Χρήστο σε ένα Ωδείο που ήμουν δασκάλα κι έτσι για ένα μικρό διάστημα τον είχα μαθητή, ήδη προχωρημένο κιθαρίστα. Παρένθεση: Ο Χρήστος με ταξίδεψε σε όλη την Ελλάδα και μου γνώρισε πολλούς σημαντικούς καλλιτέχνες, πέρα απο την δική του μουσική που αγάπησα και υποστήριξα σαν συνεργάτιδά του για πολλά χρόνια, ακόμα και δισκογραφικά.

Ετσι λοιπόν γνώρισα τον Θανάση στο στούντιο « ΣΥΝ ΕΝΑ», μου είχε κάνει φοβερή εντύπωση, μου είχε δώσει μια κασέτα που την έχω ακόμα, με κομμάτια demo που παρουσιάστηκαν σε μετέπειτα δίσκους. Αυτή ήταν η πρώτη μας επαφή. Μετά, μαζί με τον Σαββόπουλο, κάναμε τον δίσκο «Φορτίνο Σαμάνο» (2008-09). Ο Θανάσης αποδίδει μια τιμητική προσφώνηση για τον Σαββόπουλο ως «Δάσκαλο», συμφωνώ κι επαυξάνω. Ο Διονύσης είναι ένα πολύ ιδιαίτερο κεφάλαιο στην ελληνική τραγουδοποιία, βρίσκω κοινό παρονομαστή στους δυο τους, παρά τις όποιες στυλιστικές διαφορές μπορεί να συζητηθούν. Ύστερα κάναμε και τον δίσκο «Ελάχιστος Εαυτός» (2011)...».

Thanasis Savvopoulos Dimitriou

Όπως αναφέρατε και η ίδια, είχατε φύγει στην Αμερική για χρόνια όπου χτίσατε και εκεί την μουσική καριέρα σας. Τι αντικρύσατε όταν επιστρέψατε; Πώς είχε διαμορφωθεί εδώ η εγχώρια μουσική σκηνή;

«Δεν ήρθα εν τω μεταξύ για να εγκατασταθώ στην Ελλάδα. Γύρισα για προσωπικούς λόγους, αλλά το ένα έφερε το άλλο. Σε ένα ωδείο που ήμουν τότε δασκάλα γράφτηκε ο Θηβαίος - ήταν η περίοδος που διαλύθηκαν οι «Συνήθεις Ύποπτοι» - και μου πρότεινε για 18 συναυλίες να παίξουμε στο Σταυρό του Νότου. Αυτή είναι η ιστορία επαναπατρισμού μου. Και φυσικά ο Θάνος Μικρούτσικος (που μου σύστησε πάλι ο Χρήστος) με τον Θάνο συνεργάστηκα επίσης πολλά χρόνια συναυλιακά και δισκογραφικά! Ο Θάνος μου ενέπνευσε τον μινιμαλισμό και το blend-in χωρίς προσωπικές μουσικές εμμονές, σε μια ορχήστρα. Πολύ σημαντική εμπειρία η συνεργασία του!».

Άρα τελικά θα λέγατε ότι είχε θετικό πρόσημο αυτή η απόφαση επιστροφής στην Ελλάδα.

«Ναι. Ήθελα πολύ να παραμείνω στην Αμερική, αλλά ευτυχώς ήρθαν τα πράγματα έτσι και ζω αυτό που ζω. Ο καλλιτεχνικός λόγος της Ελλάδας σίγουρα είχε, έχει και θα έχει θετικό πρόσημο, δεν θεωρώ ότι τα mainstream media παρουσιάζουν το πραγματικό, καλλιτεχνικό πρόσωπο της Ελλάδας. Πάντως οι σημερινοί μουσικοί, ποσοστιαία, είναι καλύτεροι από εμάς τους παλαιότερους. Είναι περισσότεροι και πιο καταρτισμένοι».

