Χιλή: Συνελήφθη και ο τελευταίος χουντικός δολοφόνος του Βίκτορ Χάρα

Ο τελευταίος χουντικός που εμπλεκόταν στην άγρια δολοφονία του θρυλικού χιλιανού τραγουδιστή Βίκτορ Χάρα, πριν από 53 ολόκληρα χρόνια, συνελήφθη από τις αρχές της χώρας και προφυλακίστηκε, όπως μεταδίδει ο βρετανικός Guardian.

Ο Νέλσον Χάασε Ματσέι, απόστρατος συνταγματάρχης, καταζητούνταν από το 2023, αφού ο ίδιος και ακόμη έξι απόστρατοι στρατιωτικοί καταδικάστηκαν ερήμην για τη δολοφονία του Χάρα και ενός ακόμη άνδρα.

ο Χάασε Ματσέι συνελήφθη στο Πουγιέουε, στη νότια αγροτική περιοχή της χώρας, ενώ δικαστής διέταξε την άμεση προφυλάκισή του.

Το Ίδρυμα Βίκτορ Χάρα, που ιδρύθηκε από τη χήρα του, τη Βρετανίδα χορεύτρια και ακτιβίστρια Τζόαν Χάρα, ανέφερε σε σύντομη ανακοίνωσή του:

«Πληροφορηθήκαμε ότι ο απόστρατος συνταγματάρχης Νέλσον Χάασε Ματσέι, ο οποίος διέφευγε της δικαιοσύνης από το 2023, εντοπίστηκε και φυλακίστηκε. Χαιρετίζουμε αυτή την εξέλιξη. Ωστόσο, είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι, μισό αιώνα μετά τις δολοφονίες του Βίκτορ Χάρα και του Λιτρέ Κιρόγα, είναι δύσκολο να θεωρήσουμε ότι αυτό συνιστά πραγματική δικαιοσύνη».

Η υπεράσπιση του Χάασε Ματσέι έχει ήδη ζητήσει τη μεταφορά του από τη φυλακή της νότιας πόλης Οσόρνο στις φυλακές Πούντα Πέουκο, βόρεια του Σαντιάγο. Πρόκειται για σωφρονιστικό κατάστημα με σχετικά καλύτερες συνθήκες κράτησης, το οποίο κατασκευάστηκε ειδικά για την κράτηση καταδικασμένων για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων κατά την περίοδο της δικτατορίας του Πινοσέτ.

El pueblo unido jamas sera vencido

Το 1970 ο Σαλβαδόρ Αλιέντε ως υποψήφιος της Λαϊκής Ενότητας, ενός συνασπισμού σοσιαλιστών, κομμουνιστών, ριζοσπαστών και μερικών αποστατών χριστιανοδημοκρατών, απέσπασε το 36,3% και έγινε πρόεδρος της Χιλής. Η πορεία μέχρι το Παλάσιο ντε λα Μονέδα, ωστόσο, μόνο εύκολη δεν ήταν. Ο Αλιέντε ήθελε να οδηγήσει την χώρα του στην ουτοπία και για τον λόγο αυτό βρήκε απέναντί του Θεούς και Δαίμονες (βλέπε ΗΠΑ και λοιπές δυνάμεις).

Κινητοποίησε σπουδαίους ανθρώπους του πνεύματος και των τεχνών προκειμένου να σταθούν δίπλα του και να δώσουν τον κοινό αγώνα. Ένας από αυτούς ο σπουδαίος Πάμπλο Νερούδα. Στο πλευρό του στάθηκε και ο τραγουδοποιός Βίκτορ Χάρα. Στρατευμένος τραγουδιστής, ο Χάρα είχε, σαν καλλιτέχνης, παγκόσμια εμβέλεια.

