Το 1977, η ελληνική δισκογραφία δέχτηκε ένα σοκ. Από τη Lyra κυκλοφόρησε ο κύκλος τραγουδιών «Τροπάρια για φονιάδες», σε μουσική του Θάνου Μικρούτσικου και στίχους του Μάνου Ελευθερίου. Ήταν ένας δίσκος αιμάτινος, γεμάτος σύμβολα και επίπεδα, που απαιτούσε «κλειδιά» για να ξεκλειδώσεις το βάθος του. «Είμαι υπερήφανος γιατί τα κατάφερα να σταθώ στο ύψος του Ελευθερίου σ’ αυτόν τον δίσκο», είχε δηλώσει ο Μικρούτσικος.
Το πρώτο τραγούδι της πρώτης πλευράς, ερμηνευμένο με πάθος, έφερε έναν τίτλο που προκαλούσε ρίγος: «Νίκος Πλουμπίδης». Ποιος ήταν όμως αυτός ο άνθρωπος που η μνήμη του έγινε τραγούδι και η ζωή του μια από τις πιο τραγικές σελίδες της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας;
Οι στίχοι:
Σε τούτη την πατρίδα τί γυρεύω, με μισθοφόρους και πραιτωριανούς, τη δόξα σου γονατιστός να ζητιανεύω, και να χτυπώ την πόρτα σου στους ουρανούς, τη δόξα σου γονατιστός να ζητιανεύω, και να χτυπώ την πόρτα σου στους ουρανούς.
Σαν ψίχουλα είναι τούτα τα στιχάκια, από συμπόσια και ξενύχτια ποιητών,τα ψυθιρίζουν οι χαφιέδες στα σοκάκια, εκεί που πάω σαν το ψάρι να πιαστώ, τα ψυθιρίζουν οι χαφιέδες στα σοκάκια, εκεί που πάω σαν το ψάρι να πιαστώ.
Κινήσαμε για μακρινό ταξίδι κι η νύχτα φαρμακώνει τα φιλιά ποιος κόσμος μας κρατάει και ποιο σανίδι απόψε που δικάζουν τον Πλουμπίδη. Οι λύκοι αγκαλιά με τα σκυλιά,οι λύκοι αγκαλιά με τα σκυλιά.
Κινήσαμε για μακρινό ταξίδι κι η νύχτα φαρμακώνει τα φιλιάποιος κόσμος μας κρατάει και ποιο σανίδι απόψε που δικάζουν τον Πλουμπίδη.Οι λύκοι αγκαλιά με τα σκυλιά, οι λύκοι αγκαλιά με τα σκυλιά.
Σε τούτη την πατρίδα τί γυρεύω,με μισθοφόρους και πραιτωριανούς.
Διαβάστε ακόμα: Ο άνθρωπος που άναψε τσιγάρο στο εκτελεστικό απόσπασμα και έγινε τραγούδι του Θανάση Παπακωνσταντίνου
Από το διδασκαλείο στην κόκκινη παρανομία
Ο ανθρωπότυπος του Νίκου Πλουμπίδη σπανίζει . Γεννημένος το 1902 στα Λαγκάδια Γορτυνίας, θα μπορούσε να είχε ακολουθήσει μια ήρεμη σταδιοδρομία δασκάλου, εξασφαλίζοντας τα προς το ζην στην Ελλάδα των αρχών του 20ου αιώνα.
Όμως, το 1924, όταν τελείωσε το διδασκαλείο του Πύργου, ο κόσμος συγκλονιζόταν ακόμα από τον αντίκτυπο της Ρωσικής Επανάστασης του 1917. Το όραμα του σοσιαλισμού, της κοινωνικής χειραφέτησης και της αταξικής κοινωνίας τον συνεπήρε. Θυσιάζοντας τα πάντα ακόμα και την ύπαρξή του, ρίχτηκε με αυταπάρνηση στον αγώνα μέσω του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας.
Η παρανομία, ο Μπελογιάννης και η αρχή της προδοσίας
Μετά την ήττα στον Εμφύλιο, το ΚΚΕ δρούσε σε καθεστώς απόλυτης παρανομίας. Ο Πλουμπίδης, αν και ήδη βαριά άρρωστος με προχωρημένη φυματίωση, ανέλαβε τη δύσκολη αποστολή να οργανώσει τα παράνομα δίκτυα στην Ελλάδα, ενώ η ηγεσία βρισκόταν στο εξωτερικό.