Μια γυναίκα μουσικός αντιμετωπίζει μεγαλύτερες προκλήσεις και εμπόδια στο χώρο για να αναδειχθεί;

«Παλαιότερα θα έλεγα ναι, σήμερα όχι. Υπάρχουν τόσες πολλές γυναίκες που παίζουν καταπληκτικά τόσο στην ελληνική όσο και στη διεθνή σκηνή. Η δική σας η γενιά το έχει κερδίσει αυτό. Πριν τριάντα χρόνια ήταν πιο σπάνιο. Σήμερα είναι πιο σπάνιο να δεις μια «ηλικιωμένη» κυρία, ας πούμε εμένα (σ.σ. γέλια) με ηλεκτρική κιθάρα».

Είστε όμως μουσικός που ξεχωρίζει ο ήχος της.

«Μου δίνει βήμα ο Θανάσης να κάνω αυτά τα σόλο. Αν δεν υπήρχε αυτή η μουσική και αυτό το σόλο θα ήμουν ίσως μια μουσικός που απλά συνόδευε. Με βλέπετε γιατί ανάβει ο προβολέας και παίζω σόλο. Με υποστηρίζουν οι συνάδελφοι επί σκηνής και μου επιτρέπουν να παίξω όση ώρα θέλω εγώ, χωρίς όριο. Άρα είναι ένα ολόκληρο teamwork από πίσω. Το βλέπω σαν ένα τραμπολίνο που το κρατάει η παρέα και με σηκώνει ψηλά».

Vaso Dimitriou
Φωτογραφία Vicky Aggelopoulou

Πράγματι, όλοι μαζί συνθέτετε αυτό το «υπερσχήμα».

«Είναι μεγάλη μου τιμή να συμμετέχω σε αυτό το project και να είμαι συνάδελφος με όλα αυτά τα παιδιά. Με έχουν ενθουσιάσει εντελώς. Δεν συζητάμε -ας πούμε- για το τι προσωπική ανακάλυψη είναι για μένα η Μάρθα (σ.σ. Φριντζήλα)».

Πάντως έχετε ασχοληθεί με πολλά και διαφορετικά είδη μουσικής.

«Έχω ασχοληθεί με αρκετά είδη μουσικής, αλλά θεωρώ τον εαυτό μου μια πολύ μικρή παρένθεση. Αγαπώ αυτό που κάνω και κάνω ό,τι καλύτερο μπορώ να κάνω γιαυτό. Είμαι λίγο «άναρχη» στο τι παίζω και πώς μελετάω αλλά το προσεγγίζω με καθαρό κριτήριο το συναίσθημα. Δηλαδή, θέλω να παίξω π.χ. τζουρά, θα ασχοληθώ με αυτό ένα διάστημα αποκλειστικά, προσδοκώντας να αισθανθώ ενα αποτέλεσμα».

Βρίσκετε τον εαυτό σας σε κάποιο μουσικό είδος περισσότερο;

«Σ’ όλα με οσα ασχολούμαι, αδιακρίτως και ειλικρινώς. Βρίσκω το ζητούμενο ενα που ταιριάζει στην στιγμή, μέσα σε multitude συνυφασμένων παραμέτρων κι όχι το αντίθετο. Λ.χ. λέμε για τον Θανάση που γράφει τα κομμάτια του σε μπουζούκι. Αν κάτσεις να το σκεφτείς... Είναι ένας μπουζουξής! (σ.σ. γέλια). Αλλά δεν το εισπράττεις αυτό φυσικά με την τόσο μεγάλη ποικιλία των κομματιών του. Έτσι συμβαίνει. Στην τελική σε πάει η μουσική και οι μουσικοί, οι άνθρωποι κι οι καταστάσεις που γνωρίζεις και σε εμπνέουν».