Γεννημένος μέσα στη φτώχεια στα περίχωρα του Σαντιάγο της Χιλής, ο Χάρα εγκατέλειψε δυο σίγουρες καριέρες (ως παπάς και ως στρατιωτικός) για να κυνηγήσει το όνειρο του τραγουδιού. Ήταν η μοίρα του. Ο Βίκτορ Χάρα άρχισε να γίνεται σιγά – σίγα γνωστός τραγουδώντας για τα βάσανα των φτωχών και των εργατών. Σάρκα από τη σάρκα τους ήταν.

«Canto a lo Humano» («Ύμνος στον Άνθρωπο»), «El derecho de vivir en paz» («Το δικαίωμα του να ζω σε ειρήνη», 1971), «Pregaria a un Labrador» («Προσευχή σ' ένα εργάτη», 1971), «La Poblacion» («Ο λαός», 1972), το εμβληματικό «El pueblo unido jamas sera vencido» («Λαός ενωμένος, ποτέ νικημένος», 1973), είναι μερικά μόνο από τα τραγούδια που έγραψε ή απλά τραγούδησε ο Χάρα και έγιναν ύμνοι στα χείλη όσων στήριζαν την ουτοπία του Αλιέντε.

Το τραγούδι του Χάρα «Venceremos» («θα νικήσουμε») έγινε ο ύμνος του κόμματος του Αλιέντε «Λαϊκή Ενότητα» και τραγουδήθηκε από χιλιάδες αριστερούς στην χώρα. Οι δυο τους μαζί με τον Νερούδα είχαν «οργώσει» τη Χιλή δυο και τρεις φορές προκειμένου να μεταφέρουν την ελπίδα και το μήνυμα της νίκης.

Όταν ο Αλιέντε έγινε πρόεδρος της Χιλής, ο Βίκτορ Χάρα έγινε Πολιτιστικός Πρέσβης της χώρας. Εργάστηκε ως βασικός μουσικοσυνθέτης της Εθνικής Τηλεόρασης της Χιλής, ταξίδεψε σε Σοβιετική Ένωση και Κούβα, ενώ συνόδευσε τον Νερούδα στο ταξίδι του στη Σουηδία προκειμένου ο τελευταίος να λάβει το Νόμπελ Λογοτεχνίας «για την ποίηση που, με τη δράση μιας στοιχειώδους δύναμης, δίνει ζωή στο πεπρωμένο και στα όνειρα μιας ηπείρου».

Το πραξικόπημα του Πινοσέτ και το φρικτό τέλος του Βίκτορ Χάρα

Το πρωί της 11ης Σεπτεμβρίου 1973, εκδηλώθηκε το πραξικόπημα του Πινοσέτ. Το μεσημέρι της ίδιας ημέρας ο Αλιέντε έπεφτε νεκρός μέσα στο προεδρικό μέγαρο. Οι πραξικοπηματίες, αφού πρώτα περικύκλωσαν και βομβάρδισαν το Προεδρικό Μέγαρο στη συνέχεια εισέβαλαν μέσα σε αυτό. Ο εκλεγμένος πρόεδρος της Χιλής, επέλεξε ο ίδιος να δώσει τέλος στη ζωή του με ένα Καλάσνικοφ που του είχε χαρίσει ο Φιντέλ Κάστρο.

Την ίδια ώρα, οι συλλήψεις στελεχών της Λαϊκής Ενότητας και απλών αγωνιστών ήταν αθρόες. Ανάμεσα σε αυτούς που συνελήφθησαν ήταν και ο Βίκτορ Χάρα. Το πρωί της 12ης Σεπτεμβρίου συνελήφθη από στρατιωτικούς την ώρα που βρισκόταν στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Σαντιάγο. Μεταφέρθηκε στο Εθνικό Στάδιο της Χιλής όπου κρατήθηκε μαζί με άλλους πολιτικούς κρατούμενους. Στην αρχή, και μέσα στον χάος που επικρατούσε, οι στρατιωτικοί που μετέφεραν τον Χάρα στο στάδιο δεν ενημέρωσαν για την ταυτότητα του, εκείνους που τον παρέλαβαν.

