Τέσσερις δεκαετίες πριν, το 1985, «έσκασε» στην ελληνική δικογραφία το πρώτο άλμπουμ ενός συγκροτήματος από τη Θεσσαλονίκη που έμελλε να γίνει συνώνυμο με την ελληνόφωνη ροκ σκηνή. Οι «Τρύπες» ηχογραφούν το ομώνυμο άλμπουμ τους και αμέσως ένα από τα τραγούδια που ξεχωρίζουν είναι η «Ταξιδιάρα ψυχή». «Λονδίνο, Άμστερνταμ ή Βερολίνο -Έχεις ξεχάσει που ακριβώς θέλεις να πας -Όσα κι αν έχω δανεικά πια δε σου δίνω -Να κάνεις βόλτες με το magic bus».
Το τραγούδι έγινε διαχρονικό, συντρόφευσε πολλές γενιές που άκουσαν έστω και για λίγο Τρύπες, και συνεχίζει να ακούγεται. Στους νεότερους, το συγκεκριμένο «ταξίδι» στο Λονδίνο, στο Άμστερνταμ και στο Βερολίνο, και πού περισσότερο αυτό καθ' αυτό το Magic Bus, πιθανότατα δεν «λέει» τίποτα. Αντίθετα, για τους τότε πιτσιρικάδες σήμαινε πολλά και συμβόλιζε λίγο για την ελευθερία της νιότης.
Διαβάστε ακόμη: Το ερωτικό τρίγωνο δύο μεγάλων ροκ σταρ που «γέννησε» το Layla του Έρικ Κλάπτον
Όλα αυτά τα χρόνια έχουν γραφτεί πολλά κείμενα για το Magic Bus, τόσο το αυθεντικό όσο και την ελληνική του βερσιόν, που όπως θα δούμε στη συνέχεια δεν είχαν και ιδιαίτερη σχέση.
Το Reader επιχειρεί να κάνει μία «διαδρομή» από τα μέσα της δεκαετίας του 1960 όταν και εμφανίστηκε το πρώτο Magic Bus μέχρι και τις αρχές των 80s όταν σταμάτησαν τα ταξίδια από την Ελλάδα. Αυτό θα γίνει με τη βοήθεια ανθρώπων που ταξίδεψαν μέσα στα παλιά λεωφορεία που εκτελούσαν τα δρομολόγια, ανθρώπους που πέρασαν πολλές μέρες στον δρόμο για να πάνε για παράδειγμα από την Αθήνα στο Άμστερνταμ ή στο Λονδίνο. Και βέβαια θα προσπαθήσουμε να χαρτογραφήσουμε το κέντρο της Αθήνας εκείνης της περιόδου, όταν ξένοι -κυρίως φοιτητές- έπρεπε κάπου να μείνουν και να φάνε αλλά και να ανακαλύψουν που βρίσκονταν τα γραφεία του... ημιπαράνομου Magic Bus για να μπορέσουν να επιστρέψουν!
Το Hippie Trail που «γέννησε» το Magic Bus
Αν πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή τους. Το... αυθεντικό Magic Bus είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τους χίπις, το αντικομφορμιστικό και αντιπολεμικό κίνημα που εμφανίστηκε αρχικά στις ΗΠΑ στα 60s και εξαπλώθηκε και στην Ευρώπη. Ήταν ουσιαστικά η εξέλιξη των «beatniks» της δεκαετίας του 1950 και ανάμεσα στα χαρακτηριστικά τους ήταν πέρα από την αντίθεσή τους στον πόλεμο του Βιετνάμ, η σεξουαλική απελευθέρωση αλλά και η χρήση κάνναβης.
Αυτό το τελευταίο, ουσιαστικά δημιούργησε και τις διαδρομές προς της χώρες της Ανατολής, όπου σε χώρες όπως η Ινδία υπήρχαν τα μεγαλύτερα κέντρα παραγωγής χασίς του κόσμου. Παράλληλα πολλοί αναζητούσαν την πνευματική φώτιση στην κουλτούρα και τη θρησκεία αυτών των χωρών, άλλοι πάλι έβλεπαν ένα πεδίο για νέες ευκαιρίες ή ακόμη και τη δυνατότητα να ξεφύγουν από τον συμβατικό τρόπο ζωής της Δύσης.
