Μενού

«Καραβολίδα, ψηλό και ατομίσταροι»: Ένα λεξικό του ποδοσφαίρου που παίζαμε στην αλάνα

podosfairo
Eurokinissi
  • Α-
  • Α+

Τα θυμάμαι όλα. 1998 Γαλάτσι το πρώτο ημίχρονο, 2002 Μεταμόρφωση, μεσημέρι στο σπίτι της γιαγιάς, 2006 πάλι Μεταμόρφωση στο σπίτι το δικό μου, 2010 Νέα Ιωνία σε μία πλατεία με γιγαντοθόνη, 2014 στην Αρτέμιδα στο εξοχικό ενός καλού φίλου, 2018 Πετράλωνα στη βεράντα ενός άλλου καλού φίλου, 2022 σε φίλους. 

Η διεξαγωγή του Μουντιάλ, μίας διοργάνωσης που διεξάγεται κάθε 4 χρόνια (επομένως κρατάει τη σημασία ενός πράγματος που γίνεται σπάνια) μένει πάντοτε στο μυαλό σου. Aπό τους πρωταγωνιστές και τα γκολ μέχρι τις φανέλες και τα ευτράπελα. Πολλώ δε μάλλον αν παρακολουθείς ποδόσφαιρο από μικρό παιδί. Επομένως, είναι τελείως λογικό να ξυπνούν οι μηχανισμοί (και οι βιομηχανίες) της νοσταλγίας.

Με αφορμή, λοιπόν, την έναρξη του φετινού Μουντιάλ που θα γίνει σε ΗΠΑ, Μεξικό και Καναδά, επιλέξαμε να φύγουμε λίγο από τον επαγγελματικό αθλητισμό και να κοιτάξουμε λίγο τις ρίζες μας, δηλαδή την μπάλα που παίζαμε στην αλάνα στην προεφηβεία μας. 

Διαβάστε Επίσης: H πιο cool λέξη που λέγαμε μικροί στη γειτονιά, τώρα μοιάζει γραφικότητα

Έτσι, παρακάτω θα βρείτε ένα σύντομο λεξικό 10 όρων που χρησιμοποιούσαμε σε εκείνη την ηλικία και που την αφήσαμε εκεί μαζί με όλες τις μνήμες μας από εκείνα τα χρόνια που μοιάζουν πιο υπέροχα από ό,τι πραγματικά ήταν.

«Καραβολίδα»

Σήμαινε το σουτ που ήταν πάρα πολύ δυνατό, σε σημείο που ο τερματοφύλακας και οι αντίπαλοι αμυντικοί δεν προλάβαιναν καν να το δουν. Επίσης το σουτ που περιέγραφες στον θείο σου για να καταλάβει πώς διάολο βρήκε το πρωί, στη δεξιά μπροστά πόρτα, μία τεράστια λακούβα.

Το fun fact εδώ είναι ότι υπήρχαν γειτονιές που οι καραβολίδες απαγορεύονταν.

«Μυτόλα»

Στο ίδιο κλίμα. Η μυτόλα ήταν το σουτ που γινόταν με το μπροστά μέρος του παπουτσιού. Εξού και αφορούσε τα πιο ξερά σουτ που πήγαιναν ευθύβολα και πολύ δυνατά. Από την άλλη, βέβαια, συνήθως ήταν σουτ κάπως πιο άτεχνα που έκαναν ποδοσφαιριστές που δεν είχαν τεχνική κατάρτιση να βαρέσουν πλασέ (εσωτερικό του ποδιού) ή κουντούπι (αλανίστικη απόδοση του coup de pied)

«Ψηλό»

Προφανώς στα αυτοσχέδια γηπεδάκια της γειτονιάς συνήθως το τέρμα ήταν δύο αυτοκίνητα, μία μπασκέτα και μία τσάντα, δύο τσάντες ή ακόμα και δύο μπουκαλάκια νερό. Με δεδομένο ότι δεν υπήρχε δοκάρι, συνέβαινε κάτι αρκετά τιμίο. 

alana
Eurokinissi

Το ύψος του οριζόντιου δοκαριού οριζόταν από το πόσο ψηλά έφτανε ο τερματοφύλακας έχοντας το ένα χέρι σηκωμένο ψηλά και αφού έκανε ένα πηδηματάκι. Και παρότι αυτό ήταν πράγματι υπερτίμιο, υπήρχε ένα θέμα: Δεν μπορούσες ποτέ να ξέρεις ακριβώς το ύψος από το οποίο πέρασε η μπάλα.

Ως αποτέλεσμα, γίνονταν κλασικά καυγάδες για το αν ένα σουτ ήταν «ψηλό», δηλαδή πάνω από το φανταστικό οριζόντιο δοκάρι, ή εντός των ορίων του νοητού τέρματος.

