Είναι ένα μουντό πρωινό Τρίτης και βρισκόμαστε κάπου στην Πετρούπολη, έξω από μία μονοκατοικία. Η πράσινη σιδερένια πόρτα ανοίγει και μπαίνουμε σε ένα old-school στούντιο με ξύλινες λεπτομέρειες που μοιάζει σαν να έχει ξεπηδήσει από το παρελθόν. Ο Μίλτος Πασχαλίδης βρίσκεται μέσα στο booth και ηχογραφεί ένα τραγούδι, με τη μελωδικότητα της φωνής του να μας μεταφέρει νοητά στη Γάζα, στα παιδιά που ζουν εκεί, που τα παιδικά τους χρόνια είναι συνυφασμένα με το φόβο, τα σπίτια τους έχουν μετατραπεί σε συντρίμμια και οι ήχοι από τους βομβαρδισμούς είναι καθημερινοί.
Είναι ένα από τα κομμάτια που θα κυκλοφορήσουν στον καινούργιο δίσκο του Tiny Jackal που ετοιμάζει μαζί με τον Θωμά Κωνσταντίνου. Έναν δίσκο που θα παντρέψει το ραπ με διαφορετικά είδη μουσικής. Ο ίδιος κάθεται απ' έξω και ακούει το κομμάτι που έχει γράψει, μαζί με τον Θωμά – που κάνει την παραγωγή του άλμπουμ.
Έπειτα από λίγο, ο Μ. Πασχαλίδης βγαίνει έξω, ανάβει ένα τσιγάρο και, μαζί με τον παραγωγό, διορθώνουν κάποιες μικρές τεχνικές λεπτομέρειες στον ήχο. Όπως λέει ο Tiny Jackal, αυτό το κομμάτι γράφτηκε για να το ερμηνεύσει ο Μίλτος.
Δείτε Επίσης: «Απ' τους Υπονόμους, μέχρι τα Ουράνια» - Το ντοκιμαντέρ του Reader για τον ΛΕΞ
«Μου έστειλε το κομμάτι αυτό και μου είπε δύο λόγια μόνο. Και το έκανα εικόνα αμέσως», λέει ο Μ. Πασχαλίδης. «Αυτό είναι ένα κομμάτι που μιλάει για ένα παιδάκι στη Γάζα, το οποίο είναι σε μια έρημη παραλία που πίσω έχει ερείπια και κοιτάει τα αεροπλάνα που περνάνε και έχουν μέσα ταξιδιώτες που πάνε διακοπές ή επιστρέφουν στα σπίτια τους. Και κοιτάζει λοιπόν και αναρωτιέται: “αυτοί που περνάνε από πάνω, έχουνε ποτέ ρίξει μια ματιά εδώ κάτω τι γίνεται; Ή ακόμα περισσότερο έχει έρθει κανείς ποτέ εδώ να δει τι είναι αυτό που ζούμε;”.
Αυτή η εικόνα λοιπόν εμένα με τάραξε πάρα πολύ. Δηλαδή το έβλεπα στον ύπνο μου για μέρες και είπα στον Θανάση (σ.σ. Tiny Jackal) ότι θα το πω οπωσδήποτε αυτό το τραγούδι. Το κουπλέ που ραπάρει εκείνος, είναι η απάντηση ενός αλληλέγγυου ο οποίος είναι στη Σύρο και ετοιμάζεται να μπει σε ένα από τα καράβια που θα ταξιδέψουν μέχρι την Παλαιστίνη για να σπάσουν τον μπλόκο και λέει ότι “δεν είσαστε μόνοι, ερχόμαστε να βοηθήσουμε με κάποιο τρόπο, με όποιο τρόπο μπορούμε”.