Όπως αναφέρει στην έρευνά του ο Ρίτσαρντ Γκρέγορι, η πρώτη εταιρεία λεωφορείων που εκτέλεσε τη χερσαία διαδρομή ήταν η Indiaman, που ξεκίνησε από το Λονδίνο για την Καλκούτα τον Απρίλιο του 1957.
Στα μέσα της δεκαετίας του 1960 όμως το ενδιαφέρον των νέων να ανακαλύψουν την Ανατολή γιγαντώθηκε και κάπως έτσι δημιουργήθηκε το περίφημο Hippie Trail. Δεν ήταν τίποτα άλλο από τη διαδρομή από τις χώρες της Δύσης προς Λίβανος, το Αφγανιστάν, το Κασμίρ και το Νεπάλ.
Διαβάστε ακόμη: Μπαμπού, τούνελ και φίδια: Οι παγίδες θανάτου που έστηναν οι Βιετκόνγκ στους Αμερικανούς στο Βιετνάμ
Μέσα σε αυτή την «τρέλα» για αναζήτηση της Ανατολής, άρχισαν να ξεπηδούν και άλλες εταιρίες που προσέφεραν οικονομικούς τρόπους μετακίνησης. Τα λίγα χρήματα ήταν άλλωστε και ο κύριος λόγος επιλογής του συγκεκριμένου τρόπου μετακίνησης από τους χίπις.
Η διασημότερη εταιρία που πραγματοποιούσε ταξίδια στο Hippie Trail ήταν το Magic Bus, που τυπικά δεν ήταν κάτι άλλο παρά ένα δίκτυο λεωφορείων εκτελούσε δρομολόγια χαμηλού κόστους μεταξύ Ευρώπης και Ινδίας, με ενδιάμεσους σταθμούς σε πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας που μαζί με την Τουρκία ήταν οι «πύλες» για την Ανατολή. Το κόστος ήταν πολύ χαμηλό, συνήθως γύρω στα 25-50 δολάρια για όλο το ταξίδι.
Οι διαδρομές περνούσαν επίσης από το Ιράν, το Αφγανιστάν, το Πακιστάν και κατέληγαν στην Ινδία ή ακόμα και στο Νεπάλ.
Τη φήμη αυτής τη διαδρομής ενίσχυσε ακόμη περισσότερο το ταξίδι των Beatles στην Ινδία τον Φεβρουάριο του 1968.
Ωστόσο η διαδρομή σταμάτησε στα τέλη της δεκαετίας του 1970, κυρίως λόγω της Ιρανικής Επανάστασης (1979) και της σοβιετικής εισβολής στο Αφγανιστάν (1979), που έκαναν το πέρασμα από αυτές τις χώρες επικίνδυνο.
Την εταιρία Magic Bus ίδρυσε to 1973 o Greg Williams. Όπως έχει σημειώσει ο γιος του Ρίτσαρντ, το αυθεντικό Magic Bus ζωγραφίστηκε με τα έντονα χρώματα, το 1972 στο Πακιστάν. Από εκεί ο Γκρεγκ το οδήγησε ως της Αγγλία, στη συνέχεια πήγε στο Άμστερνταμ απ' όπου αναχώρησε για το Κατμαντού. Κάπως έτσι άρχισε και η ιστορία του...
Το ελληνικό Magic Bus
Στην Ελλάδα, τη διοργάνωση αυτών των ταξιδιών ανέλαβε ο Χρήστος Πετρόπουλος. Όπως έχει αναφέρει η σύζυγός του, Ρία, σε παλιότερη συνέντευξή της στο newsbeast, στα 70s ο Πετρόπουλος ήταν ιδιοκτήτης παμπ στην Πλάκα, όπου γνώρισε τον Γκρεγκ Γουίλιαμς. Αρχικά είχαν κάποιες συνεργασίες και στη συνέχεια πείστηκε να δημιουργήσει κάτι αντίστοιχο με το Magic Bus και στην Ελλάδα.