Τις πρώτες ώρες ο Χάρα βασανίστηκε όσο και οι υπόλοιποι πολιτικοί κρατούμενοι. Μέχρι που κάποια στιγμή ένας από τους επικεφαλής στρατιωτικούς τον αναγνώρισε και τον ρώτησε αν πράγματι είναι εκείνος ο τραγουδιστής που περιόδευε μαζί με τον Αλιέντε. Ο Χάρα του απάντησε καταφατικά και από εκείνο το σημείο και μετά η «περιποίηση» των οργάνων της χούντας έγινε ιδιαίτερη.

Ο τραγουδιστής της ουτοπίας μεταφέρθηκε σε ένα από τα υπόγεια του σταδίου όπου για πάνω από τρεις ημέρες βασανίστηκε σκληρά και απάνθρωπα.

Στις 16 Σεπτεμβρίου 1973, ένας από τους βασανιστές του, του έσπασε τα δάχτυλα του χεριού του. Στη συνέχεια του ζήτησε να παίξει κιθάρα και να διασκεδάσει τους συγκρατούμενους του. Ο Βίκτορ Χάρα παρά τους αφόρητους πόνους πήρε την κιθάρα στα χέρια του και τραγούδησε το «Venceremos». Η κίνηση αυτή εκνεύρισε τους βασανιστές το και ένας από αυτούς τον εκτέλεσε επί τόπου, με μια σφαίρα στο κεφάλι!

Η σύζυγός του Ζοάν Χάρα (η οποία μέχρι και την ημέρα που πέθανε, στις 12 Νοεμβρίου 2023, δεν έπαψε να ζητά τη δικαίωση του συζύγου της) είχε πει πως όταν παρέλαβε τη σορό του άντρα της, το σώμα του έφερε φρικτά σημάδια κακοποίησης. Το κεφάλι του ήταν γεμάτο αίματα και αιματώματα, στη δεξιά πλευρά της κοιλιάς είχε μια μεγάλη πληγή, στο στήθος είχε πολλές μικρές οπές και τα χέρια του ήταν παραμορφωμένα.

Μετά την πτώση του αιματοβαμμένου καθεστώτος του Πινοσέτ η οικογένεια, οι φίλοι και οι σύντροφοι του Χάρα ξεκίνησαν μια εκστρατεία δικαίωσης του ανθρώπου τους με στόχο οι φυσικοί αυτουργοί της δολοφονίας να καταλήξουν στη φυλακή.

Τον Αύγουστο του 2023 το Ανώτατο Δικαστήριο της Χιλής επικύρωσε τις καταδίκες σε ποινές κάθειρξης 8 ως 25 ετών σε βάρος του στρατηγού ε.α. Ερνάν Τσακόν και άλλων έξι πρώην στρατιωτικών, για τη δολοφονία του Βίκτορ Χάρα.

Την επόμενη της απόφασης, ο 85χρονος Τσακόν αυτοκτόνησε, όταν αστυνομικοί μετέβησαν στο σπίτι του για να τον οδηγήσουν στη φυλακή.

Τον Οκτώβριο εκείνης της χρονιάς είχε συλληφθεί στις ΗΠΑ ο Πέδρο Πάμπλο Μπαριέντος ένας από τους απόστρατους αξιωματικούς των ενόπλων δυνάμεων της Χιλής που εμπλεκόταν στα βασανιστήρια εναντίον του Χάρα.

Αξίζει να σημειωθεί, μάλιστα, πως ο συγκεκριμένος είχε εμφανιστεί και στο ντοκιμαντέρ του Netflix σχετικά με την υπόθεση δολοφονία του Χάρα και είχε δηλώσει αθώος.

Ήδη το 2016, ομοσπονδιακό δικαστήριο της Φλόριντας τον είχε κρίνει ένοχο για τον βασανισμό και τον φόνο του Βίκτορ Χάρα, έπειτα από δίωξη που του ασκήθηκε με πρωτοβουλία της οικογένειας του θύματος. 

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.