Αλλά το τι απαντάει ο οποιοσδήποτε είναι για μένα σε δεύτερη μοίρα μπροστά στη συγκλονιστική εικόνα ενός παιδιού ξυπόλυτου. Σκεφτόμουν ότι τα δικά μου παιδιά ξυπόλυτα στην άμμο έχουν βρεθεί μόνο για να κάνουν μια βουτιά και να πλατσουρίσουν στη θάλασσα όταν είμαστε διακοπές. Αυτά τα παιδιά είναι ξυπόλυτα στην άμμο και πίσω τους έχουν ερείπια. Και είναι φοβερό», προσθέτει ο ίδιος.
«Είναι ακριβώς όπως το έχει καταλάβει ο Μίλτος», λέει ο Tiny Jackal. «Το θέμα είναι ότι μου ήρθε να γράψω αυτό το κομμάτι, όταν έμαθα ότι θα γίνει η πρώτη αποστολή March to Gaza. Γύριζε στο μυαλό μου ότι ήθελα να πάω. Δεν τα κατάφερα επειδή τότε μάθαμε ότι η σύντροφός μου είναι έγκυος στο δεύτερο παιδί μας. Οπότε ήταν πολύ δύσκολο να φύγω και το λιγότερο που θα μπορούσα να κάνω, ήταν να γράψω ένα κομμάτι να τους το αφιερώσω.
Θαύμασα το θάρρος των παιδιών που πήγαν εκεί κάτω, όλο αυτό που έκαναν ήταν τρομερό. Μακάρι βέβαια να μην χρειάζεται να κάνουν τέτοια πράγματα, αλλά δυστυχώς βλέπουμε η κατάσταση το απαιτεί.
Όταν το έγραψα, σκέφτηκα τον Μίλτο. Αν δεν το έλεγε εκείνος, μπορεί να μην το έλεγε κανένας. Ίσως να προσπαθούσα να το τραγουδήσω εγώ και θα γελάγαμε όλοι.
Και επειδή τώρα ετοιμάζεται και δεύτερη αποστολή απ' όσο ξέρω, θέλω να τους το αφιερώσω για να το 'χουν να τ ακούνε στ' αυτιά τους. Ελπίζω να σταματήσει κάποια στιγμή αυτός ο πόλεμος, αλλά δυστυχώς πιστεύω ότι μέχρι τότε όλοι θα χρειαστεί να βρεθούμε σε ένα τέτοιο πλοίο».
«Γράφουμε για την απώλεια»
Αυτό που μπορεί να γίνει το έναυσμα για να γραφτεί ένας στίχος, για πολλούς καλλιτέχνες είναι κάτι διαφορετικό. Ωστόσο, κάπου ανάμεσα στη διαφορετικότητα, τα ερεθίσματα και τις απόψεις τους, υπάρχει μια κοινή συνισταμένη: η απώλεια.
«Δεν θεωρώ ότι τα τραγούδια που γράφουμε σχετίζονται απαραίτητα με την εποχή. Εμείς γράφουμε τραγούδια για την απώλεια. Δεν υπάρχει καλλιτέχνης που γράφει τραγούδια για την παρουσία. Γιατί την παρουσία την ζεις. Δηλαδή έχω πει επανειλημμένα ότι αν ο Σεφέρης είχε ένα ποτήρι νερό και το έπινε, δεν θα έγραφε “διψάσαμε το μεσημέρι, μα το νερό γλυφό”. Αν σου λείπει κάτι και διψάς, μπορεί να γράψεις ένα ποίημα. Έτσι είναι και με τα κοινωνικά θέματα και τώρα με τους πολέμους που ζούμε αλλά και την απώλεια την προσωπική που μπορεί να έχει ο καθένας μας. Έναν έρωτα, μια αγάπη... Εμάς μας κινητοποιεί η απώλεια για να γράψουμε.
Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι πρέπει να έχουμε διαρκώς απώλειες για να γράφουμε. Έχω πει καμιά φορά ότι καλύτερα να είμαστε όλοι καλά και ας μην γράφουμε τραγούδια. Αλλά αυτό που σε εμπνέει κάθε φορά είναι κάτι που χάνεις», εξηγεί ο Μ. Πασχαλίδης.