Και κάπως έτσι η Ελλάδα από πέρασμα του ταξιδιού, έγινε αφετηρία. Τα γραφεία δεν είχαν κάποια φωτεινή που να υποδηλώνει που βρίσκονταν. Άλλωστε, παρότι το ελληνικό Magic Bus, είχε συνεργασίες με ταξιδιωτικά γραφεία, δεν έπαυε να πραγματοποιεί μεταφορές από ιδιώτες κάτι που τότε απαγορευόταν. Στεγαζόταν αρχικά στην Κυδαθηναίων και στη συνέχεια μεταφέρθηκε σ’ ένα ημιυπόγειο στη Φιλελλήνων.
«Η αγορά ενός εισιτηρίου ήταν ιδιαίτερα δύσκολη. Έπρεπε να βρεις μια συγκεκριμένη πόρτα σε έναν παράδρομο κοντά στην πλατεία Συντάγματος, να ανέβεις τέσσερις σκάλες ξεχαρβαλωμένες σε ένα ατημέλητο γραφείο και εκεί άλλαζαν χέρια 1.700 δραχμές. Το όνομά σου έμπαινε ανακριβώς σε μια λίστα επιβατών και δινόταν ένα κομμάτι χαρτί που υποτίθεται ότι ήταν εισιτήριο» έχει γράψει χαρακτηριστικά ο Σάιμον Κάλντερ, δημοσιογράφος ταξιδιών στον Ιndependent, που είχε κάνει το ταξίδι από την Ελλάδα.
Η παρουσία του συγκεκριμένου γραφείου και των παλιών αυτών λεωφορείων, άνοιξαν τον δρόμο σε χιλιάδες νέους από την Ευρώπη, ώστε να βρεθούν στη χώρα μας. Αρχικά στην Αθήνα όπου έφτασαν είτε μέσω Θεσσαλονίκης είτε Πάτρας, και στη συνέχεια στα ελληνικά νησιά. Φυσικά κάτι τέτοιο σημαίνει συνάλλαγμα, ουσιαστικά τουρισμός, δηλαδή έσοδα για τη τους ντόπιους επιχειρηματίες. Τα επόμενα χρόνια όλο αυτό το hype «αποφάσισε» να εκμεταλλευτεί το κράτος καθώς ο ΟΣΕ ανέλαβε την εκτέλεση αυτών των δρομολογίων με (νόμιμα) λεωφορεία.
Πώς γίνονταν τα ταξίδια και τα στέκια των ξένων
Τα ταξίδια γίνονταν συνήθως με παλιά, υπερπλήρη και όχι και... τόσο ασφαλή λεωφορεία. Συνήθως η διάρκειά τους έπρεπε να είναι 2 με τρεις ημέρες αλλά πάντα διαρκούσαν παραπάνω, ιδίως αν έπεφταν σε μπλόκα στην (πάλαι ποτέ) Γιουγκοσλαβία, που όπως καταλαβαίνουμε δεν ήταν ιδιαίτερα φιλικά προς τους ξένους ταξιδιώτες. Οι διαδρομές συχνά ήταν αυτοσχέδιες, χωρίς επίσημη αδειοδότηση, και μπορούσαν να αλλάζουν ανάλογα με τις συνθήκες. Οι οδηγοί συχνά χρησιμοποιούσαν παλιές άδειες ή δήλωναν τις διαδρομές ως "τουριστικές εκδρομές" για να αποφύγουν προβλήματα. Οι, δε, επιβάτες πλήρωναν μετρητά, χωρίς εισιτήριο ή απόδειξη.
Συνήθως υπήρχαν δύο οι τρεις οδηγοί που αναλάμβαναν να οδηγούν εναλλάξ ώστε να μην χρειάζεται να γίνονται στάσεις, παρά μόνο για τις απαραίτητες ανάγκες.
