Όταν ψάχνουμε κάτι στο ChatGPT, η αναζήτηση μοιάζει περισσότερο με διάλογο. Αυτό δεν έχει καμία σχέση με την αναζήτηση που κάνουμε σε μια μηχανή αναζήτησης, όπως για παράδειγμα το Google.
Έτσι λοιπόν, το ChatGPT κάνει το ίδιο όλο το φιλτράρισμα, τη σύνοψη και στο τέλος δίνει και τη δικιά του ερμηνεία. Έτσι γεννιέται το ερώτημα κατά πόσο ο χρήστης που κάνει αναζήτηση για κάτι θα ψάξει να βρει και άλλες πηγές, ενώ το ChatGPT θα του έχει δώσει απάντηση σε ο,τιδήποτε του έχει ζητήσει.
Η OPEN AI, της οποίας δημιούργημα είναι το ChatGPT, ισχυρίζεται ότι «περιλαμβάνουν πλέον συχνά τις πηγές που αναφέρονται στα έγγραφα, στα οποία βασίζεται η απάντηση». Έτσι ο χρήστης που κάνει την αναζήτηση μπορεί και ο ίδιος να ανατρέξει στην κύρια πηγή και να μην είναι παθητικός «δέκτης», σε όποια πληροφορία του έδωσε το ChatGPT.
Ωστόσο, έκθεση του BBC και της EBU τον Οκτώβριο του 2025, που εξέτασε πάνω από 3.000 απαντήσεις τεχνητής νοημοσύνης από τέσσερα εργαλεία σε 18 χώρες, έδειξε σοβαρά προβλήματα αξιοπιστίας. Το 31% των απαντήσεων είχε λάθη στις πηγές, ενώ το 20% περιείχε σημαντικά λάθη στα γεγονότα, όπως ψευδείς ή παρωχημένες πληροφορίες. Τα ευρήματα αυτά επιβεβαιώνουν προηγούμενες έρευνες που δείχνουν ότι το περιεχόμενο που παράγεται από την τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι πάντα αξιόπιστο.
Τι γίνεται όταν θέλουμε να μάθουμε τις ειδήσεις μέσω ChatGPT
Διαβάσαμε τη μελέτη που έκανε το πανεπιστήμιο του Αμβούργου σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη και τη δημοσιογραφία με τίτλο: «ChatGPT as a news recommender system: Measuring source types and diversity across different interfaces».
Η μελέτη εξετάζει αν οι απαντήσεις του ChatGPT σε ερωτήματα για ειδήσεις δείχνουν ποικιλία στις πηγές που προτείνουν και αν ευνοούνται μέσα ενημέρωσης που έχουν ειδικές συμφωνίες αδειοδότησης. Συγκρίνοντας τις απαντήσεις από την κανονική ιστοσελίδα του ChatGPT και από το API, διαπιστώνεται ότι, παρόλο που εμφανίζονται διαφορετικές πηγές, η ποικιλία τους είναι γενικά περιορισμένη και εξαρτάται από το πώς τίθεται το ερώτημα.
Διαβάστε ακόμα: Ρωτήσαμε το ChatGPT ποιος θεωρείται ο κορυφαίος Έλληνας πολιτικός
Όταν τα ερωτήματα ζητούν ρητά περισσότερη διαφορετικότητα, το ChatGPT τείνει να περιλαμβάνει περισσότερα ψηφιακά και ανεξάρτητα ειδησεογραφικά μέσα. Παράλληλα, υπάρχουν σαφείς διαφορές ανάμεσα στο API και τη διαδικτυακή έκδοση: η διαδικτυακή έκδοση προβάλλει πιο συχνά δημοφιλή και καθιερωμένα μέσα, καθώς και εκδότες με συμφωνίες αδειοδότησης, ενώ το API χρησιμοποιεί πιο συχνά λιγότερο γνωστές και πιο «εγκυκλοπαιδικές» πηγές. Η μελέτη καταλήγει ότι αυτές οι διαφορές έχουν σημασία τόσο για τους εκδότες όσο και για τους χρήστες που ενημερώνονται.
