Η εκτέλεση του Γιόζεπ Σουνιόλ που πυροδότησε το μίσος ανάμεσα σε Μπαρτσελόνα και Ρεάλ Μαδρίτης

Λέγεται και όχι άδικα πως ο ελληνικός εμφύλιος πόλεμος ήταν ουσιαστικά ένα αιματοβαμμένο μεταπολεμικό «ξεκαθάρισμα» των μεγάλων δυνάμεων. Η πρώτη πράξη του Ψυχρού Πολέμου.

Αν, όντως, αυτό ήταν ο ελληνικός πόλεμος, τότε ο αντίστοιχος Ισπανικός ήταν το πρελούδιο του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Η πρόβα τζενεράλε της μεγάλης ανθρωποσφαγής.

Ο εμφύλιος αυτός πόλεμος δε μοιάζει με κανέναν άλλο αφού σε αυτόν συμμετείχαν έξι χώρες. Θα μπορούσε να πει κάποιος πως ήταν μια μικρογραφία του μεγάλου πολέμου που θα ακολουθούσε και ο οποίος βύθισε στο σκοτάδι την Ευρώπη.

Ο Ισπανικός εμφύλιος, ωστόσο, ήταν και ένας πόλεμος που είχε «άρωμα» ποδοσφαίρου και αυτό γιατί η προαιώνια κόντρα ανάμεσα στο καμάρι της Καταλονίας (που εκείνη την εποχή ήταν προπύργιο των αναρχικών), την Μπαρτσελόνα και της αγαπημένης ομάδας του στρατηγού Φρανθίσκο Φράνκο Ρεάλ Μαδρίτης, βάφτηκε στο αίμα και έλαβε τρομακτικές διαστάσεις όταν εκτελέστηκε ο πρόεδρος των «Μπλαουγκράνα» Γιόζεπ Σουνιόλ.

Όταν η Ισπανία χωρίστηκε στη μέση

Ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του 1920 και μετά φάνηκε ξεκάθαρα πως τα πράγματα στην Ισπανία δεν πήγαιναν καθόλου καλά. Η αρχή της δεκαετίας του 1930, ωστόσο, βρήκε τη χώρα βαθιά διχασμένη να προετοιμάζεται για έναν εμφύλιο πόλεμο που έμοιαζε (και τελικά ήταν) αναπόφευκτος.

Η μοναρχία είχε καταργηθεί και η Αριστερά ενίσχυε διαρκώς τις δυνάμεις της αλλά και την επιρροή της. Οι συντηρητικές δυνάμεις μαζί με την πανίσχυρη καθολική εκκλησία προσπαθούσαν να ανακόψουν με διάφορους τρόπους αυτή τη δυναμική. Δυο από τα κυρίαρχα ζητήματα ήταν η αναδιανομή πλούτου και γης αλλά και η αυτονομία περιοχών όπως η χώρα των Βάσκων και η Καταλονία.

Πυροδοτικός μηχανισμός ήταν οι εκλογές του Φεβρουαρίου του 1936. Η Αριστερά κέρδισε, ωστόσο, η Δεξιά δεν έδειξε καμία διάθεση συμβιβασμού με αυτή την εξέλιξη.

Με μπροστάρη τον στρατηγό Φρανθίσκο Φράνκο, ο στρατός πήρε τα όπλα για να προστατεύσει την Ισπανία από τον... κομμουνιστικό κίνδυνο (πάσα ομοιότητα με τα όσα έγιναν στην Ελλάδα το 1967 κάθε άλλο παρά τυχαία είναι).

Τα γεγονότα ξεκίνησαν από το Μαρόκο και άλλες αποικίες και στη συνέχεια επεκτάθηκαν στην υπόλοιπη Ισπανία. Ο στρατηγός και οι σύμμαχοι του θεωρούσαν πως θα ήταν ένας πόλεμος σύντομος, λίγων μηνών, όπως έλεγαν, ωστόσο, η πραγματικότητα τους διέψευσε.

Επί της ουσίας ο ισπανικός εμφύλιος ήταν μια πρόβα τζενεράλε, μια μικρογραφία, του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου που θα ακολουθούσε. 

Είναι ενδεικτικό, πως άμεση στήριξη στα στρατεύματα του Φράνκο παρείχαν από την πρώτη στιγμή τόσο η ναζιστική Γερμανία όσο και η φασιστική Ιταλία που τους έδωσαν έμψυχο αλλά κυρίως άψυχο υλικό προκειμένου να κερδίσουν τον πόλεμο όσο πιο σύντομα γινόταν.

Ο Φράνκο δε δίστασε να βομβαρδίσει ολόκληρες πόλεις με τα αεροπλάνα που του έδωσαν οι Χίτλερ και Μουσολίνι.

Διαβάστε ακόμη: Η μακάβρια σύμπτωση του θανάτου δύο ανθρώπων που καθόρισαν τη σύγχρονη ιστορία της Ισπανίας

Χαρακτηριστικότερο παράδειγμα ο βομβαρδισμός της βασκικής πόλης Γκουέρνικα (Γκέρνικα όπως προφέρεται στα βασκικά). Στη δίκη της Νυρεμβέργης, αποκαλύφθηκε κάτι που θα μπορούσε να «συμπτύξει» σε μια φράση ότι έγινε στον Ισπανικό εμφύλιο πόλεμο. Το δεξί χέρι του Χίτλερ, Χέρμαν Γκέρινγκ είχε πει πως ο συγκεκριμένος βομβαρδισμός έγινε για να δοκιμαστούν οι νεαροί Γερμανοί πιλότοι σε πραγματικές συνθήκες μάχης!

Αντίθετα, η πλευρά των «Δημοκρατικών» είχε την βοήθεια της Σοβιετικής Ένωσης αλλά και των Διεθνών Ταξιαρχιών που ήταν σοσιαλιστές, κομμουνιστές και αναρχικοί από διάφορες χώρες του κόσμου που πήγαν στα μέτωπα της Ισπανίας για να πολεμήσουν.

Ο Ισπανικός εμφύλιος ξεκίνησε και επίσημα στις 17 Ιουλίου 1936. Από τη μία πλευρά, βρισκόντουσαν οι εθνικιστές - φασίστες του Φράνκο οι οποίοι στις τάξεις τους είχαν από ακροδεξιούς μέχρι φιλοβασιλικούς.

Από την άλλη πλευρά υπήρχε μια ετερόκλητη ένωση διάφορων δυνάμεων που η ιστορία τους αποκάλεσε «Δημοκρατικούς» προκειμένου να δείξει τη διαφορά ανάμεσα στις δυο πλευρές.

Σε αυτή την ένωση, ωστόσο, μπορούσε να συναντήσει κανείς από σοσιαλιστές, κομμουνιστές και τροτσκιστές μέχρι και τους χιλιάδες αναρχικούς της CNT- FAI.

Οι πολιτικές και ιδεολογικές τους διαφορές, ήταν τεράστιες και αυτό, δυστυχώς, θα φαινόταν πάρα πολύ έντονα ιδιαίτερα προς το τέλος του πολέμου. Τους ένωνε, ωστόσο το μίσος για τους φασίστες του Φράνκο, τους πλούσιους και βέβαια την καθολική εκκλησία στην Ισπανία.

Μέχρι και σήμερα κανείς δε γνωρίζει πόσοι ακριβώς ήταν οι νεκροί του εμφυλίου. Υπολογίζονται από 300.000 μέχρι και 1.000.000!

Η πλευρά των φασιστών του Φράνκο «θέριζε» τις περιοχές που έλεγχαν οι «Δημοκρατικοί» και ιδιαίτερα τη Βαρκελώνη που θεωρούταν προπύργιο των αναρχικών.

Οι «Δημοκρατικοί», με πρωτεργάτες τους κομμουνιστές και τους αναρχικούς, έβαλαν στο στόχαστρό τους κυρίως τους πλούσιους και τον κλήρο. Συνολικά 12 επίσκοποι, 283 καλόγριες, 2.365 μοναχοί και 4.184 ιερείς εκτελέστηκαν στη διάρκεια του εμφυλίου, ενώ πυρπολήθηκαν και καταστράφηκαν δεκάδες ναοί και μοναστήρια.

Η Μπαρτσελόνα, η Ρεάλ και η εκτέλεση του Γιόζεπ Σουνιόλ

Στην πραγματικότητα η κόντρα της Μπαρτσελόνα με τη Ρεάλ Μαδρίτης ξεκίνησε από την εποχή που ιδρύθηκαν οι δύο ομάδες. Το 1899 η Μπάρτσα και τρία χρόνια αργότερα, το 1902, η Ρεάλ.

Ήδη από εκείνη την εποχή έγινε ξεκάθαρο πως αυτές οι δύο ομάδες εκπροσωπούν δύο διαφορετικούς κόσμους.

Από τη μία το καμάρι της Καταλονίας με την αντιβασιλική ιδεολογία και τις έντονες αποσχιστικές τάσεις και από την άλλη η Ρεάλ που υπηρετούσε το τρίπτυχο «Dios- Rey- Futbol» (Θεός - Βασιλιάς - Ποδόσφαιρο).

Τα πρώτα έντονα σημάδια αυτής της ποδοσφαιρο - πολιτικής κόντρας αναπτύχθηκαν στη διάρκεια της δικτατορίας του Πρίμο Ριβέρα (1923-1930). Ο Ριβέρα έβαλε στο στόχαστρό του την Μπάρτσα και απέλασε τον ιδρυτή της τον οποίο κατηγόρησε πως προωθεί τον καταλανικό εθνικισμό.

Η κόντρα, ωστόσο, μετατράπηκε σε μίσος μία ημέρα σαν σήμερα. Στις 6 Αυγούστου 1936, λίγες ημέρες μετά την έναρξη του εμφυλίου πολέμου, ο Γιόζεπ Σουνιόλ, πρόεδρος της Μπαρτσελόνα, δικηγόρος, δημοσιογράφος και μέλος του αυτόνομου Καταλανικού κοινοβουλίου, φεύγει από τη Βαρκελώνη με προορισμό τη Μαδρίτη προκειμένου να τους ηγέτες του Δημοκρατικού στρατοπέδου και να στηρίξει τις δυνάμεις των αντιφασιστών.

Επέβαινε στο αυτοκίνητό του, το οποίο στο μπροστινό μέρος είχε το σημαιάκι της Μπαρτσελόνα.

Στη Σιέρα ντε Γκουανταράμα (βόρεια της Μαδρίτης και αφού έχει αφήσει πίσω του τη Βαλένθια), πέφτει πάνω σε μπλόκο που είχαν στήσει στρατιώτες οι οποίοι και τον αναγνώρισαν αμέσως.

Χωρίς πολλά – πολλά και χωρίς να γίνει κάποια δίκη, οι στρατιώτες έβγαλαν από το όχημα του τον Γιόζεπ Σουνιόλ, τον εκτέλεσαν και στη συνέχεια εξαφάνισαν το πτώμα του το οποίο δε βρέθηκε ποτέ!

Τα τραγικά νέα για την εκτέλεση του Γιόζεπ Σουνιόλ έφτασαν στη Βαρκελώνη αρκετές εβδομάδες αργότερα καθώς αρχικά είχε δηλωθεί ως εξαφανισμένος. Σοκαρισμένοι οι Καταλανοί έριξαν το ανάθεμα στον Φράνκο, τους υποστηρικτές του και φυσικά στη Ρεάλ Μαδρίτης.

Όταν επιβλήθηκε η δικτατορία του Φράνκο απαγορεύτηκε διά νόμου στην ομάδα της Μπαρτσελόνα να διοργανώνει εκδηλώσεις στη μνήμη του Γιόζεπ Σουνιόλ και μάλιστα ανάγκασε την Μπάρτσα να σβήσει από όλα τα επίσημα έγγραφά της το καταλανικό επίθετο «Sunyol» και να το αντικαταστήσει με το... ισπανικότερο «Suñol»! Επιπλέον, η Μπάρτσα υποχρεώθηκε να αφαιρέσει την καταλανική σημαία από το σήμα της και το γήπεδο, ενώ αναγκάστηκε να αλλάξει το όνομά της σε «Club de Futbol Barcelona».

Όλα εκείνα τα μαύρα χρόνια της δικτατορίας του Φράνκο, ο Γιόζεπ Σουνιόλ είχε ανακυρηχθεί τιμητικά σε «πρόεδρο απόντα» της Μπάρτσελόνα, ενώ στα χρόνια που ακολούθησαν έλαβε τον τίτλο «πρόεδρος Μάρτυρας».

Μόλις το 1996 και μετά από μία σκληρή εκστρατεία που πραγματοποίησε η οργάνωση «Amics de Josep Sunyol» στήθηκε, στον τόπο της εκτέλεσης, ένα μνημείο στη μνήμη του Γιόζεπ Σουνιόλ ο οποίος μετατράπηκε σε ένα αιώνιο σύμβολο της κόντρας ανάμεσα στην Μπαρτσελόνα και της Ρεάλ Μαδρίτης.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.