Μενού
  • Α-
  • Α+

Πλαφόν στις επικουρικές συντάξεις προβλέπει το μίνι ασφαλιστικό νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας, που παρουσιάστηκε στο υπουργικό συμβούλιο από την ηγεσία του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων. Στο νομοσχέδιο «Ρυθμίσεις εξορθολογισμού του ασφαλιστικού συστήματος» του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, το οποίο περιλαμβάνει σωρεία διατάξεων για τους ασφαλισμένους και ειδικότερα για τους οφειλέτες του ΕΦΚΑ, προβλέπεται πλαφόν στο ύψος των επικουρικών συντάξεων στα 1.382,40 ευρώ (στα 6/20 του πλαφόν των κύριων συντάξεων).

Βάσει της νομοθεσίας του 2015-2016 οι επικουρικές συντάξεις υπολογίζονται, κατά ένα μέρος τους, με βάση τις εισφορές που είχαν καταβληθεί κατά το χρονικό διάστημα 2002- 2014. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις οι εισφορές αυτές ενσωμάτωναν και κοινωνικούς πόρους, με αποτέλεσμα να καταλήγουν θεωρητικά σε πάρα πολύ υψηλές επικουρικές συντάξεις. Μάλιστα σε ορισμένες κατηγορίες αυτοαπασχολούμενων (όπως π.χ. οι συμβολαιογράφοι) οι επικουρικές τους συντάξεις έφταναν ή και ξεπερνούσαν τα 15.000 ευρώ το μήνα. Σημειώνεται πως η μέση επικουρική μικτή σύνταξη ανέρχεται σε 290,84 ευρώ και το καθαρό ποσό σε 195,12 ευρώ.

Με το πλαφόν περιορίζεται το ανώτατο ύψος των επικουρικών συντάξεων. Η επιβολή πλαφόν (που εφαρμόζεται ήδη στις κύριες συντάξεις, αλλά όχι στις επικουρικές) σε αυτές τις προκλητικά υψηλές επικουρικές συντάξεις καθίσταται επιβεβλημένη, σύμφωνα με το υπουργείο, για να αποκατασταθεί η ισορροπία μεταξύ παλαιών και νέων ασφαλισμένων. Μιλώντας για τις επικουρικές συντάξεις, ο Κωστής Χατζηδάκης είπε πως «μέχρι σήμερα, θα μπορούσαν ορισμένοι κλάδοι, όπως συμβολαιογράφοι, να πάρουν επικουρική μέχρι 25.000 ευρώ το μήναΈτσι μπήκε πλαφόν».

Όπως σημείωσε ο κ. Χατζηδάκης από τον ΕΦΚΑ δεν είχε βγει τέτοια σύνταξη, ωστόσο θα μπορούσε να εκδοθεί. «Ο ΕΦΚΑ αυτές τις συντάξεις τις είχε στο περίμενε, γιατί βλέπανε οι υπάλληλοι ότι θα έβγαιναν τρελά ποσά και έτσι ήρθαμε να το αντιμετωπίσουμε και αυτό, όπως με το πλαφόν και στις κύριες», συνέχισε. Ο κ. Χατζηδάκης σημείωσε πως πραγματικές εκκρεμότητες από όλες τις συντάξεις στο τέλος του Ιουλίου ήταν 35.000, τυπικά είναι 55.000, ωστόσο 20.000 δεν πρόκειται να βγουν άμεσα, καθώς υπάρχουν οφειλές και άλλα έγγραφα που απαιτούνται. Το 2019 σημείωσε, βγήκαν όλη τη χρονιά 122.00, το 2021 εκδόθηκαν 224.000 και τώρα, στους επτά πρώτους μήνες του έτους, έχουν βγει 170.000.

Σε κάποιες συντάξεις που υπάρχουν περιπλοκές, υπάρχει μια σημείωση πως βγαίνουν με επιφύλαξη, όπως γινόταν και παλαιότερα και έρχεται ο ΕΦΚΑ και διορθώνεται μόνος του. Αυτό επισήμανε, όπως είπε, και σε συζήτηση που είχε με συνδικαλιστές. Για τις επικουρικές σημείωσε πως μηδενίζοντας τις κύριες, «διευκολυνόμαστε και για τις επικουρικές καθώς έχουμε δυνάμεις να ρίξουμε στη μάχη. Υπάρχουν εκκρεμότητες, ωστόσο θα διευθετηθούν τους επόμενος μήνες». Ο υπουργός υπενθύμισε πως οι συντάξεις από το 2020 και έπειτα υποβάλλονται ηλεκτρονικά, ο ΕΦΚΑ έχει το ασφαλιστικό ιστορικό, το στέλνει στον ασφαλισμένο. Το στέλνει στον ασφαλισμένο ο οποίος αν συμφωνεί προχωρούν γρήγορα οι διαδικασίες. Αν διαφωνεί κάνει τις παρατηρήσεις του, οι οποίες λαμβάνονται υπ όψιν και προχωρούν και πάλι οι διαδικασίες. Το 82% των αιτήσεων τόνισε, πως έχουν εκδοθεί.