«Ποδαράκια»

Πρόκειται για την κίνηση που κάναμε κατά την οποία ο ποδαράκιας έκανε γκελ με την μπάλα με το πάνω μέρος του ποδιού του και μέτραγε πόσες φορές μπορεί να το κάνει χωρίς να πέσει η μπάλα στο έδαφος. Σε αυτό μέτραγε κανονικά το κεφάλι, το γόνατο και ο ώμος για όσους ανήκαν στην κατηγορία Σελεσάο (βλ. αμέσως επόμενο).

Τα ποδαράκια ήταν ο πιο απλός και άμεσος τρόπος να ξεχωρίσουν οι τεχνίτες από τους άμπαλους. Σε κάποιες γειτονιές ονομάζονταν και «αγγελάκια».

«Σελεσάο»

Για τους μιλένιαλς αυτό. Πρόκειται για το ρέφερενς που έκανες σε μία πολύ καλή ομάδα συγκρίνοντάς τη με την Εθνική Βραζιλίας (θυμίζω ότι το 2002 το Μουντιάλ το πήρε η ομάδα του Ριβάλντο, του Ρονάλντο και του Ροναλντίνιο). Για τους πιο λέιτ μιλένιαλς, η αντίστοιχη λέξη ήταν Μπαρτσελόνα.

«Παγκότερμα»

Πρόκειται για μία ενδιάμεση θέση κατά την οποία ο τερματοφύλακας είχε και ρόλο παίχτη, απλά ήταν ο μόνος που είχε το δικαίωμα να πιάσει την μπάλα με τα χέρια. Κάποιες φορές μπορούσαν να την πιάνουν όλοι οι παίκτες, αρκεί να ήταν στα όρια της νοητής περιοχής (άλλο ξύλο και αυτό). Η ομάδα που είχε παγκότερμα είχε πλεονέκτημα στην επίθεση αλλά σαφές μειονέκτημα στην άμυνα, οπότε μάλλον δεν αποτελούσε στρατηγική. Απλά δεν ήθελε κανείς να παίξει τέρμα.

higuita
Shutterstock

«Ατομιστής»

Συνήθως ένας από τους καλύτερους παίκτες της γειτονιάς που είχε όμως ένα πολύ βασικό μειονέκτημα: Δεν έδινε πάσα σε κανέναν. Ουσιαστικά έπαιρνε την μπάλα και άρχιζε τις ντρίπλες και τα σουτ με αποτέλεσμα να δημιουργήσει εκνευρισμό στους λίγο λιγότερο καλούς παίκτες της ομάδας που ήθελαν επίσης να λάμψουν.

Ο ατομιστής, που παίζει να βγαίνει κατ’ αναλογία του αλτρουιστής (μπορεί και όχι), είχε ως υπερθετικό βαθμό το «ατομίσταρος».

«Αερόμπαλα»

Οι μπάλες χωρίζονταν στις «επαγγελματικές» και στις «αερόμπαλες» ή «αραιόμπαλες» που κατά λάθος έχει νόημα. Οι αερόμπαλες ήταν κάτι πλαστικούρες των 2 ευρώ που παίρναμε στο περίπτερο και πάνω τους είχε στην καλύτερη το σήμα μίας ομάδας και στη χειρότερη την Τίνκερμπελ, πράγμα δύσκολο στη χώνεψη για τις ανασφαλείς αρρενωπότητες της προεφηβείας.

Το χαρακτηριστικό της αερόμπαλας ήταν ότι τις έπαιρνε ο αέρας όταν τις σούταρες δυνατά με αποτέλεσμα να κάνει κάτι τρελά φάλτσα που εμπόδιζαν την απόκρουση του τερματοφύλακα και το κοντρόλ του ατομίσταρου.

mpala
Eurokinissi

«Τσαρούχι»

Βλέποντας το τώρα, νομίζω ήταν η πιο αστεία λέξη από όλες. Τσαρούχι ήταν το σουτ που έκανε κάποιος και πήγαινε «στου διαόλου τη μάνα». Τσαρούχι ήταν όμως και ο τελείως άτεχνος τύπος που μίλαγε στην μπάλα αλλά αυτή κοίταγε από την άλλη πλευρά. Φαντάζομαι το τσαρούχι προέρχεται από την παραδοσιακή ενδυμασία του τσολιά η οποία έχει μία υπόδυση που δεν είναι και η καταλληλότερη στον κόσμο αν θες να παίξεις καλό και ποιοτικό ποδόσφαιρο. Αυτός που έκανε πολλά τσαρούχια ήταν ο τσουρουκάς ή, αργότερα, το τραγί.

«Τσεκούρι»

Ταιριάζει λίγο με το τσαρούχι με την έννοια ότι συνήθως αυτοί που πέταγαν τσαρούχια ήταν τσεκούρια. Αυτή όμως αναγκαία αλλά όχι επαρκής συνθήκη. Τσεκούρι ήταν ο τύπος, συνήθως αμυντικός, που σε γέμιζε μελανιές όταν γύριζες στο σπίτι σου επειδή έριχνε κλωτσιές και όποιον πάρει ο χάρος.

Συνήθως ο Τσεκούρης ανέπτυσσε μία σχέση αγάπης και μίσος με τον ατομίσταρο της αντίπαλης ομάδας.

Google News

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.