Τι είναι το API και το GUI
Το API είναι ο τρόπος να «μιλάνε» μεταξύ τους προγράμματα και το GUI αυτό που βλέπει και χρησιμοποιεί ο καθένας μας. Για παράδειγμα API είναι μια εφαρμογή μου μας δείχνει τον καιρό, εμείς δεν κάνουμε κάποια ενέργεια καθώς τα δεδομένα τα «παίρνει» μόνη της η εφαρμογή και εμείς απλά τα βλέπουμε.
Το GUI είναι το Facebook, το ChatGPT ή ένα site. Εκεί δηλαδή που μπορούμε να αποφασίσουμε τι θέλουμε να δούμε ή με ποιον να συνομιλήσουμε. Όπως όταν μπαίνουμε στο ChatGPT και ανοίγουμε μια συζήτηση για ένα θέμα που θέλουμε να ψάξουμε.
Από πού έχει τις απαντήσεις στις γρήγορες ερωτήσεις;
Οι πλατφόρμες παίρνουν δεδομένα από διάφορους ιστότοπους, ώστε να μπορούν να «δίνουν» γρήγορες απαντήσεις. Για να είναι έγκυρες αυτές οι απαντήσεις οι πλατφόρμες τεχνητής νοημοσύνης έχουν «φύλακες» που ελέγχουν τις πηγές. Για παράδειγμα το ChatGPT συλλέγει δεδομένα από ιστοσελίδες που είναι δημόσιες και φτιάχνει μια «αποθήκη» με κείμενα για κάθε θέμα ή είδηση.
Η πρώτη αγωγή από ΜΜΕ
Η πρώτη νομική ενέργεια έγινε από την εφημερίδα New York Times κατά της OpenAI για παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων. Όπως υποστήριξε η εφημερίδα είχε χρησιμοποιηθεί δημοσιογραφικό της έργο χωρίς άδεια. Σύμφωνα με την έρευνα, τα μισά από τα 15 ΜΜΕ που χρησιμοποιούνται πιο συχνά σε 10 χώρες, έκαναν αποκλεισμό του περιεχομένου τους από την OpenAI. Έτσι μειώνεται η ποικιλία των πηγών μια είδησης.
Πώς έγινε η έρευνα
Οι ερευνητές ζήτησαν από το ChatGPT ειδήσεις μέσω δύο τρόπων χρήσης: του API και του GUI.
Η έρευνα έγινε την περίοδο Απριλίου–Μαΐου 2025 και περιλάμβανε χιλιάδες συνομιλίες. Σε κάθε περίπτωση, το ChatGPT κλήθηκε να προτείνει ειδήσεις, να εξηγήσει γιατί τις επέλεξε και να δώσει περισσότερες πληροφορίες για το ίδιο θέμα.
Σε ορισμένα ερωτήματα ζητήθηκε ρητά μεγάλη ποικιλία πηγών, όπως δημόσια και ιδιωτικά μέσα, μεγάλα και μικρά, παραδοσιακά και εναλλακτικά. Οι απαντήσεις συλλέχθηκαν συστηματικά τόσο από ανθρώπους όσο και αυτόματα, ώστε να μην επηρεάζονται από προσωπικές ρυθμίσεις.
Διαβάστε ακόμα: H γυναίκα που βγάζει πάνω από 17.000 ευρώ τον μήνα μέσω ChatGPT
Συνολικά συγκεντρώθηκαν πάνω από 24.000 απαντήσεις. Οι ερευνητές εξέτασαν ποιες ιστοσελίδες ανέφερε το ChatGPT και πόσο γνωστές ήταν. Οι πηγές χωρίστηκαν σε κατηγορίες, όπως δημοσιογραφικά μέσα, πρακτορεία ειδήσεων, εγκυκλοπαίδειες, οργανισμοί και άλλοι ιστότοποι.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το ChatGPT αναφέρθηκε σε πολλές διαφορετικές ιστοσελίδες, αλλά λίγες από αυτές εμφανίζονταν πολύ συχνά, ενώ οι περισσότερες μόνο μία φορά. Κάποιες φορές μάλιστα εμφανίστηκαν ανύπαρκτες ή λανθασμένες ιστοσελίδες. Παρ’ όλα αυτά, περίπου τα δύο τρίτα των βασικών πηγών που ανέφερε ήταν κανονικά δημοσιογραφικά μέσα, όπως εφημερίδες, τοπικά μέσα και δημόσιοι ραδιοτηλεοπτικοί οργανισμοί.