«Η αλήθεια είναι ότι η μεγαλύτερη πηγή έμπνευσης για έναν καλλιτέχνη είναι πράγματα που τον πονάνε και ειδικά στην εποχή που ζούμε. Δε μπορούμε να εθελοτυφλούμε σε όλα αυτά που γίνονται, και δεν είναι μόνο η Γάζα. Αλλά η αλήθεια του καλλιτέχνη και το πραγματικό του συναίσθημα βγαίνει μέσα από τα δύσκολα. Τα εύκολα είναι γι' αυτούς που κάνουν άλλα είδη μουσικής. Που μπορεί να μην τους νοιάζει τίποτα απ' αυτά», προσθέτει ο Tiny Jackal.
«Βέβαια ακόμα και αυτοί που κάνουν άλλα είδη μουσικής, με άλλο τρόπο και άλλη αισθητική, επικαλούνται κάτι που έχουν χάσει», επισημαίνει ο Μ. Πασχαλίδης. «Απλώς μπορεί κάποιος να τραγουδά επειδή έχασε πολλά λεφτά, ενώ εμείς τραγουδάμε που χάσαμε ανθρώπους ή συναισθήματα ή τόπους. Κατάλαβες. Αλλά και αυτοί που γράφουν άλλης αισθητικής τραγούδια πάλι κάτι τους λείπει. Απλά αυτό που τους λείπει εμάς δεν μας νοιάζει».
«Θα ήταν άδικο να παραπονεθώ για τη δουλειά μας»
Αν υπάρχει κάποιο δύσκολο κομμάτι σε αυτή τη δουλειά που ο κόσμος δε φαντάζεται, «είναι ότι μπορεί να έχουμε ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα και να μην πρέπει ο κόσμος να το καταλάβει την ώρα που είμαστε πάνω στη σκηνή. Και μπορεί να υπάρχουν κάποιες περίοδοι που λείπεις για καιρό από το σπίτι σου, το οποίο είναι πολύ δύσκολο», λέει ο Tiny Jackal.
«Κατα τ' άλλα είναι μια πολύ δημιουργική δουλειά, που δεν τη βλέπουμε σα δουλειά, απλά τυχαίνει να ζούμε από αυτό. Είναι κάτι που αγαπάμε και είμαστε πολύ χαρούμενοι που έχουμε καταφέρει και το κάνουμε αυτό. Τι να πούνε άλλοι άνθρωποι που συμβιβάζονται σε συνθήκες εργασίας στις οποίες δεν ήταν ποτέ το όνειρό τους.
Δηλαδή δεν μπορούμε να παραπονεθούμε γι' αυτό που κάνουμε, θα ήταν πάρα πολύ άδικο για πάρα πολλές κοινωνικές ομάδες».
«Και εγώ θα έλεγα ότι δύσκολο είναι να είσαι οικοδόμος. Αυτό που κάνουμε εμείς έχει κομμάτια τα οποία μας αντιστέκονται - ας πούμε μπορεί να πει κανείς ότι σου αντιστέκεται ένας στίχος ή μια μελωδία και παλεύεις να την κάνεις. Αυτό δεν είναι το ίδιο με το να ξημεροβραδιάζεσαι σε μία οικοδομή.
Αυτό που ανέφερε ο Θανάσης, είναι μια δυσκολία, δηλαδή ότι πρέπει στη σκηνή -no matter what- να έχεις αφήσει τα πάντα πίσω και να είσαι όπως θα ήθελε αυτός που θα έρθει να σε δει, γιατί μπορεί να έρθει μια φορά να σε δει. Είναι άδικο να μην είσαι όπως θα έπρεπε. Αλλά αυτές οι φορές ευτυχώς δεν είναι δεν είναι πολλές», λέει από την πλευρά του ο Μ. Πασχαλίδης.