Για το ζήτημα της αύξησης του κατώτατου μισθού είπε πως οι διαδικασίες θα ξεκινήσουν στην αρχή του έτους, θα γίνει διαβούλευση με τους κοινωνικούς εταίρους και τα επιστημονικά ινστιτούτα και στο τέλος θα έρθει η κυβέρνηση και θα παρουσιάσει την πρότασή της. Ερωτώμενος εάν θα ανέλθει στα 751 ευρώ τελικά όπως ακούγεται είπε πως δεν μπορεί να απαντήσει ακόμα. Για την αύξηση στις συντάξεις τόνισε πως δεν εξαρτάται από δική του πρόταση, προσδιορίζεται από το νόμο.

Οι σημαντικότερες ρυθμίσεις του νομοσχεδίου:

Σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, οι σημαντικότερες ρυθμίσεις του νομοσχεδίου είναι οι εξής:

  1. «Μειώνεται σε 10 χρόνια (από 20 σήμερα) ο χρόνος που έχει στη διάθεσή του ο e-ΕΦΚΑ, προκειμένου να βεβαιώσει και να εισπράξει απαιτήσεις από ασφαλιστικές εισφορές που δεν καταβλήθηκαν. Εάν η απαίτηση του ΕΦΚΑ δεν βεβαιωθεί μέσα σε αυτό το διάστημα, οι οφειλές παραγράφονται. Με τη ρύθμιση αυτή επιτυγχάνεται η συμμόρφωση με την απόφαση του ΣτΕ που έκρινε ότι η 20ετία για την παραγραφή απαιτήσεων του ΕΦΚΑ (“νόμος Κατρούγκαλου”) ήταν υπερβολικά μεγάλο διάστημα και έθεσε τη 10ετία ως εύλογο χρόνο παραγραφής. Σημειώνεται ότι, από την 1η Ιανουαρίου 2027, η παραγραφή των μη βεβαιωμένων οφειλών προς τον ΕΦΚΑ γίνεται πενταετής, με εναρμόνιση των χρονικών ορίων παραγραφής των ασφαλιστικών οφειλών με ό,τι ισχύει για τις φορολογικές οφειλές
  2. Αυξάνονται από 12 σε 24 οι μηνιαίες δόσεις των υπό ρύθμιση ασφαλιστικών οφειλών, με ελάχιστο μηνιαίο ποσό τα 50 ευρώ. Η αίτηση ρύθμισης γίνεται ηλεκτρονικά στο ΚΕΑΟ. Με την προτεινόμενη διάταξη εξισώνονται οι δόσεις για πάγια ρύθμιση χρεών σε ΕΦΚΑ και εφορία και διευκολύνονται οι οφειλέτες ληξιπρόθεσμων ασφαλιστικών οφειλών στην τήρηση της ρύθμισης
  3. Καταργείται η ειδική εισφορά 1% των ασφαλισμένων του πρώην Ταμείου Πρόνοιας των Δημοσίων Υπαλλήλων (ΤΠΔΥ), η οποία θεσπίστηκε για τη στήριξη της βιωσιμότητας του εν λόγω Ταμείου. Το ΤΠΔΥ είναι πλέον βιώσιμο και δεν υπάρχει λόγος συνέχισης της ειδικής εισφοράς που σταματά να παρακρατείται από τους δημοσίους υπαλλήλους, για τους οποίους η κράτηση δεν ήταν ανταποδοτική
  4. Επεκτείνεται σε όλους τους ενστόλους το δικαίωμα της “μάχιμης πενταετίας”, δηλαδή της αναγνώρισης έως και πέντε επιπλέον ετών ασφάλισης, καταβάλλοντας τις αντίστοιχες εισφορές. Πλέον, όσοι ένστολοι εξαιρούνταν (π.χ. ορισμένες κατηγορίες πυροσβεστών, λιμενικών, αστυνομικών και υπηρετούντων στην αεροπορία) από τη σχετική ρύθμιση αποκτούν πλέον το δικαίωμα αυτό, ανεξαρτήτως μονάδας υπηρεσίας, αν είναι παλαιοί ή νέοι ασφαλισμένοι (προ ή μετά το 2011) και ανεξαρτήτως της σχέσης εργασίας με την οποία υπηρετούν (μόνιμοι και μη)
  5. Παύει υφ’ όρον η ποινική δίωξη των οφειλετών ρυθμισμένων ασφαλιστικών οφειλών για όσο διάστημα εξυπηρετείται η ρύθμιση. Με τον τρόπο αυτό, αποφεύγεται η επαναλαμβανόμενη επιβεβαίωση τήρησης της ρύθμισης στο δικαστήριο. Είναι μία ρύθμιση σεβασμού της αξιοπρέπειας των πολιτών και παράλληλα επιτυγχάνεται η ελάφρυνση των πινακίων και του αντίστοιχου φόρτου των δικαστηρίων.