«Χρησιμοποίησε πολλές πηγές»
Όταν ζητήθηκε από το ChatGPT να χρησιμοποιήσει πιο πολλές και διαφορετικές πηγές, άλλαξε και το είδος των μέσων που πρότεινε, αλλά με διαφορετικό τρόπο ανάλογα με το πώς χρησιμοποιήθηκε. Μέσω του API, η έμφαση στην ποικιλία οδήγησε σε λιγότερα «παραδοσιακά» μέσα και σε περισσότερα δημόσια ραδιοτηλεοπτικά μέσα, υπερκομματικά sites και ταμπλόιντ. Αντίθετα, μέσω του GUI, η ποικιλία έφερε περισσότερα παραδοσιακά και ψηφιακά μέσα, αλλά λιγότερα δημόσια ραδιοτηλεοπτικά και ταμπλόιντ.
Το ChatGPT ανέφερε επίσης εναλλακτικά μέσα, αλλά και ιστοσελίδες που συνδέονται με ξένη προπαγάνδα ή αμφιλεγόμενο περιεχόμενο. Σε ορισμένες περιπτώσεις παρέπεμψε ακόμη και σε sites που παράγουν «ειδήσεις» αποκλειστικά με τεχνητή νοημοσύνη.
Ανάμεσα στις πιο συχνές πηγές υπήρχαν γνωστά και αξιόπιστα ειδησεογραφικά sites, αλλά εμφανίστηκαν και λιγότερο γνωστά ή τοπικά μέσα. Αυτό συνέβη κυρίως στις απαντήσεις μέσω API. Συνολικά, το ChatGPT περιλαμβάνει αρκετά δημοφιλή μέσα στις προτάσεις του, αλλά αγνοεί ή αναφέρει σπάνια άλλα εξίσου γνωστά, δείχνοντας ότι δεν ακολουθεί πάντα το τι διαβάζει περισσότερο το κοινό.
Με λίγα λόγια, το API τείνει να δίνει έμφαση σε λιγότερο γνωστά μέσα, ενώ το GUI παρουσιάζει μια πιο «ρεαλιστική» και αναμενόμενη λίστα ειδησεογραφικών πηγών.
Επίσης η έρευνα έδειξε ότι όταν κάποιος που χρησιμοποιεί το ChatGPT ζητήσει ρητά ποικιλία πηγών ειδήσεων, εκείνο όντως τις επεκτείνει.
Η πολιτική κατεύθυνση
Ένα άλλο ερώτημα είναι τι προτιμά το ChatGPT να μας δείξει. Αριστερά η δεξιά μέσα; Οι ερευνητές αντλώντας στοιχεία από την έκθεση Reuters Digital News 2025 για τη Γερμανία και μια συγκεκριμένη μεθοδολογία που ακολούθησαν κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι το ChatGPT δεν φαίνεται να προτιμά ιδιαίτερα αριστερά ή δεξιά μέσα στις απαντήσεις του.
Ένα ακόμα σημαντικό εύρημα ήταν ότι μερικές φορές οι απαντήσεις περιλάμβαναν προπαγανδιστικά sites, π.χ. συνδεδεμένα με τη Ρωσία, γεγονός που δείχνει ότι η έννοια της «ποικιλίας» δεν εγγυάται ποιότητα ή αξιοπιστία. Το ChatGPT επιλέγει πηγές με βάση την γλωσσική ποικιλία και πιθανόν τη διαθεσιμότητα στο διαδίκτυο, όχι την επαγγελματική εγκυρότητα των μέσων.
Το ChatGPT είναι ένα μοντέλο γλώσσας AI που αναπτύχθηκε από την OpenAI, βασισμένο στην αρχιτεκτονική GPT (Generative Pre-trained Transformer).
