Μια από τις παραστάσεις για την οποία που ακούμε και διαβάζουμε τη φετινή θεατρική σεζόν, είναι η παράσταση «Cleansed» σε σκηνοθεσία Δημήτρη Καραντζά, η οποία συγκέντρωσε το ενδιαφέρον σαν καλλιτεχνικό γεγονός, όχι μόνο εδώ και λίγους μήνες που παίζεται στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης, αλλά από την είδηση του ανεβάσματός της. Και αυτό, γιατί πέρα από το σύνολο των συντελεστών της παράστασης, είναι και το ίδιο το έργο, που έχει το δικό του ιδιαίτερο φορτίο.
Το αλληγορικό θεατρικό έργο «Cleansed» της Αγγλίδας συγγραφέως Σάρα Κέιν είναι έργο που συνοδεύεται άλλωστε από αμφιλεγόμενες κριτικές και σχόλια, ήδη από το παρθενικό ανέβασμά του, το 1998. Ένα έργο προκλητικό, βίαιο, σκληρό, το οποίο λίγοι αντέχουν να δουν, ενώ άλλοι φεύγουν οργισμένοι. Στην Ελλάδα, το σύστησε σε ένα μεγάλο κοινό με την παράσταση που σκηνοθέτησε το 2001, ο Λευτέρης Βογιατζής.
Διαβάστε ακόμη: Δημήτρης Καραντζάς: «Έχει τύχει να χαμογελάσω κρυφά βλέποντας κάποιον να φεύγει τσαντισμένος από την παράσταση»
Το πώς γράφτηκε ένα ολόκληρο σύμπαν σαν αυτό του «Cleansed», είναι από μόνο του ένας λόγος να ψάξει κανείς πληροφορίες για τη συγγραφέα του. Η Σάρα Κέιν ήταν ένα πλάσμα αντιδραστικό και αντισυμβατικό, έγραφε για συνθλίψει τον θυμό και την οργή και για να εκφράσει τις υπαρξιακές της ανησυχίες. Λοιδορήθηκε για το έργο της εν ζωή και εξυμνήθηκε γι' αυτό, αφού αυτοκτόνησε.
«Θα μ’ αγαπήσουν γι’ αυτό που με κατέστρεψε»
Η Σάρα Κέιν γεννήθηκε το 1971 και μεγάλωσε στην πόλη Brentwood στο Έσσεξ, σ' ένα σπίτι γεμάτο βιβλία. Η μητέρα της ήταν δασκάλα και ο πατέρας δημοσιογράφος, γι' αυτό και η ίδια από μικρή διάβαζε και έγραφε πολύ. Στην εφηβεία της, γνώρισε τις πρώτες ψυχοσυναισθηματικές διαταραχές, προσπαθούσε να βρει τον εαυτό της. Σπούδασε θέατρο στο Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ. Η αντίδραση στα πράγματα, την ακολούθησαν καθ' όλη τη διάρκεια των σπουδών της, μέχρι και τις μεταπτυχιακές στο Πανεπιστήμιο του Μπέρμιγχαμ, στο τμήμα συγγραφής θεατρικών έργων. Εναντιωνόταν σε οτιδήποτε συμβατικό και αυτό το καταλαβαίνει κανείς αν διαβάσει έστω και μια πρόταση από τα έργα της.
«Είμαι κάποια της οποίας το αγαπημένο συγκρότημα είναι οι Joy Division, βρίσκω τα τραγούδια τους εμπνευσμένα. Το να δημιουργήσω κάτι όμορφο για την απελπισία είναι για μένα το πιο επιβεβαιωτικό πράγμα που μπορεί να κάνει ένας άνθρωπος».
Μικρή ήθελε να γίνει ποιήτρια αλλά εδραιώθηκε ως θεατρική συγγραφέας. Είχε γράψει ότι την έλκυε η σκηνή επειδή «το θέατρο δεν έχει μνήμη, γεγονός που το καθιστά την πιο υπαρξιακή από τις τέχνες. Χωρίς αμφιβολία, αυτός είναι ο λόγος που επιστρέφω συνεχώς, με την ελπίδα ότι κάποιος σε ένα σκοτεινό δωμάτιο κάπου, θα μου δείξει μια εικόνα που θα χαραχτεί στο μυαλό μου».
