Μενού
  • Α-
  • Α+

Δήλωνε σοσιαλιστής και ταυτόχρονα σφοδρός αντικομμουνιστής την ίδια ώρα που περιέγραφε τον εαυτό του ως συντηρητικό... αναρχικό! Ο Τζορτζ Όργουελ ήταν από τους πρώτους σταρ του βιβλίου και όπως ήδη θα καταλάβατε ένας όχι και τόσο εύκολος άνθρωπος. Ήταν, όμως, και αυτό είναι αδιαμφισβήτητο, ένας άνθρωπος με ένα σπάνιο συγγραφικό χάρισμα.

Ο Τζορτζ Όργουελ μπορεί να έφυγε από τη ζωή, μια ημέρα σαν σήμερα το 1950, ωστόσο, άφησε πίσω του μερικά από τα πολυτιμότερα λογοτεχνικά διαμάντια.

«Όποιος νικάει προς στιγμήν, πάντα φαίνεται ανίκητος»

Ο Τζορτζ Όργουελ γεννήθηκε στις 15 Ιουνίου του 1903 στο Μοτιχάρι της τότε Βρετανικής Ινδίας. Το πραγματικό του όνομα ήταν Έρικ Άρθουρ Μπλερ. Σε ηλικία, μόλις, 14 ετών μπήκε σε κολλέγιο και αμέσως άρχισε να δημοσιεύει άρθρα του σε μαθητικά περιοδικά.

Το 1921 αντί να δεχθεί μια πανεπιστημιακή υποτροφία που του δόθηκε και έγινε αξιωματικός της αποικιακής αστυνομίας. Σύντομα, ωστόσο, αντιλήφθηκε πως ο συγκεκριμένος θεσμός δεν είναι αρεστός από τους ντόπιους και έτσι το 1927 και ενώ βρισκόταν με άδεια στο Λονδίνο παραιτήθηκε και αποφάσισε να μην επιστρέψει ποτέ στη Βιρμανία. Τα όσα έζησε όλη αυτή την περίοδο τα περιέγραψε στο μυθιστόρημά του «Οι Μέρες της Μπούρμα» («Burmese Days», 1934) και στο δοκίμιο «Πυροβολώντας έναν Ελέφαντα» («Shooting an Elephant», 1936).

Ο Τζορτζ Όργουελ αποφάσισε να «αυτοτιμωρηθεί» και για μεγάλο διάστημα έζησε ως απόκληρος και επαίτης, ντυμένος με κουρέλια. Οι εμπειρίες του αυτές αποτέλεσαν τη βάση του βιβλίου του «Οι αλήτες του Παρισιού και του Λονδίνου» («Down and Out in Paris and London»), που εξέδωσε το 1933 με το ψευδώνυμο Τζορτζ Όργουελ.

Βρέθηκε ως δημοσιογράφος στον Ισπανικό Εμφύλιο αλλά τελικά πολέμησε μέσα από τις τάξεις της δημοκρατικής πολιτοφυλακής. Εκεί προέκυψε και η απέχθεια προς τον κομμουνισμό αφού πολέμησε εναντίον των κομμουνιστών στη μάχη της Βαρκελώνης. Όταν επέστρεψε από την Ισπανία συνέχισε να δουλεύει ως δημοσιογράφος (ραδιόφωνο του BBC, εφημερίδα Tribune και αλλού) γράφοντας ακόμα και τα δημοσιογραφικά κείμενα με λογοτεχνικό στυλ. Στην ακμή του, ωστόσο, προσβλήθηκε από φυματίωση και πέθανε σε νοσοκομείο του Λονδίνου στις 3 Ιανουαρίου 1950, σε ηλικία μόλις 46 ετών.

«Τα καλύτερα βιβλία είναι εκείνα που μας λένε αυτά που ήδη ξέρουμε»

Ίσως, είναι η μοναδική περίπτωση που προς τιμή ενός συγγραφέα δημιουργήθηκε ένας πολιτικός όρος: Ο «οργουελικός» είναι ο όρος που χρησιμοποιούμε για να περιγράψουμε ολοκληρωτικές ή απολυταρχικές καταστάσεις ή/και πρακτικές.

Αυτό δεν έγινε τυχαία. Ο Τζορτζ Όργουελ έγινε παγκοσμίως γνωστός με την πολιτική αλληγορία «Η φάρμα των ζώων», το οποίο έγραψε το 1945, ενώ η φήμη του εκτοξεύτηκε με το σκοτεινό, μελλοντολογικό μυθιστόρημα «1984» το οποίο έγραψε το 1949. Μέσα σε τέσσερα χρόνια ο Όργουελ έγραψε δυο διαμάντια της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Επίτευγμα, μάλλον, σπάνιο.

Η «Φάρμα των Ζώων» είναι μια αλληγορία, μία σκληρή καταδίκη του σταλινισμού και κάθε μορφής ολοκληρωτισμού αφού τα ζώα που ξεσηκώνονται για να αποτινάξουν από πάνω τους τον ζυγό του ανθρώπου, σύντομα αντιλαμβάνονται πως ο αντικαταστάτης του είναι ακόμα χειρότερος. Κυρίως γιατί εξαφανίζει τις δυνατότητες για αντίδραση... Είναι η καυστική απεικόνιση της νέας και ελπιδοφόρας ηγεσίας που, μόλις έρθει στην εξουσία, γίνεται ό,τι και όλες οι προηγούμενες. 

Από την άλλη, το αριστουργηματικό «1984» είναι η απόδειξη πως ο Όργουελ είχε και την σπάνια ικανότητα να «βλέπει» μπροστά από την εποχή του, αφού περιέγραψε το τι μπορεί να συμβεί στον απλό άνθρωπο, όταν η εξουσία ασκείται ως αυτοσκοπός. Ουσιαστικά είναι μία ζοφερή προειδοποίηση για πολλά από τα πράγματα που ζούμε σήμερα. Αρκεί μόνο να σκεφτεί κανείς πως η έκφραση «big brother», ο «Μεγάλος Αδερφός» ο οποίος έρχεται για να απειλήσει την ιδιωτικότητα του ατόμου είναι ένας όρος ο οποίος γεννήθηκε μέσα σε αυτό το βιβλίο.

Και η «Φάρμα των Ζώων» και το «1984» είναι δυο βιβλία που παραμένουν εξαιρετικά επίκαιρα ακόμα και σήμερα. Και πιθανότατα θα γίνουν ακόμα πιο επίκαιρα στο μέλλον.