  6. Θεσπίζεται πλαφόν σε προκλητικά υψηλές επικουρικές συντάξεις, ίσο με το 6/20 του πλαφόν κύριας σύνταξης (1.382,40 ευρώ/μήνα). Ειδικότερα, με βάση τη νομοθεσία του 2015-2016, οι επικουρικές συντάξεις υπολογίζονται, κατά ένα μέρος τους, με βάση τις εισφορές που είχαν καταβληθεί κατά το χρονικό διάστημα 2002-2014. Όμως, σε κάποιες περιπτώσεις, οι εισφορές αυτές ενσωμάτωναν και κοινωνικούς πόρους, με αποτέλεσμα να καταλήγουν θεωρητικά σε πάρα πολύ υψηλές επικουρικές συντάξεις (ακόμα και 15.000 ευρώ τον μήνα ή ακόμα και παραπάνω). Με το πλαφόν περιορίζεται το ανώτατο ύψος των επικουρικών συντάξεων σε αυτό που αντιστοιχεί στις νόμιμες προσδοκίες που είχαν δημιουργηθεί στους ασφαλισμένους κατά τον καιρό που κατέβαλαν τις εισφορές, οι οποίες ενσωμάτωναν και κοινωνικούς πόρους. Η επιβολή πλαφόν, που εφαρμόζεται στις κύριες συντάξεις, αλλά όχι στις επικουρικές, σε αυτές τις προκλητικά υψηλές επικουρικές συντάξεις καθίσταται επιβεβλημένη, για να αποκατασταθεί η ισορροπία μεταξύ παλαιών και νέων ασφαλισμένων. Παράλληλα, ικανοποιείται το περί δικαίου αίσθημα ανάμεσα σε όλους τους συνταξιούχους σε σχέση με το θεμιτό ύψος των επικουρικών συντάξεων και το τι πράγματι είναι εισφορές
  7. Ξεκινά η διαδικασία ενιαιοποίησης των κανόνων για τις συντάξεις αναπηρίας. Συγκεκριμένα, επέρχεται μείωση του ποσοστού αναπηρίας (από 67% σε 50%) για συγκεκριμένες ομάδες ασφαλισμένων ως προϋπόθεση λήψης παροχών αναπηρίας, ώστε να υπάρξει εναρμόνιση με όσα ισχύουν για τους ασφαλισμένους των υπόλοιπων πρώην Ταμείων. Από τη νέα ρύθμιση καλύπτονται πρωτίστως οι “παλαιοί ασφαλισμένοι” (προ 1993), ιδίως του πρώην ΟΑΕΕ, ΟΓΑ, ΝΑΤ. Επίσης, θεσπίζεται ενιαία ημερομηνία καταβολής σύνταξης αναπηρίας, από την πρώτη ημέρα υποβολής της αίτησης συνταξιοδότησης, λόγω αναπηρίας. Σημειώνεται ότι το συνολικό πλαίσιο προστασίας των ατόμων με αναπηρία βρίσκεται υπό εξέταση, με στόχο τη διόρθωση στρεβλώσεων, την απλοποίηση και την κωδικοποίηση της νομοθεσίας και την αποκατάσταση αδικιών που προκύπτουν από τη διαφοροποίηση των κανόνων των πρώην Ταμείων που εντάχθηκαν στον ΕΦΚΑ. Για το θέμα αυτό έχει συγκροτηθεί ομάδα εργασίας με συμμετοχή και της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑΜΕΑ)
  8. Τέλος, λαμβάνοντας υπόψη ότι ο ΟΠΕΚΑ στο πλαίσιο ελέγχων εντόπισε – καθυστερημένα – πολλές περιπτώσεις πολιτών που λάμβαναν επιδόματα – κυρίως αναπηρικά, συνήθως μέσω Δήμων – χωρίς να τα δικαιούνται, στη συντριπτική τους πλειοψηφία καλόπιστα και διέκοψε την καταβολή τους, αναζητώντας αναδρομικά τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά, ενισχύεται η προστασία των ιδιαίτερα ευάλωτων ομάδων με την παύση αναζήτησης εκκρεμών οφειλών από τα ποσά που έλαβαν καλόπιστα. Για τις υπόλοιπες περιπτώσεις αχρεωστήτως καταβληθεισών παροχών υιοθετούνται ευνοϊκά μέτρα, με διάκριση μεταξύ αμέλειας και δόλου, όπως η τριετής παραγραφή οφειλών, η δυνατότητα εξόφλησής τους με δόσεις ή συμψηφισμούς με μελλοντικές καταβολές, καθώς και η μη αναζήτηση πολύ χαμηλών οφειλών (κάτω των 50 ευρώ). Λαμβάνεται έτσι υπόψη η καθυστέρηση του κράτος στους ελέγχους και γίνεται σεβαστή η καλή πίστη των αναπήρων για τα επιδόματα» διευκρινίζει το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων.