Από όταν πρωτοεμφανίστηκε στα μουσικά πράγματα της χώρας με έναν δίσκο που πιθανότατα θα είχε ξεχάσει και ο ίδιος, το «Μεσάνυχτα και Κάτι», ο Γιώργος Μαζωνάκης έδειχνε ότι το τότε καθεστώς των μουσικών πραγμάτων δεν τον χωρούσε. Εκείνος ο δίσκος πρακτικά δεν ακούγεται πια, είχε όμως ήδη μέσα του κάτι από το βαρύ λαϊκό της δεκαετίας που είχε προηγηθεί, οδηγώντας το όμως σε κάπως πιο ποπ δρόμους.
Αν σήμερα αυτό δεν φαίνεται καθόλου πρωτοποριακό, συμβαίνει ακριβώς επειδή ο Γιώργος Μαζωνάκης αποφάσισε να ασχοληθεί με τη μουσική το μακρινό 1993, με εκείνον τον δίσκο που πρακτικά δεν ακουγόταν. Τα στοιχεία του, όμως, τα πήρε αργότερα, τα ένωσε πιο συστηματικά και αυτό ήταν που τον εκτόξευσε, μέχρι να γίνει για δεκαετίες ο απόλυτος ποπ σταρ.
Ο Μαζωνάκης, το λούστρο και η μαγκιά
Η πορεία του Μαζωνάκη, βέβαια, δεν ήταν απλώς ένα αντάμωμα μπλιμπλικιών, μπουζουκιού και ποπ ήχων. Το λαϊκό τραγούδι κουβαλούσε πίσω του δεκαετίες που το συνέδεαν με μία πολύ συγκεκριμένη εκδοχή αρρενωπότητας, η οποία δεν ταίριαζε σχεδόν καθόλου με κάτι χορευτικό. Οι θεματικές της καψούρας είχαν μετεξελιχθεί στο σκυλάδικο και, όταν δεν τραγουδιούνταν από γυναίκες, είχαν ένα πολύ συγκεκριμένο POV.
Αυτό το POV ήρθε να το διαλύσει ο Μαζωνάκης, πρώτα με τη μουσική του και, ίσως ακόμη περισσότερο, με τις στιλιστικές του επιλογές. Για την ακρίβεια, πρώτα με τις στιλιστικές του επιλογές.
Ο άντρας καλλιτέχνης του λαϊκού τραγουδιού ντύνεται απλά. Είναι βαρύς και ασήκωτος. Χορεύει μόνο ζεϊμπέκικο.
Ο Μαζωνάκης, με εκείνο το ξανθό μαλλί που θύμιζε britpop ή, έστω, Robbie Williams, ήρθε το 1996 να τραγουδήσει «μου λείπεις, είσαι εδώ μα πάντα λείπεις» σε ένα κομμάτι για το οποίο επίτηδες έψαξα το genre και βρήκα το εξής: Pop, Folk, World & Country. Και αυτή η τρέλα είναι πέρα για πέρα αληθινή.
Παρέα με το μπουζούκι και τα χασάπικα που κατά καιρούς έχει τραγουδήσει, θα βρεις ηλεκτρική κιθάρα, σύνθια και, φυσικά, χιπ χοπ, πολύ πριν η βιομηχανία της μουσικής καταλάβει τι ακριβώς παίζει με αυτούς τους ήχους. Το «Gucci Φόρεμα» γέννησε πολιτισμικούς πολέμους και το «Θέλω να γυρίσω στα παλιά» υπήρξε μία κραυγή νοσταλγίας του λαϊκού παιδιού που τα κατάφερε.
Η πορεία του στον χώρο του τραγουδιού συνδέθηκε αναπόφευκτα με τις ενδυματολογικές του επιλογές. Ο ίδιος, σε μία συνέντευξή του, είχε περιγράψει ουσιαστικά αυτή την αυτοεικόνα: η μαγκιά της Νίκαιας, αυτή του παλιού λαϊκού τραγουδιού, μαζί με το λούστρο της ποπ μουσικής. Ένας εκκεντρικός μάγκας που κρατάει την ειλικρίνειά του και διαλύει το μονοκόμματο.