Όταν έφταναν στην Ελλάδα οι νεαροί κυρίως ταξιδιώτες ή όταν προγραμμάτιζαν να φύγουν από τη χώρα μας, επέλεγαν να μείνουν σε πανσιόν, μικρά ξενοδοχεία ή hostel γύρω από την πλατεία Συντάγματος και γενικά στο κέντρο της πόλης. Μάλιστα πολλές φορές αυτά τα καταλύματα ήταν αυτοδιαχειριζόμενα ή δούλευαν εκεί οι ίδιοι οι φοιτητές που τα χρησιμοποιούσαν.
Στην αναζήτησή μας για κάποιον από αυτούς του χώρους, με όλους όσοι πέρασαν από την Αθήνα στα τέλη των 70s μιλήσαμε, μας ανέφεραν ένα όνομα Funny «Trumpets».
Όπως μπορείς να δείτε και στις φωτογραφίες που εξασφάλισε το Reader υπήρχαν διαφημιστικά καρτελάκια για το συγκεκριμένο hostel το οποίο βρισκόταν στη Μητροπόλεως...
Διαφήμιζε πως παρέχεται ζεστό μπάνιο όλο το 24ωρο, είχε... σπιτική ατμόσφαιρα ενώ το πρωινό και τα ποτά πωλούνταν σε πολύ προσιτές τιμές. Σημείωνε, δε, πως το διαχειρίζονταν φοιτητές!
Πώς ήταν ένα ταξίδι με το Magic Bus;
Ο Αμερικανός, Μαρκ Στόλερ είναι ένας από τους χιλιάδες επιβάτες που ταξίδεψαν προς την Ελλάδα στα τέλη της δεκαετίας του 1970 με το Magic Bus. Πριν από αρκετά χρόνια αποφάσισε να καταγράψει εκείνη την εμπειρία του στο blog που διατηρεί. Αυτό που ακολούθησε δεν το φανταζόταν. Δεκάδες απαντήσεις στο κείμενό του, με ανθρώπους που είχαν ανάλογες εμπειρίες!
«Είμαι ακόμα έκπληκτος που η ανάρτησή μου στο Magic Bus έχει λάβει περισσότερα σχόλια από οτιδήποτε άλλο έχω γράψει στο ιστολόγιό μου από τότε που το ξεκίνησα το 2012» μας λέει. «Τόσα χρόνια μετά η γυναίκα μου και εγώ έχουμε ακόμα τόσο απολαυστικές αναμνήσεις από τον μήνα μας στην Ελλάδα και από το Magic Bus» συμπληρώνει και μας παραχωρεί ευγενικά το πρόγραμμα του ταξιδιού, όπως διανεμόταν στους επιβάτες το καλοκαίρι του 1978!
Είχε βρεθεί στη χώρα μας και στα ελληνικά ωστόσο η επιστροφή δεν ήταν τόσο εύκολη. «Είχαν σχεδόν τελιώσε τα χρήματα. Αναζητώντας τρόπο για να γυρίσουμε στο Παρίσι (σ.σ. με την τότε σύντροφό του), το μόνο που ,μπορούσαμε να αντέξουμε οικονομικά ήταν το Magic Bus. Δύο από τα δρομολόγιά του για το Λονδίνο, περνούσαν από το Παρίσι και επιλέξαμε αυτό που περνούσε από την Ιταλία. Αν θυμάμαι καλά ήταν 40 δολάρια για ένα ταξίδι 48 ωρών με ξεχαρβαλωμένο, δίχως κλιματισμό, λεωφορείο 48 θέσεων. Ξεκινήσαμε αργά το απόγευμα της Παρασκευής, κατευθυνόμενοι βόρεια προς τα γιουγκοσλαβικά σύνορα, όπου ένας ένστολος φρουρός με μπότες που κουβαλούσε ένα όπλο μπήκε στο λεωφορείο και επιθεώρησε προσεκτικά τα διαβατήρια. Όταν έφτασε στους λίγους Αμερικανούς που επέβαιναν, πήρε τα διαβατήριά μας, άφησε το λεωφορείο και επέστρεψε λίγο αργότερα. Το Magic Bus κινούταν μέρα και νύχτα, σταματώντας μόνο για διακοπές για φαγητό και μπάνιο περίπου κάθε οκτώ ώρες. Οι περισσότεροι από εμάς κουβαλούσαμε τα δικά μας τρόφιμα, αφού κανείς δεν είχε επιπλέον χρήματα για να απολαύσει το φαγητό στις στάσεις κατά μήκος του αυτοκινητόδρομου. Αρχικά καθίσαμε προς τη μέση του λεωφορείου, αλλά είχαμε δύο αντιπαθητικούς τύπους πίσω μας που δεν σταμάτησαν ποτέ να μιλάνε, οπότε τελικά μπορέσαμε να πλησιάσουμε τα καθίσματα στο μπροστινό μέρος που μας έδινε μια καλύτερη θέα της πιο αξέχαστης στιγμής του ταξιδιού. Ήταν στον αυτοκινητόδρομο της Γαλλίας, κάπου μεταξύ Λυών και Παρισιού.