Όταν συνελήφθη ο Νίκος Μπελογιάννης το 1950, ο Πλουμπίδης έκανε μια κίνηση απίστευτου ήθους: έστειλε γράμμα στους συνηγόρους του Μπελογιάννη δηλώνοντας ότι αυτός ήταν ο επικεφαλής του παράνομου μηχανισμού και όχι ο Μπελογιάννης, προσφερόμενος να παραδοθεί και να δικαστεί για να σώσει τον σύντροφό του. Η κυβέρνηση δεν το δέχτηκε.
Το καφκικό σύμπαν και η πιο βαριά κατηγορία
Η σύλληψη του Πλουμπίδη στις 25 Νοεμβρίου 1952 σήμανε την έναρξη του μαρτυρίου του. Η Ασφάλεια επιχειρούσε με δόλια μέσα να τον εμφανίσει ως συνεργάτη. Όμως το πιο βαθύ μαχαίρι ήρθε από τους δικούς του: το ΚΚΕ, βυθισμένο στην παράνοια της δεκαετίας του '30 και του Εμφυλίου, όπου όλοι υποπτεύονταν τους πάντες, τον βάπτισε «χαφιέ».
Μέσα στη φυλακή, απομονωμένος, άρρωστος και συκοφαντημένος από το Κόμμα που λάτρευε, ο Πλουμπίδης έγινε ένα πρόσωπο εξόχως τραγικό. Η τιμή του συνετρίβη στις μυλόπετρες ενός πολιτικού οργανισμού που θύμιζε πια δυστοπικό, καφκικό σύμπαν.
Το «δώρο άδωρο» προς την Ιουλία και η τελευταία θυσία
Λίγο καιρό πριν το τέλος, από το Σανατόριο Σωτηρία όπου νοσηλευόταν φρουρούμενος, έγραψε στη σύντροφό του, Ιουλία –επίσης φυλακισμένη και καταδικασμένη σε θάνατο–, ένα γράμμα που ραγίζει καρδιές.
Προέβλεψε ότι η κατηγορία θα έπεφτε, «μα τότε θα ’ναι πολύ αργά». Και της ζήτησε το αδιανόητο: «Να με αποκηρύξεις. Να πάρεις διαζύγιο σε βάρος μου… Ακόμα, το παιδί μας να μη φέρει το όνομά μου». Η μόνη του έννοια ήταν: «αρκεί να μη θίγεται το κόμμα».
Διαβάστε ακόμα: Η εκτέλεση Μπελογιάννη και η άρνηση ενός στρατιώτη να συμμετέχει στο απόσπασμα
«Ζήτω το ΚΚΕ»
Στη δίκη του το καλοκαίρι του 1953, υπερασπίστηκε το Κόμμα απόλυτα. Στάθηκε αλύγιστος και ποτέ δεν πρόδωσε. Ο διάλογός του με τον επίτροπο του Στρατοδικείου λίγες στιγμές πριν το τέλος αποτυπώνει το μεγαλείο του:
Επίτροπος: Έχεις να εκφράσεις καμιά επιθυμία; Πλουμπίδης: Θέλω μόνο να πω ότι υπήρξα τίμιος αγωνιστής. Επίτροπος: Δεν έχεις δίκιο. Οι πράξεις σου δεν υπήρξαν τίμιες.Πλουμπίδης: Αφήνω τίμιο όνομα με τον τρόπο μου.Επίτροπος: Καταλαβαίνω τι θέλεις να πεις. Απευθύνεσαι προς άλλους, οι οποίοι, όμως, σε λάσπωσαν.Πλουμπίδης: Δεν πειράζει. Ο Ζαχαριάδης είναι ο πραγματικός αρχηγός μου. Τον υπακούω και τώρα.
Στις 14 Αυγούστου 1954, ο «κόκκινος δάσκαλος» οδηγήθηκε στο εκτελεστικό απόσπασμα. Αρνήθηκε να του δέσουν τα μάτια. Ζήτησε να παραδώσουν την επιστολή στη γυναίκα του, λέγοντας: «Αφήνω ένα τίμιο όνομα στο παιδί μου». Έπεσε νεκρός από τις σφαίρες της αμερικανοκρατίας, κραυγάζοντας «Ζήτω το ΚΚΕ!». Ο Νίκος Πλουμπίδης έθαψε οριστικά το «εγώ» για χάρη του συλλογικού «εμείς», δείχνοντας ότι ήταν φτιαγμένος από το μέταλλο των μεγάλων λαϊκών αγωνιστών.
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
