Μενού
skylos
Πηγή:Shutterstock
  • Α-
  • Α+

Έχουν περάσει σχεδόν τριάντα χρόνια από τότε που έγινε δυνατή η κλωνοποίηση θηλαστικών. Η τεχνολογία έχει χρησιμοποιηθεί κυρίως για την παραγωγή βοοειδών, προβάτων και χοίρων. 

Ο Αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων έχει υπογράψει τη χρήση κλωνοποιημένων ζώων εκτροφής ως κρέας, αν και οι περισσότεροι κλώνοι χρησιμοποιούνται για αναπαραγωγή, όπως μεταφέρει ο newyorker

Από το 2005, περισσότεροι από δύο χιλιάδες σκύλοι έχουν κλωνοποιηθεί με επιτυχία. 

Βιολογικά, η γένεσή τους δεν είναι πολύ διαφορετική από αυτή των κλωνοποιημένων αγελάδων ή προβάτων, αλλά από άλλες απόψεις, η κλωνοποίηση των κατοικίδιων είναι σίγουρα πιο περίπλοκη, περίεργη και συναισθηματικά φορτισμένη.

skylos katastroma
Σκυλάκι στο κατάστρωμα του πλοίου. | Πηγή: Shutterstock

Ο οικόσιτος σκύλος (Canis familiaris) θεωρείται από τους περισσότερους ιδιοκτήτες κάτι παραπάνω από ένα ζώο. 

Στην αρχή της εξημέρωσης του είδους, τα σκυλιά υιοθετούνταν πιθανώς για λειτουργικούς ρόλους - φύλακας, κυνηγός, βοσκός - αλλά στη σύγχρονη κοινωνία είναι συντροφιά. Ως αποτέλεσμα, προβάλλουμε τις ιδέες μας για τον εαυτό μας πάνω τους, δίνοντάς τους προτιμήσεις, φόβους και διαθέσεις.

Αλλά, εάν εκτιμούμε την ατομικότητα των σκύλων, τι πρέπει να κάνουμε με την ιδέα ότι ο μοναδικός και μη αναπαραγώγιμος εαυτός τους μπορεί, στην πραγματικότητα, να αναπαραχθεί; 

Η βιοτεχνολογική εταιρεία ViaGen, είναι μια αμερικάνικη εταιρεία που διατηρεί κρυογονικά τα κύτταρα ενός κατοικίδιου ζώου επ' αόριστον και δημιουργεί ένα νέο κατοικίδιο από τα παλιά κύτταρα, έναντι αμοιβής.   

skylia
Πηγή: Shutterstock

Σύμφωνα με την εταιρεία, ένας κλωνοποιημένος σκύλος «είναι απλώς ένα γενετικό δίδυμο του σκύλου σας, που γεννήθηκε σε μεταγενέστερη ημερομηνία». 

Ο ισχυρισμός δεν είναι αναληθής, στο μέτρο του δυνατού, αλλά είναι ένα βήμα πωλήσεων που αποφεύγει μια σειρά από περίπλοκα ζητήματα ηθικής και ταυτότητας.

Υπάρχουν ζητήματα εκμετάλλευσης—τόσο των πενθούντων ιδιοκτητών, των οποίων η επιθυμία να εξαπατήσουν με κάποιο τρόπο τον θάνατο γίνεται χρήμα και, πιο γενικά, των αόρατων ζώων των οποίων τα σώματα χρησιμοποιούνται για την κατασκευή ενός κλώνου. 

Υπάρχει το θέμα της προσφοράς: η παραγωγή σκύλων κατά παραγγελία σε μια κοινωνία όπου τόσα πολλά σκυλιά, φυσικά γεννημένα σε καταφύγια χρειάζονται υιοθεσία. 

Τέλος, υπάρχει ένα υπαρξιακό ζήτημα: ποιος ακριβώς παράγεται όταν ένας σκύλος κλωνοποιείται;

skylos
Πηγή: Sutterstock

Από την Ντόλι στην κλωνοποίηση ζώων ως επιχείρηση λιανικής

Το 1996, το πρόβατο Ντόλι έγινε ο πρώτος κλώνος θηλαστικού που γεννήθηκε. Η Ντόλι υπεβλήθη σε ευθανασία το 2003, σε ηλικία έξι ετών, αφού οι κτηνίατροι βρήκαν όγκους στους πνεύμονές της, αλλά διατηρήθηκε σε ταξιδερμική μορφή στο Εθνικό Μουσείο της Σκωτίας και είχε επίσης δικούς της απογόνους.