Υπήρχαν δύο οδηγοί στο λεωφορείο, και οι δύο Έλληνες, που άλλαζαν θέση κάθε λίγες ώρες ενώ το λεωφορείο κινούνταν συνεχώς για εξοικονόμηση χρόνου. Κάποια στιγμή ξέσπασε μια δυνατή λογομαχία αλλά δεν καταλάβαμε περί τίνος επρόκειτο αφού ήταν όλα στα ελληνικά. Και οι δύο οδηγοί φώναζαν και τελικά ο ένας οδηγούσε σηκώθηκε για να μαλώσει με τον άλλον - δεν ήταν κανείς στο τιμόνι καθώς προχωρούσαμε στον αυτοκινητόδρομο! Οι επιβάτες άρχισαν όλοι να φωνάζουν και τελικά ο οδηγός επέστρεψε στη θέση του» έχει αναφέρει για τη δυνατή ανάμνησή του από εκείνο το ταξίδι!
Όλοι όσοι με τους οποίους επικοινωνήσαμε, είχαν μια ιδιαίτερη ιστορία να πουν για τη στάση δστα σύνορα με τη Γιουγκοσλαβία! «Το ταξίδι θα έπρεπε να ήταν 3 ημέρες αλλά χρειάστηκαν 4 καθώς η αστυνομία της Γιουγκοσλαβίας σταμάτησε το λεωφορείο και πήρε τον οδηγό» ανέφερε χαρακτηριστικά ενας τότε επιβάτης, ενώ ένας άλλος θυμήθηκε πως «κόλλησα στα γιουγκοσλαβικά σύνορα, οι συνοριοφύλακες απαιτούσαν 200 δολάρια ΗΠΑ για μια βίζα που είχα ήδη». «Ο κεντρικός δρόμος μέσω της Γιουγκοσλαβίας ήταν τρομακτικός, κατεστραμμένα φορτηγά και αυτοκίνητα στη διαδρομή» μας είπαν, επίσης.
«Το Magic Bus δεν ήταν απλά μεταφορικό μέσο, ήταν μια κινούμενη κοινότητα. Κάποιοι πήγαιναν για δουλειά, άλλοι για περιπέτεια, άλλοι απλώς για να ξεφύγουν. Ζούσαμε μια πραγματικότητα που έμοιαζε σχεδόν σουρεαλιστική. Έφτασα στο Άμστερνταμ με 5 δραχμές στην τσέπη, αλλά με φίλους που ακόμα θυμάμαι» μας λέει ο κ. Γιώργος, που ταξίδεψε στο Άμστερνταμ το 1978, 28 χρονών τότε...
Ιδιαίτερη αναφορά θα πρέπει να κάνουμε στον Alan Esdaile. Μέσα από το φόρουμ ninebattles.com που διατηρεί, (SMART / Seventies Music and Retro Talk) καταφέραμε να διαβάσουμε υπέροχες ιστορίες από νεαρούς, τότε, που γύριζαν την Ευρώπη με κάθε δυνατό (και κυρίως οικονομικό) τρόπο, ενώ μπορέσαμε να έρθουμε και σε επαφή με κάποιους εξ αυτών ώστε να... μπουμε στο κλίμα του αυθεντικού Magic Bus.
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