Υπάρχει κάποιο ή κάποια κομμάτια του Θανάση που όταν τα παίζετε στις συναυλίες ξυπνούν τις δικές σας ιστορίες;

«Ναι. Είναι και ο λόγος που συμμετέχω στο project. Έχω προσωπικό και συναισθηματικό λόγο να βρίσκομαι εδώ. Για τον ίδιο λόγο που αγοράζει κάποιος ένα εισιτήριο για να έρθει στη συναυλία. Και δεν έχει να κάνει με την διασκέδαση, άσχετα με το πόσο καλά περνάμε εκεί πάνω, και εννοείται, περνάμε φανταστικά».

vaso dimitriou
Φωτογραφία Vicky Aggelopoulou

Τι απολαμβάνετε να παίζετε όταν είστε μόνη;

«Στα live με βλέπετε με κιθάρα ηλεκτρική. Παίζω κλασική, τζαζ κιθάρα, μπουζούκι, μπαγλαμαδάκι, έχω ούτι. Παίζω πιάνο, μαντολίνο. Αλλά η αγαπημένη μου ενασχόληση είναι η ενορχήστρωση. Γράφω ενορχηστρώσεις για την Ορχήστρα των Νυκτών Εγχόρδων του Δήμου Πατρέων και για τη Διαπολιτισμική Χορωδία της Λυρικής Σκηνής».

Τι είναι η μουσική για εσάς;

«Όλη μου η ζωή. Με διάλεξε μόνη της. Πήγα να την αποφύγω και πήγα γραφιστική αλλά απέτυχα οικτρά σ' αυτό. Βρέθηκα μια μέρα σε ένα αεροπλάνο με τον Γιώτη Κιουρτσόγλου και φύγαμε μαζί για Αμερική. Στον Γιώτη χρωστάω την Αμερική κι όχι μόνον!!».

Η οικογένειά σας είχε σχέση με τη μουσική;

«Ο πατέρας μου έπαιζε καταπληκτική φυσαρμόνικα. Ήταν η μόνη επαφή με «ζωντανή» μουσική στο σπίτι. Αλλά εκείνος άκουγε Nat King Cole ενώ η μάνα μου άκουγε Τσιτσάνη. Οπότε μάλλον κληρονόμησα και τους δύο».

Σήμερα, μετά από όλη αυτή τη διαδρομή σας, τι θα λέγατε στη μικρή Βάσω;

«Μπορεί να έκανα διαφορετικές προσωπικές επιλογές ζωής, αλλά μουσικές επιλογές δεν θα έκανα άλλες, γιατί ούτε τότε είχα σταθερό μυαλό ούτε και τώρα. Δεν έχω κατασταλάξει σε ένα όργανο, δεν έχω κατασταλάξει σε ένα μουσικό είδος. Έχω από ένστικτο μια γενική εικόνα και πάνω κάτω κινούμαι γύρω από το ίδιο δέντρο. Τώρα αν ψηλώνει ή δεν ψηλώνει...».

Μια ανησυχία που είχατε παλιά αλλά σήμερα λέτε «Βάσω μην αγχώνεσαι, κοίτα που έφτασες».

«Όχι δεν μπορώ να το πω αυτό. Έχω ακόμη τρακ όταν ανεβαίνω στη σκηνή. Όταν ξεκινάει το πρώτο τραγούδι, τότε αρχίζει σιγά σιγά να φεύγει. Η αναμονή μέχρι να ανέβω, οι σκέψεις για το πως θα πάει... Παραμένουν».

Είναι και ένας καινούργιος κόσμος κάθε φορά.

«Για να καταπολεμήσω το τρακ μου έχω ένα τρόπο. Στα σόλο που μου δίνονται, φυσικά βρίσκεται και το μεγαλύτερο άγχος γιατί δεν μπορώ να κρυφτώ. Προσπαθώ να μην παίξω ακριβώς νότα προς νότα το ίδιο πράγμα. Προσπαθώ οσο μπορώ να το αλλάξω ώστε να μην νιώσω τη σιγουριά ότι το έχω 100%. Μπορεί να ακούσεις το ίδιο πράγμα πάνω κάτω γιατίείναι ο τρόπος σκέψης κι ο ήχος μου, αλλά προσπαθώ να μην δημιουργήσω αυστηρή φόρμα με συγκεκριμένες νότες σαν να είμαι κλασική μουσικός. Κάθε βράδυ φέρνω τον εαυτό μου σε αυτή την θέση - πρόκληση, λέω, δεν μπορείς να φύγεις ασφαλής από εδώ. Βγαίνει η Μάρθα μπροστά, για παράδειγμα, δίνει την ψυχή της αυτοσχεδιάζοντας και εσύ θα παίζεις τις ίδιες νότες κάθε βράδυ; Δεν θα το κάνεις αυτό».