Το 2005, ερευνητές στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Σεούλ, στη Νότια Κορέα, πήραν ένα δείγμα δέρματος αυτιού από ένα αφγανικό κυνηγόσκυλο που ονομαζόταν Τάι και έφτιαξαν δύο σκύλους: τον Snuppy (ένα portmanteau του «Εθνικού Πανεπιστημίου της Σεούλ») και ένα άλλο που δεν κατονομάστηκε , ο οποίος πέθανε μετά από είκοσι δύο ημέρες. 

Ο Snuppy έζησε δέκα χρόνια, όλα σε ένα εργαστήριο. Σε ηλικία πέντε ετών, κλωνοποιήθηκε ο ίδιος: γεννήθηκαν τέσσερα re-Snuppys, εκ των οποίων τα τρία επέζησαν. 

Από τη γέννηση του Snuppy, η κλωνοποίηση σκύλων έχει ενταχθεί στην κλωνοποίηση των ζώων ως επιχείρηση λιανικής. 

Συνολικά, περισσότερα από δώδεκα είδη θηλαστικών έχουν κλωνοποιηθεί, συμπεριλαμβανομένων των μακάκων, των κόκκινων ελαφιών, των γατών και των νεροβούβαλων. 

Τα σκυλιά όμως φαίνεται πως άργησαν σχετικά με το «παιχνίδι» της κλωνοποίησης.

stray dogs Athens
Αδέσποτα σκυλιά στην Αθήνα. | Πηγή: Shutterstock

Ένας από τους λόγους για αυτό είναι βιολογικοί. Τα αυγά του σκύλου είναι πολύ σκούρα, σχεδόν μαύρα, λόγω της ασυνήθιστα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπίδια, και ως αποτέλεσμα είναι δύσκολο να δούμε τον πυρήνα που πρόκειται να αφαιρεθεί. 

Οι σκύλοι έχουν ωορρηξία μόνο μία ή δύο φορές το χρόνο και ωριμάζουν τα ωάρια τους στον ωαγωγό για σχετικά μεγάλο χρονικό διάστημα. Αυτό καθιστά δύσκολο τον προσδιορισμό του χρόνου για την εκχύλιση και η διαδικασία ωρίμανσης έχει αποδειχθεί δύσκολη για την εκ νέου δημιουργία στο εργαστήριο. 

Ακόμη, το ποσοστό αποτυχίας των κλώνων σκύλων είναι υψηλότερο από αυτό πολλών άλλων θηλαστικών για κάποιο λόγο.

Ο άλλος μεγάλος λόγος για την καθυστερημένη έναρξη των σκύλων είναι κοινωνικός

Υπάρχουν πολλά θηλαστικά που η σύγχρονη κοινωνία αντιμετωπίζει καθαρά οργανικά. Είμαστε έτοιμοι να διακινδυνεύσουμε να βλάψουμε τα άλογα σε αγώνες, να σκοτώσουμε ζώα για τροφή, να πυροβολήσουμε ελάφια για αθλήματα ή για έλεγχο παρασίτων. Αλλά η στάση μας απέναντι στα σκυλιά είναι ότι είναι μέλη της οικογένειάς μας

dogs
Πηγή: Shutterstock

Η βιοηθικός Jessica Pierce, δηλώνει εμφατικά: «Η κλωνοποίηση για μένα είναι ασπρόμαυρη».

«Απλώς δεν βλέπω κανένα αντισταθμιστικό όφελος. Φαίνεται επιπόλαιο και σπάταλο και ηθικά αντιπαθητικό».

«Βλέποντάς τα ως προϊόντα ή παιχνίδια ή κατά κάποιο τρόπο όχι πολύ ζωντανά όντα με συναισθήματα και σκέψεις και τα δικά τους έργα ζωής, αλλά ως τα δικά μας πράγματα». 

Όσο ραγισμένοι κι αν είμαστε όταν πεθαίνει ένα αγαπημένο μέλος της οικογένειας, δεν μας περνάει από το μυαλό να φέρουμε ένα νεκρό παιδί ή γονέα πίσω ως κλώνο.

«Χωρίς τις αναμνήσεις σου, είσαι «εσύ»; Αν είχες τραυματισμό στο κεφάλι και χάσεις όλες τις αναμνήσεις σου, θα ήσουν εσύ;» διερωτάται σε διάλεξή της η Zehra Peynircioglu, καθηγήτρια ψυχολογίας στο Αμερικανικό Πανεπιστήμιο, η οποία διδάσκει σε μεταπτυχιακό μάθημα με θέμα τη γνώση και τη μνήμη. 