«Θέλουμε να παντρέψουμε το ραπ με άλλα είδη μουσικής»
Πρόκειται για ένα project που ξεκίνησε ο Tiny Jackal με τον μουσικό παραγωγό Θωμά Κωνσταντίνου, ο οποίος βρίσκεται εκεί κατά τη διάρκεια της ηχογράφησης. Όλο αυτό προέκυψε από την ανάγκη να παντρέψουν το ραπ με διαφορετικά μουσικά είδη, κάτι που τα τελευταία χρόνια έχει αρχίσει να συμβαίνει όλο και περισσότερο.
«Από την πρώτη στιγμή που γνωριστήκαμε, είπαμε ότι θέλουμε να παντρέψουμε τις ρίζες από εντελώς διαφορετικές μουσικές μεταξύ τους μαζί με το hip-hop και έτσι ξεκίνησε όλο αυτό το πρότζεκτ που ονομάζεται «Ανα-πνοή». Δεν ξέρω αν θα αλλάξει κάτι στο μέλλον ή αν θα ανοίξει ο χώρος για να γίνουν περισσότερες συνεργασίες ή να γίνουν πιο open-minded οι ράπερς ή αν θα γίνουν πιο αποδεκτοί στις άλλες σκηνές. Εμείς έχουμε σκοπό να κάνουμε όμορφα τραγούδια και με ανθρώπους που θέλουμε να συνεργαστούμε, που μας αρέσουν καλλιτεχνικά και δημιουργικά», λέει ο Tiny Jackal.
Ήδη το πρώτο κομμάτι με τίτλο «Τα Παιδιά» που έγινε σε συνεργασία με τον Γιώργο Νταλάρα έχει ανέβει στο Spotify και είναι ένα δείγμα για όσα θα ακολουθήσουν στη συνέχεια.
Από την πλευρά του, ο Θωμάς Κωνσταντίνου, που έχει συνεργαστεί με καλλιτέχνες από τον Eric Burton μέχρι τους Calexico, λέει πως «στις συνεργασίες με τόσο μεγάλους διεθνείς καλλιτέχνες, αυτό που ξεχωρίζω δεν είναι τόσο το μέγεθος του ονόματός τους, αλλά το πόσο χαλαροί και easy going άνθρωποι είναι σε σχέση με αντίστοιχες ελληνικές περιπτώσεις.
Η Νανά Μούσχουρη επίσης είναι μια καλλιτέχνιδα που έχω μοιραστεί αρκετά χρόνια της ζωής μου μαζί της. Είχα την τύχη να συνεργαστώ με ανθρώπους από όλα τα είδη μουσικής, τα κοινωνικά στρώματα και τις πολιτικές αποχρώσεις και είναι κάτι που πάντα με ιντριγκάρει και με κάνει πιο δημιουργικό. Με τον Tiny Jackal που δεν φανταζόμουν ποτέ ότι θα συνεργαζόμουν, έχουμε ταιριάξει, έχουμε ρολάρει τρελά, με έχει ξυπνήσει, με ενθαρρύνει πάρα πολύ, έχουμε τρομερή χημεία».
Όσον αφορά το project, ο Θ. Κωνσταντίνου σημειώνει πως «η ουσία γι' αυτό το πρότζεκτ είναι ότι τα κομμάτια αυτά είναι μαρτυρίες. Τα τραγούδια επιλέξαν από μόνα τους, τους ερμηνευτές τους. Όσο περνάνε τα χρόνια χρειαζόμαστε ανθρώπους που να λένε τα πράγματα με το όνομά τους. Έχουμε βαρεθεί τα ωραιοποιημένα προϊόντα και τις κονσέρβες. Έχουμε γεμίσει ψηφιακά σκουπίδια για το instagram, το scroll και τις γρήγορες ταχύτητες.
