Τα σύνορα αλλάζουν συνήθως με πολέμους. Έχοντας περάσει 80 χρόνια από το τέλος του Β'ΠΠ όπου οι αλλαγές στα σύνορα στην Ευρώπη ήταν σαρωτικές, ο πόλεμος στην Ουκρανία αναμένεται να αλλάξει και πάλι την έκταση των χωρών.
Κάνοντας ένα χρονικό άλμα όμως από το τέλος του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου ως τα τέλη του 20ού αιώνα με την πτώση του υπαρκτού σοσιαλισμού και τον διαμελισμό μεγάλων χωρών, θα παρατηρήσουμε πως η σύνθεση της Ευρώπης, έχει αλλάξει πολύ πρόσφατα (όχι βέβαια αναίμακτα) σε βαθμό που οι Millenials, οι σημερινοί 40άρηδες να έχουν προλάβει τα σοσιαλιστικά κομμουνιστικά κράτη, αλλά πιθανότατα να μην τα θυμούνται. Αντίθετα, όμως η Gen Z, η γενιά των 30άρηδων και κάτω, έχουν δει τις συγκεκριμένες χώρες μόνο από παλιούς χάρτες.
Πώς άλλαξαν τα σύνορα στην Ευρώπη
Στα χρόνια που προηγήθηκαν της δεκαετίας του 1980 και από τις αρχές του 20ού αιώνα, υπήρξαν επίσης πολλές αλλαγές στα κράτη. Η Αυστροουγγαρία για παράδειγμα διαλύθηκε το 1918 μετά από τον Α' ΠΠ, και προέκυψαν κράτη στην Ευρώπη όπως η Αυστρία, η Ουγγαρία, η Τσεχοσλοβακία, η Πολωνία, η Ουκρανία, η Ρουμανία κ.α.
Την ίδια χρονιά δημιουργήθηκε η Γιουγκοσλαβία ενώ τέσσερα χρόνια αργότερα, το 1922, η Σοβιετική Ένωση. Χώρες δηλαδή που σήμερα, 100 χρόνια μετά, δεν υπάρχουν...
Ας πάμε όμως στο προκείμενο. Ένας Millenial, όταν γεννήθηκε την δεκαετία του 1980, στην Ευρώπη υπήρχαν δύο Γερμανίες (Δυτική και Ανατολική), υπήρχε η Ενιαία Γιουγκοσλαβία, υπήρχε η Τσεχοσλοβακία. Από το 1989 όμως και για τα επόμενα χρόνια όλα άλλαξαν...
Η πτώση του Τείχους, άρχισε το ντόμιμο
Τον Νοέμβριο του 1989 το τείχος της ντροπής, το Τείχος του Βερολίνου, που πρακτικά χώρισε μία πόλη και ένα κράτος αλλά νοητά όλη την Ευρώπη, γκρεμίστηκε. Την επόμενη χρονιά η Λαοκρατική Δημοκρατία της Γερμανίας προσχώρησε στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας σχηματίζοντας έτσι την ενωμένη Γερμανία μετά από 41 χρόνια.
Έτσι μπαίνουμε σε μία ταραγμένη δεκαετία του 1990, όπου τρία κράτη σύμβολα, θα έπαυαν να υπάρχουν και θα άλλαζαν μια για πάντα την Ευρώπη. Το μόνο αναίμακτο «διαζύγιο» ήταν της Τσεχσλοβακίας, που από τις αρχές του 1993 έπαψε να υφίσταται καθώς χωρίστηκε στη Δημοκρατία της Τσεχίας και τη Σλοβακία. Το «Βελούδινο διαζύγιο» όπως έχει μείνει στην Ιστορία προήλθε από την ονομασία της Βελούδινης επανάστασης το 1989 που οδήγησε στην διάλυση του κομμουνιστικού κόμματος και τη διενέργεια ελεύθερων εκλογών.
Αντίθετα, η πολιτική κρίση που υπήρχε στη Γιουγκοσλαβία οδήγησε σε εμφυλίους πολέμους με χιλιάδες θύματα από όλες τις πλευρές.
Τον Ιούνιο του 1991, πρώτη ανακήρυξε την ανεξαρτησία της η Σλοβενία ενώ την ίδια περίοδο ακολούθησε και η Κροατία. Τον Σεπτέμβρη ανεξαρτητοποιήθηκε η ΠΓΔΜ, ενώ από τον Μάρτιο του 1992 είχε αποσχιστεί η Βοσνία Ερζεγοβίνη (ανεξάρτητο κράτος από το 1998). Η Γιουγκοσλαβία, πλέον απαρτιζόταν από τη Σερβία, το Μαυροβούνιο, το Κόσοβο και τη Βοΐβοντίνα, που διέθεταν αυτονομία. Ο κομμουνισμός είχε πέσει και πλέον είχε αφαιρεθεί το αστέρι από τη σημαία. Με την κατάσταση στο Κόσοβο να είναι πάντα εμπόλεμη, Σερβία και Μαυροβούνιο συμφώνησαν για νέο κράτος το 2003. Το όνομα Γιουγκοσλαβία ήταν πλέον οριστικά παρελθόν. Η συγκεκριμένη ένωση διαλύθηκε το 2006 απ' όπου προέκυψαν η Σερβία και το Μαυροβούνιο. Το 2008 το Κόσοβο ανακοίνωσε μονομερώς την ανεξαρτησία του από τη Σερβία.
Από την άλλη πλευρά, η διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης είχε αρχίσει από το 1990. Το Μάρτιο ανεξαρτητοποιήθηκε επίσημα η Λιθουανία, ακολούθησε τον Αύγουστο η Αρμενία. Πολλές περιοχές βρίσκονταν σε μεταβατική περίοδο, όμως η επόμενη επίσημη ανεξαρτητοποίηση σημειώθηκε τον Απρίλιο του 1991 από τη Γεωργία. Το ποτάμι πλέον κυλούσε. Τον Αύγουστο του '91 ανεξαρτητοποιήθηκαν κατά σειρά Εσθονία, Λετονία, Ουκρανία, Λευκορωσία, Μολδαβία, Τουρκμενιστάν, Αζερμπαϊτζάν και Κιργιστάν. Ακολούθησαν τις επόμενες εβδομάδες, Ουζμπεκιστάν, Τατζικιστάν, Καζακστάν και φυσικά η «μαμά» Ρωσία.
Το παράδοξο της Πολωνίας
Η Πολωνία είναι μία από τις «ανατολικές» χώρες στην Ευρώπη που τις τελευταίες δεκαετίες τα σύνορά της δεν έχουν αλλάξει καθόλου. Ωστόσο, από τα τέλη των 80s μέχρι και σήμερα έχει δει να αλλάζουν οι γειτόνοι της!
Τι εννοούμε; Πριν από την κατάρρευση του ανατολικού μπλοκ, το 1989, η Πολωνία μόλις με τρία χρόνια. Βόρεια και ανατολικά είναι τη Σοβιετική Ένωση, δυτικά της την Ανατολική Γερμανία και στα νότια την Τσεχοσλοβακία. Μέσα σε λιγότερο από πέντε χρόνια όμως, οι γείτονές της έγιναν από τρεις επτά! Πλέον συνορεύει με την (ενιαία) Γερμανία, την Τσεχία, τη Σλοβακία, τη ρωσική περιφέρεια του Καλίνινγκραντ, τη Λιθουανία, την Ουκρανία και την Λευκορωσία!
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
