Η ελληνική λέξη για την «ομπρέλα» θυμίζει Κωνσταντίνο Κατακουζηνό

Πριν κάποιον καιρό είχαμε αναφερθεί στην περίφημη περίπτωση της ελληνικής μετάφρασης του sandwich η οποία δεν έχουμε δει να χρησιμοποιείται πουθενά εκτός ίσως από κάποια ακραία hype στέκια με πολύ ακριβά πρωινά. Σήμερα, βροχερή ημέρα, θα συνεχίσουμε με το ζήτημα της ομπρέλας.

Ως γνωστόν, η ομπρέλα δεν είναι μία λέξη με ελληνικές ρίζες. Για την ακρίβεια πρόκειται για μία δάνεια λέξη που προκύπτει από την ιταλική ombrella. Προφανώς η λέξη αυτή ήταν αρκετά ταιριαστή με την ελληνική γλώσσα (θηλυκό ουσιαστικό σε -α) και γι' αυτό σύντομα ελληνοποιήθηκε: η ομπρέλα, της ομπρέλας κτλ.

Ωστόσο, υπάρχει μία προσπάθεια να ελληνοποιηθεί και αυτή η λέξη. Εν προκειμένω, η προσπάθεια «μετάφρασης» της ομπρέλας στα ελληνικά (μάλλον στην καθαρεύουσα) είναι αλεξιβρόχιο (όταν πρόκειται για ομπρέλα για βροχή) και αλεξήλιο (όταν πρόκειται για ομπρέλα ηλίου). 

Οι λέξεις αυτές είναι σύνθετες. Ουσιαστικά προκύπτουν από το ρήμα «αλέξω» και τα ουσιαστικά «βροχή» και «ήλιος» αντίστοιχα. Πρόκειται για ένα σύνθετο ουσιαστικό που προκύπτει κατά τα πρότυπα του «αλεξικέραυνο» ή του «αλεξίσφαιρου». Ουσιαστικά, αναφέρεται σε αυτό που σε προστατεύει από τη βροχή και τον ήλιο. Από εκεί προκύπτει και το όνομα Αλέξανδρος.

Στην προκειμένη περίπτωση, σε αντίθεση με το αλεξίσφαιρο και τον Αλέξανδρο, η ομπρέλα έχει προφανώς κυριαρχήσει και αν κάποιος αναφερθεί σε αυτή ως αλεξιβρόχιο, θα κοιτάξεις γύρω σου να δεις τις κάμερες και μήπως όλη σου η ζωή είναι ένα κομπαρσιλίκι στο "Κωνσταντίνου & Eλένης".

Κάποιες φορές, οι δάνειες λέξεις είναι μία χαρά για να συνεχίσει ο καθένας την ημέρα του, χωρίς να χρειάζεται να προβείς σε ανούσιες μεταφράσεις στο πιο ελληνικό.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.