Εγώ αισθάνομαι ότι η κοινωνία αυτή τη στιγμή έχει πεθάνει και δεν το ξέρει. Το βλέπω στις συναυλίες και στις παραστάσεις, στον τρόπο που αντιδρά το κοινό. Ένα κυνισμός στον αέρα, πράγμα που δεν θυμάμαι στους παλιότερους. Τα τελευταία έξι χρόνια συμβαίνει αυτό και φαίνεται από διάφορα πράγματα - από την κυβέρνηση για παράδειγμα, που εκφράζει ένα μέρος του κόσμου το οποίο είναι σε άρνηση. Ανθρώπους που έχουν βάλει ξυλοκαΐνη στη ζωή τους. Έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε εικόνες βίας γεμάτοι απάθεια συμφιλιωμένοι με αυτές».
«Τα τραγούδια που εκφράζουν μια πανανθρώπινη αλήθεια έχουν ελπίδα να επιβιώσουν»
Αν μπορούσε να συνεργαστεί με κάποιον καλλιτέχνη που έχει φύγει από τη ζωή, «σίγουρα θα ήταν ο Μάνος Λοΐζος», λέει ο Tiny Jackal, καθώς «έχει γράψει πολλά κομμάτια από τα οποία έχουμε πάρει πολλή έμπνευση».
«Εγώ δεν το έχω σκεφτεί ποτέ, είμαι πολύ ρεαλιστής και πάντα σκέφτομαι αυτούς που είναι εν ζωή. Όταν ήμουν μικρός είχα απωθημένο να συνεργαστώ με τον Bruce Springsteen. Για τον Λοΐζο, παραφράζοντας αυτό που λέει ο Tiny, μου φαίνεται στενάχωρο που δεν τον γνώρισα. Το ίδιο ισχύει και για τον Χατζηδάκι, διότι είναι δύο συνθέτες που αγαπώ και με έχουν επηρεάσει πολύ. Το 90% των συνθετών που ήθελα να γνωρίσω στην Ελλάδα, τους γνώρισα, συνεργαστήκαμε, παίξαμε παρέα».
Αυτές οι προσωπικότητες ακούγονται και θα ακούγονται πάντα, όσα χρόνια και αν περάσουν. «Αυτό θεωρώ ότι συμβαίνει όταν ένας καλλιτέχνης μιλά για την αλήθεια του αλλά έχει και το delivery για να τον καταλάβεις», λέει ο Tiny Jackal.
«Είναι και η ποιητικότητα του έλληνα που πάντα ξεχώριζε. Ο έλληνας έχει μέσα του την ποίηση και την τραγωδία και οι τραγουδιστές που έχουν ξεχωρίσει για μένα πάντα είναι και τραγωδοί. Η λέξη τραγουδοποιός δεν μπορεί να μεταφραστει ως songwriter που είναι κάτι αμερικάνικο, αλλά είναι κάτι πολύ σημαντικότερο, πολύ δυνατότερο σχετικά με την ποιητικότητα των καλλιτεχνών μας και δεν είναι καθόλου τυχαίο», προσθέτει ο Θωμάς Κωνσταντίνου.
«Εγώ νομίζω ότι έχει στοιχεία τυχαιότητας, πέρα από την αλήθεια που συμφωνώ. Τα τραγούδια που έχουν μείνει διαχρονικά εξέφραζαν με αλήθεια την εποχή τους. Το οτι ακούς τώρα τον Σταυρό του Νότου του Μικρούτσικου, ήταν κάτι πρωτοποριακό που έβαλε τον Νίκο Καββαδία στα σπίτια μας. Αυτό ήταν μια ριζοσπαστική μελοποίηση.
Αλλά αυτός ο δίσκος έβαλε έναν ποιητή στα σπίτια μας και έμεινε στο σαλόνι μας για πάντα. Θέλω να πω ότι διαχρονικά μένουν πράγματα που μιλάνε με αλήθεια εκείνη την ώρα, αλλά η αλήθεια τους είναι πανανθρώπινη. Αυτά τα τραγούδια έχουν μια ελπίδα να επιβιώσουν», λέει ο Μ. Πασχαλίδης.
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