Αν θέλει κανείς να μάθει περισσότερα για τη ζωή της Σάρα Κέιν θα δυσκολευτεί. Μπορεί να διαβάσει τα έργα της. Δεν έχουν γίνει γνωστά πολλά πράγματα για την προσωπική της ζωή. Η ίδια μισούσε τις συνεντεύξεις. Ήθελε να εκφράζει και να αποτυπώνει τον κόσμο της, μέσα από τα κείμενά της. Σε αυτόν τον κόσμο, η βία συνυπάρχει με στιγμές τρυφερότητας.
Δέχθηκε πόλεμο, την κατηγόρησαν πως τα έργα της είναι πορνογραφήματα, οι κριτικοί της εποχής της δεν κατάφεραν να κατανοήσουν το έργο της, την λογόκριναν. «Ένα έργο για έναν μεσήλικα δημοσιογράφο που βιάζει μια νεαρή γυναίκα και ο ίδιος βιάζεται και ακρωτηριάζεται δεν μπορεί να με έκανε αγαπητή σε ένα θέατρο γεμάτο με μεσήλικες άνδρες κριτικούς», είχε πει σε συνέντευξή της για το έργο της Blasted που αποδοκιμάστηκε έντονα όταν ανέβηκε στο Royal Court Theatre στο Λονδίνο, το 1995.
Το έργο της Cleansed, κυκλοφόρησε το 1998 και όπως έχει δηλώσει η Σάρα Κέιν, χρειάστηκε 3 χρόνια για να το ολοκληρώσει. Ξανά κριτικές για την ωμότητά και τη βία του. Μια «ιστορία αγάπης» έγραψε παρόλα αυτά γι' αυτό η Κέιν. Οι σκηνές βίας και βασανιστηρίων για τις οποίες κατηγορήθηκε, δεν είναι παρά μια καυστική καταγγελία της ανθρώπινης σκληρότητας και ένα εργαλείο για την εξερεύνηση της αγάπης και της λύτρωσης από το πιο βαθύ σκοτάδι. Η Σάρα Κέιν μας προκάλεσε να κοιτάξουμε κατάματα τη βία, όχι για να σοκαριστούμε, αλλά για να ανακαλύψουμε πως είναι η αγάπη το μόνο πράγμα που επιμένει, ακόμη και εκεί που νομίζουμε πως όλα έχουν τελειώσει.
Διαβάστε ακόμη: Η Σάρα Κέιν ήταν εδώ και μας αγάπησε όσο κανείς
Η Σάρα Κέιν συγκέντρωσε κάπως έτσι ένα πιστό θεατρικό κοινό που θέλει να γνωρίσει και να αναμετρηθεί με το «in-yer-face» θέατρό της. «Θα μ’ αγαπήσουν γι’ αυτό που με κατέστρεψε», γράφει στο τελευταίο της έργο «4.48: Ψύχωση», το οποίο ανέβηκε μετά τον θάνατό της στο Royal Court Theatre και θεωρείται ως μια συγκινητική εξερεύνηση της ψυχικής ασθένειας.
Τον Φεβρουάριο του 1999, σε ηλικία 28 ετών, η Σάρα Κέιν κρεμάστηκε με το κορδόνι των παπουτσιών της στην κλινική που νοσηλευόταν, έπειτα από μια αποτυχημένη απόπειρα αυτοκτονίας με χάπια. Στην πρώτη της απόπειρα, είχε αφήσει πίσω ένα σημείωμα που έγραφε «με σκότωσα».
***
Τα έργα της
Blasted (1995)
Phaedra's Love (1996)
Cleansed (1998)
Crave (1998)
4.48 Psychosis (1999)
Σενάριο για μικρού μήκους ταινία
Skin (1995)
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.