Η επόμενη ημέρα και τα «αγκάθια» της συνάντησης Μητσοτάκη – Ερντογάν

Τα αγκάθια είναι ακόμα εκεί, αλλά στην έκτη συνάντησή τους τους τελευταίους 14 μήνες στη Νέα Υόρκη Κυριάκος Μητσοτάκης και Ταγίπ Ερντογάν συμφώνησαν ότι η ενίσχυση του διαλόγου μεταξύ των δύο χωρών μόνο αμοιβαία επωφελής μπορεί να είναι. Εξ ού και επαναβεβαίωσαν τη βούλησή τους για τη διατήρηση των ήρεμων νερών στο Αιγαίο με τη δρομολόγηση των επόμενων βημάτων πάνω στο θετικό κλίμα που έχει οικοδομηθεί από το Βίλνιους και μετά.

Σε καλό κλίμα - όπως αντανακλούσαν και τα χαμόγελα μπροστά στις κάμερες - οι δύο ηγέτες συμφώνησαν στην εμβάθυνση της συνεργασίας τους στη θετική ατζέντα και τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης που όπως μετέφερε ανώτερη κυβερνητική πηγή φαίνεται να αποδίδουν ήδη καρπούς δίνοντας «τη δυνατότητα να εκτονώνομαι τις όποιες κρίσεις προκύψουν, με ταχύτητα και ανώδυνα».

Δίνοντας παράλληλα εντολή στους Υπουργούς Εξωτερικών να προετοιμάσουν το επόμενο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας στην Άγκυρα τον Ιανουάριο του 2025, στη βάση της Διακήρυξης των Αθηνών. Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές μάλιστα οργανώνεται επίσκεψη του Υπουργού Εξωτερικών της Τουρκίας στην Αθήνα για τις λεπτομέρειες.

Σημαντική πρόοδος οι ανοιχτοί δίαυλοι επικοινωνίας

«Ήταν η έκτη συνάντησή μας κατά τον τελευταίο χρόνο. Πιστεύω ότι αυτό από μόνο του συνιστά σημαντική πρόοδο όσον αφορά στην ποιότητα των ελληνοτουρκικών σχέσεων, διότι, όπως θυμάστε, είχαμε τριβές τα τελευταία χρόνια. Θεωρώ ότι είναι πολύ σημαντικό να έχουμε ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας ώστε όπου διαφωνούμε - και διαφωνούμε σε θέματα όπως η οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνώ ν-, να το κάνουμε συμφωνώντας, πρώτα απ' όλα, ότι το θέμα μπορεί να επιλυθεί μόνο με αναφορά στο Διεθνές Δίκαιο, αλλά και να συνεργαστούμε σε ζητήματα όπως το μεταναστευτικό. Έχουμε σημειώσει πρόοδο όσον αφορά στην αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος», σημείωσε  ο Πρωθυπουργός σε συνέντευξή του στο CNN, κάνοντας μια πρώτη αποτίμηση του τετ α τετ με τον Τούρκο Πρόεδρο.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η Τουρκική Προεδρία ως προς την αποτίμηση της συνάντησης. «Ο Πρόεδρος Ερντογάν δήλωσε ότι η Τουρκία και η Ελλάδα μπορούν να κάνουν σταθερά βήματα προς το μέλλον στον άξονα της καλής γειτονίας και ότι η ενίσχυση του διαλόγου μεταξύ των δύο χωρών και η δράση σύμφωνα με το γράμμα και το πνεύμα της Διακήρυξης των Αθηνών θα ωφελήσει και τις δύο χώρες», ανέφερε σε ανακοίνωσή της.

Η αναφορά Ερντογάν στο Διεθνές Δίκαιο

Με τη γεφύρωση του χάσματος για την οριοθέτηση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο να απαιτεί ακόμα τη διάνυση μεγάλης απόστασης, η Αθήνα συγκρατεί αν μη τι άλλο ως θετικό στοιχείο της ομιλίας του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ τη σαφή αναφορά του στην επίλυση με γνώμονα το Διεθνές Δίκαιο, που συνιστά πάγια θέση της ελληνικής πλευράς. «Αν ποτέ καταφέρουμε να λύσουμε το ζήτημα αυτό, μόνο σε αυτό το πλαίσιο μπορεί να γίνει. Άρα το γεγονός ότι έχουμε συμφωνήσει τουλάχιστον στην βασική λογική είναι μία θετική εξέλιξη», υπογράμμισαν κυβερνητικές πηγές.

Ανώτερη κυβερνητική πηγή πάντως επισήμαινε ότι η αξιολόγηση του κατάλληλου χρόνου για την εξειδίκευση της διαδικασίας έναρξης του διαλόγου σχετικά με τη μείζονα αυτή διαφορά μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας είναι ένα ζήτημα που έχουν λάβει εντολή να διερευνήσουν οι Υπουργοί Εξωτερικών των δύο χωρών στο πλαίσιο του πολιτικού διαλόγου.

Εμβάθυνση της συνεργασίας στο μεταναστευτικό

Ψηλά στην ατζέντα της ημίωρης συνάντησης του Πρωθυπουργού με τον Τούρκο Πρόεδρο βρέθηκε το μεταναστευτικό, σε μία κρίσιμη στιγμή με την ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή και τη μονομερή παράκαμψη της Συνθήκης Σένγκεν από τη Γερμανία. Σύμφωνα με την Αθήνα οι δύο άνδρες συμφώνησαν στην περαιτέρω εμβάθυνση της συνεργασίας με στόχο την εξάρθρωση των δικτύων των διακινητών που θέτουν σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές. Η πρόοδος που έχει επιτευχθεί άλλωστε μετά τη συνεργασία σε αυτό το πεδίο θεωρείται σημαντική και αποτυπώνεται και στους αριθμούς.

«Αυτό που θέλουμε είναι να σταματούν οι βάρκες προτού εισέλθουν στο νερό. Και για να γίνει αυτό χρειαζόμαστε, βέβαια, τη συνεργασία των τουρκικών αρχών. Θα έλεγα ότι έχουμε σημειώσει πρόοδο τον τελευταίο χρόνο όσον αφορά στη δημιουργία καλύτερων διαύλων επικοινωνίας, διότι η μετανάστευση είναι ένα τεράστιο ζήτημα και δεν θέλουμε να αφήσουμε τους διακινητές να αποφασίζουν ποιος θα εισέλθει στην Ευρωπαϊκή Ένωση ή να θέτουν σε κίνδυνο ζωές αθώων. Άρα, η συνεργασία με την Τουρκία σε αυτό το ζήτημα είναι πολύ σημαντική», είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στο CNN και την Κριστιάν Αμανπούρ μετά το ραντεβού του με τον Πρόεδρο της Τουρκίας.

Χάσμα για το Κυπριακό αλλά μακριά από εντάσεις

«Αγκάθι» στο δωμάτιο ήταν το Κυπριακό στον απόηχο και του αιτήματος του Ταγίπ Ερντογάν από το βήμα του ΟΗΕ προς τη διεθνή κοινότητα για την αναγνώριση του ψευδοκράτους και την εμμονή του στη «λύση» δύο κρατών, την οποία απορρίπτουν κατηγορηματικά Αθήνα και Λευκωσία. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης πάντως ξεκαθάρισε ρητά σε συνομιλητές του στη Νέα Υόρκη ότι «οι γνωστές θέσεις της Τουρκίας δεν είναι αποδεκτές».

Στο τετ α τετ του με τον Τούρκο Πρόεδρο, ο Πρωθυπουργός επανέλαβε - σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές - τις πάγιες θέσεις Ελλάδας και Κύπρου για την ανάγκη επανεκκίνησης του διαλόγου υπό την ηγεσία του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτιέρες στη βάση όμως πάντα των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών για μια διζωνική δικοινοτική συνομοσπονδία.

«Η θέση μας δεν έχει αλλάξει. Είναι πάγια και σταθερή. Πρέπει να δώσουμε μία ευκαιρία ακόμα στο διάλογο, στα πλαίσια των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας», τόνιζαν κυβερνητικές πηγές, περιγράφοντας το κλίμα των όσων είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στον Ταγίπ Ερντογάν πίσω από τις κλειστές πόρτες και ενόψει της συνάντηση του Προέδρου της Τουρκίας με τον κ. Γκουτιέρες. Η αίσθηση που δόθηκε πάντως ήταν πως το Κυπριακό δεν αποτέλεσε αιτία τριβής μεταξύ των δύο ηγετών, αλλά ένα πεδίο στο οποίο μάλλον συμφώνησαν ότι διαφωνούν.

Μέση Ανατολή - μηνύματα στο Ισραήλ για κατάπαυση του πυρός

Επί τάπητος στη συνάντηση των δύο ηγετών βρέθηκε και η ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή με έμφαση στην ανησυχία μίας μεγαλύτερης περιφερειακής σύγκρουσης. Ο Τούρκος Πρόεδρος φέρεται να επέμεινε στην ανάγκη πίεσης προς το Ισραήλ ώστε η ανθρωπιστική βοήθεια να φθάνει στη Γάζα χωρίς εμπόδια.

Και ο Κυριάκος Μητσοτάκης όμως μίλησε στο CNN για ευκαιρίες κατάπαυσης του πυρός που δεν αξιοποιεί το Ισραήλ. «Πολλές άλλες χώρες, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ, έχουν πει το ίδιο πράγμα στο Ισραήλ. Επισημαίνω όμως ότι είμαστε καλός φίλος του Ισραήλ και οι φίλοι πρέπει να λένε σκληρές αλήθειες μεταξύ τους. Αυτό είναι ουσιαστικά που κάναμε», είπε.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.