Σχετικά με τον αυτοσχεδιασμό που αναφέρετε, πώς φτιάξατε το προσωπικό σας ύφος;

«Αρχικά, αντέγραφα κάποια πράγματα. Όσο πιο μικρή ήμουν τόσο πιο ολόκληρα σόλο αντέγραφα. Όσο μεγάλωνα τόσο τα «πετσόκοβα», έπαιρνα μόνον φράσεις. Οπότε από ένα σημείο και μετά σταμάτησα να το κάνω γιατί όλα αυτά γίνανε βίωμα. Σήμερα εξακολουθώ να εμπνέομαι. Λ.χ. από τον Andrew York, τον Joe Pass, την Emily Remler, τον Bill Frisell, τον David Torn, κλπ, ήταν και είναι για μένα μεγάλα ινδάλματα. Οι επιρροές μου είναι πολλά πράγματα. Δεν το επιτρέπουν τα κομμάτια στην συγκεκριμμένη συναυλία, αλλά θα παίξω ακόμη και «ταξίμι-γύφτικο» στην κιθάρα άμα χρειαστεί. Είναι ώρες ώρες που λέω να τους κάνω μια τέτοια έκπληξη! (σ.σ.γέλια)»

Στα live έχει συμβεί κάτι αναπάντεχο;

«Γίνονται κάθε φορά πράγματα. Χθες Σάββατο, ανέβηκε ο Μυστακίδης να παίξει τα μέρη του Ανδρέα στην τρομπέτα. Και πήγε ο Θανάσης και τον κατέβασε και ξαφνικά βλέπω, κυκλοφορούσε στην μπάντα μια περούκα αποικιοκρατικού στυλ. Ή το τι θα ξεστομίσει η Μάρθα...»

Κλείνοντας, ποια είναι τα επόμενα σχέδια;

«Προσωπικοί δίσκοι και project. Συνεχίζω να γράφω για την Ορχήστρα Νυκτών Εγχόρδων της Πάτρας. Με την Διαπολιτισμική Χορωδία της Εναλλακτικής Λυρικής Σκηνής συνεχίζουμε σταθερά υπο την επιμέλεια της Αννας Λινάρδου. Και το πειραματικό κουαρτέτο Liminal Vanguard στο οποίο παίζει ο Γιώργος Βαρουτάς (κιθάρα, ηλεκτρονικά, live looping, ), ο Νίκος Σιδηροκαστρίτης (ντραμς), η Αννα Λινάρδου (φωνητικά) κι εγω (μαντολίνο, Cellotar με δοξάρι και πετάλια)» .

Με την Άννα Λινάρδου, έχω την τιμή να δουλεύω απο κοινού σε ένα δίσκο που δίνει μια αίσθηση «Γιν-Γιανγκ» χωρίς ακόμα τίτλο. Η Άννα είναι μια απίθανη μουσικός, μια απίθανη πολυμορφική φωνή και λίγα λέω! Η μια του πλευρά του δίσκου θα είναι σύγχρονη κλασική μουσική με πειραματικά στοιχεία και χορωδιακή μουσική, ενώ, η άλλη πλευρά θα είναι σκοτεινή τζαζ με αρκετά πειραματικά στοιχεία. Τα κομμάτια/ενορχηστρώσεις τα γράφω εγώ αλλά η Αννα συνυπογράφει σε πολλά σημεία κυρίων μελωδιών καθώς και την επιμέλεια των στίχων μαζί με την διεύθυνση χορωδίας. Και την Άννα μου την γνώρισε ο Θανάσης! Με όλα αυτά, τον Θανάση τον αισθάνομαι πλέον σαν συγγενή. Και βέβαια ό,τι άλλο καλό προκύψει μέσα από αυτήν την παρέα, η οποία μυρίζει ένα πολύ διαφορετικό μέλλον, για να το πω έτσι.. ανυπομονώ!!».

Google News

Ακολουθήστε το Reader.gr στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.