Ο Τραμπ περνάει στην αντεπίθεση για τους δασμούς - Το Ανώτατο Δικαστήριο τον «αφόπλισε» ή τον έσωσε;

H επίπληξη του Ανώτατου Δικαστηρίου την Παρασκευή στον Ντόναλντ Τραμπ για τους δασμούς, η οποία αποτελεί ίσως την πιο σημαντική της δεύτερης θητείας του, δεν άφησε άπραγο τον Αμερικανό πρόεδρο.

Οι δικαστές, συμπεριλαμβανομένων δύο που είχαν διοριστεί από τον πρόεδρο, έβαλαν τέλος στην χαρακτηριστική οικονομική πολιτική του, τους παγκόσμιους δασμούς του. 

Η κίνηση αυτή μπορεί να ωφελήσει τον Αμερικανό πρόεδρο, καθώς όπως τονίζει σε ανάλυσή του το CNN, μακροπρόθεσμα μπορεί να τον έσωζε από τον εαυτό του - τουλάχιστον πολιτικά.

Εξάλλου, ορισμένοι Ρεπουμπλικανοί επαίνεσαν ανοιχτά την απόφαση. Αυτό συμβαίνει επειδή, ενώ η απόφαση πλήττει σημαντικά την ατζέντα του Τραμπ, παράλληλα του αφαιρεί επίσης τα εργαλεία που  σιγά σιγά ενδεχομένως να προκαλούσαν βραχυπρόθεσμη οικονομική ζημιά στη χώρα αλλά και πολιτική ζημιά στο κόμμα του.

Ωστόσο ο Τραμπ δεν μπόρεσε να το «αφήσει να πέσει κάτω» καθώς λίγη ώρα νωρίτερα δήλωσε ότι θα αυξήσει από 10% σε 15% τον δασμό που είχε επιβάλει προηγουμένως σε εισαγωγές από όλο τον κόσμο. Την Παρασκευή ισχυρίστηκε μάλιστα ότι η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου είχε στην πραγματικότητα «ενισχύσει» κατά κάποιον τρόπο την ικανότητά του να επιβάλλει εμπορικές κυρώσεις.

Αλλά αυτό δεν είναι αλήθεια. Οι εξουσίες του Τραμπ σε θέματα δασμών έχουν περιοριστεί σημαντικά. Και ενώ οι Ρεπουμπλικανοί ήταν ευχαριστημένοι να τον αφήσουν να προσπαθήσει να κάνει πράγματα μόνος του, ακόμα και όταν αυτά τα πράγματα ήταν εξουσίες που είχαν ανατεθεί στο Κογκρέσο από το Σύνταγμα, αυτή η οπισθοδρόμηση θα μπορούσε επίσης να οδηγήσει σε κάποια ενδοσκόπηση στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα σχετικά με το αν θα συνεχίσει να υποστηρίζει τις εμπορικές κινήσεις του Τραμπ.

Το ερώτημα που παραμένει είναι αν κάποιος από αυτούς θα εκμεταλλευτεί αυτή την προφανή ευκαιρία για αποκλιμάκωση.

Πώς οι δασμοί έβλαψαν το κόμμα του Τραμπ

Ήταν τυχαίο το γεγονός ότι η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου εκδόθηκε την Παρασκευή. Μόλις 90 λεπτά πριν από την έκδοσή της, η Υπηρεσία Οικονομικής Ανάλυσης ανακοίνωσε ότι το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν αυξήθηκε με ετήσιο ρυθμό μόλις 1,4% το τέταρτο τρίμηνο. Αυτό έκανε το 2025 το δεύτερο χειρότερο έτος για την αύξηση του ΑΕΠ από το 2016.

Το περασμένο έτος ήταν επίσης ένα από τα πιο αδύναμα έτη των τελευταίων δεκαετιών όσον αφορά την απασχόληση. Και φυσικά υπάρχει και ο πληθωρισμός, ο οποίος τελικά μειώθηκε ελαφρώς τον Ιανουάριο, αλλά παραμένει επίμονος.