Σκεφτείτε απλώς το ντύσιμό του.
Σε μία εμφάνισή του που έκανε ιδιαίτερη εντύπωση, έβαλε ένα κλασικό κοστούμι, στην κοψιά εκείνων που φορούν οι παραδοσιακοί άντρες στους γάμους τους. Μόνο που το γέμισε με χρώματα, με αναφορές στην παλέτα που παίρνουμε όταν βάφουμε το σπίτι μας. Τα ανδρικά κοστούμια είναι συνήθως δύο-τριών χρωμάτων. Το δικό του ήταν όλα τα χρώματα μαζί.
Όλα αυτά σε μία τελείως διαφορετική εποχή
Το εντυπωσιακό είναι ότι όλα αυτά συνέβαιναν τη δεκαετία του 1990, όταν οι αναφορές στο εξωτερικό —το οποίο σαφώς αντιγράφουμε συνεχώς στην Ελλάδα— ήταν πια τελείως διαφορετικές. Τη δεκαετία του 1980, το κιτς σε πολλές εκφάνσεις του δεν ήταν προσβολή, αλλά σχεδόν στόχος. Ένας τρόπος να γαργαλήσεις τα συντηρητικά αντανακλαστικά της καθώς πρέπει κοινωνίας.
Τη δεκαετία του 1990, όμως, η εναλλακτική σκηνή του αγγλοσαξονικού κόσμου πήγε προς την ακριβώς αντίθετη κατεύθυνση. Ως απάντηση στην υπερβολή της προηγούμενης δεκαετίας, οι ροκ σταρ φορούσαν μία άσπρη φανέλα, μία ζακέτα, ένα τζιν και All Star. Η υπερβολή των προηγούμενων δεκαετιών έμοιαζε πλέον με αρχαιολογία.
Ο Μαζωνάκης, λοιπόν, έφτιαξε το όνομά του παίζοντας σε ένα ταμπλό που θεωρητικά καθόλου δεν τον ευνοούσε. Η προκαθορισμένη εικόνα του λαϊκού τραγουδιστή και εκείνη του ροκ σταρ ήταν τελείως διαφορετικές. Πηγαίνοντας κόντρα σε αυτό το ρεύμα, όμως, ο Μαζωνάκης έγινε ο απόλυτος σταρ, φέρνοντας στα δικά του μέτρα τον ίδιο τον όρο.
Και όλα αυτά συνέβαιναν την ώρα που η πορεία των πραγμάτων και η ανάγκη για κέρδος διέλυαν σιγά-σιγά οτιδήποτε πρωτότυπο και από αλλού φερμένο. Στην αρχή μιας περιόδου κατά την οποία τα πάντα άρχισαν να λειτουργούν τόσο κοινότοπα, σαν να είχαν βγει από κάποιο φτηνό πρόγραμμα τεχνητής νοημοσύνης πριν έρθει και η τεχνητή νοημοσύνη και εκτοξεύσει πια το κοινότοπο στα ουράνια.
Ο Μαζωνάκης ήταν εκεί και πάντα ψαχνόταν. Στη μουσική του, στο ντύσιμό του, στη ζωή του, στα social media του. Κάθε φορά που τον έβλεπες οπουδήποτε, περίμενες την έκπληξη. Κάτι που θα έσπαγε τους κανόνες που γίνονταν όλο και πιο ασφυκτικοί όσο περνούσε ο καιρός.
Και επειδή το ειλικρινές είναι και το πιο ανθρώπινο, όταν έφυγε, πάλι ξαφνικά, από τη ζωή, η χθεσινή λεωφόρος Κηφισίας στη βαρετή επιστροφή χιλιάδων ανθρώπων από τη δουλειά στο σπίτι γέμισε με τα τραγούδια του.
Σαν μία τελευταία αφιέρωση μίας ολόκληρης χώρας στον άνθρωπο που, για δεκαετίες, έκανε λίγο λιγότερο βαρετή τη ζωή μας.
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