Με άλλα λόγια, εκτός από το χρηματιστήριο, η οικονομία δεν βρίσκεται σε ιδανική κατάσταση.

Δεν μπορεί να υπολογιστεί κατά πόσο η στασιμότητα οφείλεται συγκεκριμένα στους δασμούς ωστόσο, η αβεβαιότητα που τους περιβάλλει και τα επιπλέον κόστη που έχουν δημιουργήσει έχουν σαφώς επιδεινώσει την εικόνα που εξ αρχής έσπειρε ανησυχίες.

Τουλάχιστον, έδωσαν στους Αμερικανούς έναν λόγο να κατηγορήσουν τον Τραμπ για τις οικονομικές δυσκολίες, καθώς ο ίδιος ανέλαβε οικειοθελώς την ευθύνη για μια οικονομία που αντιμετωπίζει δυσκολίες, χρησιμοποιώντας μια μέθοδο που, σύμφωνα με τις προβλέψεις των οικονομολόγων, θα προκαλούσε περισσότερα προβλήματα, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα.

Πώς το Ανώτατο Δικαστήριο «αφόπλισε» τον Τραμπ

Σε μια συχνά συγκεχυμένη συνέντευξη Τύπου την Παρασκευή το απόγευμα, ο Τραμπ επεσήμανε ότι η διαφωνία του δικαστή Μπρετ Μ. Κάβανοου υποδηλώνει ότι ο Τραμπ θα μπορούσε απλά να στραφεί σε άλλες αρχές που είναι αρμόδιες για τους δασμούς.

Καθώς υπάρχουν διαθέσιμες, ο Τραμπ δεν έχασε χρόνο αρπάζοντας μία από αυτές, ανακοινώνοντας τους παγκόσμιους δασμούς 10% σύμφωνα με το Άρθρο 122 του Νόμου περί Εμπορίου του 1974.

«Τώρα θα ακολουθήσω τον δρόμο που θα μπορούσα να είχα ακολουθήσει αρχικά, ο οποίος είναι ακόμη πιο ισχυρός από την αρχική μας επιλογή», ισχυρίστηκε ο Τραμπ. Αλλά αυτό δεν είναι αλήθεια.

Αν και υπάρχουν πολλές διαθέσιμες επιλογές, υπάρχει ένας λόγος για τον οποίο ο Τραμπ επέλεξε την αρχική οδό που ακολούθησε. Αν το δικαστήριο του επέτρεπε να επιβάλει δασμούς βάσει έκτακτης εξουσίας, θα του είχε δώσει πολύ μεγαλύτερη ευελιξία να εφαρμόσει γρήγορα τεράστιους δασμούς και να κάνει αλλαγές - συχνά για να τιμωρήσει ή να πείσει άλλες χώρες.

Το μόνο όριο ήταν ότι το Κογκρέσο μπορούσε να ψηφίσει για να ακυρώσει τις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Ωστόσο, η έντονη αντίθεση στους δασμούς δεν έφτασε καν κοντά στο να συγκεντρώσει την απαιτούμενη πλειοψηφία για να υπερισχύσει του βέτο.

Αντίθετα, το άρθρο 122 περιορίζει τους δασμούς στο 15% και σε περίοδο 150 ημερών - μετά την οποία το Κογκρέσο πρέπει να τους παρατείνει. Δεδομένου ότι η πλειοψηφία και των δύο σωμάτων ψήφισε πρόσφατα κατά των δασμών του Τραμπ, αυτό φαίνεται απίθανο.

Και δεν είναι καν σαφές αν ο Τραμπ μπορεί να χρησιμοποιήσει αυτό το άρθρο, δεδομένου ότι απαιτεί κάποιο είδος διεθνούς προβλήματος πληρωμών. Άλλες αρχές δασμών απαιτούν περισσότερη διαδικασία πριν από την εφαρμογή των δασμών.

Ενδιαφέρον προκαλεί η απόφαση του Αμερικανού Προέδρου για το αν αξίζει να προσπαθήσει να επιβάλει ξανά υψηλούς δασμούς, δεδομένων αυτών των περιορισμών.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.