Η διαδικασία κλωνοποίησης 

Όταν πρόκειται για πραγματική κλωνοποίηση, απαιτείται η χρήση δύο άλλων σκύλων. Το πρώτο από αυτά, ο δότης, παρέχει αναπτυσσόμενα ωάρια, γνωστά ως ωοκύτταρα. 

Ένας σκύλος σε οίστρο χειρουργείται για την εξαγωγή αυτών των ωοκυττάρων. Στη συνέχεια, ο πυρήνας ενός ωοκυττάρου αντικαθίσταται με τον πυρήνα από ένα κύτταρο δέρματος του σκύλου που κλωνοποιείται. 

Ο ηλεκτρισμός χρησιμοποιείται για την τόνωση της κυτταρικής διαίρεσης και όταν αυτό το έμβρυο είναι ακόμα απλώς μια δέσμη κυττάρων σε κλίμακα μικρομέτρων, ένας δεύτερος σκύλος, επίσης σε οίστρο, χειρουργείται για να γίνει παρένθετη μητέρα.

Οι ωοθήκες της τραβιούνται έξω από το σώμα της και ένας καθετήρας γεμάτος έμβρυα βυθίζεται στον ωαγωγό της. Τυπικά, το υποκατάστατο λαμβάνει πολλαπλά έμβρυα από πολλές διαφορετικές κυτταρικές σειρές

Πολλά από αυτά τα έμβρυα θα πεθάνουν. Όσα επιζούν ζουν στη μήτρα της για τη συνηθισμένη περίοδο κυοφορίας του σκύλου, περίπου εξήντα ημέρες, μετά από την οποία, με τύχη, γεννιέται ένα κουτάβι.

Μετά τη γέννηση ενός κλώνου, αυτό εκτίθεται σε ερεθίσματα - θορύβους και μυρωδιές, νέα αντικείμενα - κάτι που είναι σημαντικό στις πρώτες εβδομάδες της ζωής ενός κουταβιού. 

Τα κουτάβια στέλνονται στα νέα τους σπίτια σε ηλικία περίπου δέκα εβδομάδων. Οι πελάτες που ζητούν να παραλάβουν τα κουτάβια τους αυτοπροσώπως απορρίπτονται. 

Αντίθετα, συναντούν τις μετενσαρκώσεις των αγαπημένων τους σκύλων σε μια μακρινή, ουδέτερη τοποθεσία, όπως ένα πάρκινγκ ή ένα λόμπι ξενοδοχείου.

camping with dog
Πηγή: Shutterstock

Τι είναι αυτό που γεννά την ανάγκη για κλωνοποίηση;

Οι περισσότεροι από τους πελάτες κλωνοποίησης με τους οποίους μίλησα δυσκολεύτηκαν να πουν τι ακριβώς ήταν για το αρχικό ζώο που ήθελαν να αναπαράγουν.

Πολλοί μίλησαν για το πρωτότυπο ως απλώς «ιδιαίτερο», αλλά η ιδιαιτερότητα αυτής της ιδιαιτερότητας φαινόταν να είναι άφαντη. Αυτός ο σκύλος ήταν κοινωνικός, ήταν συμπονετικός. Σε αυτόν άρεσε να κολυμπάει, αυτός είχε σγουρά μαλλιά. Αυτός ήταν κυκλοθυμικός, ή γκρινιάρης ή στοργικός. 

Άραγε είναι η επιθυμία για την αναδημιουργία του σκύλου qua dog ή για την αποκατάσταση της χαρακτηριστικής σχέσης που είχε σφυρηλατηθεί με το ζώο. 

Όταν γεννήθηκε η Ντόλι, το κλωνοποιημένο πρόβατο, υπήρχαν πολλές εικασίες και ανησυχίες σχετικά με την πιθανότητα να κλωνοποιηθούν σύντομα και οι άνθρωποι. 

Ο Πρόεδρος Μπιλ Κλίντον ανέθεσε στην Εθνική Συμβουλευτική Επιτροπή Βιοηθικής να κάνει συστάσεις για την ανθρώπινη κλωνοποίηση. 

Η επιτροπή τάχθηκε αποφασιστικά εναντίον του, χαρακτηρίζοντάς το «ηθικά απαράδεκτο» και αναφέροντας τον κίνδυνο βλάβης στο έμβρυο, το παιδί, τους δότες και τα παρένθετα, καθώς και ηθικές ανησυχίες σχετικά με την ατομικότητα, την αντικειμενοποίηση και τη διολίσθηση προς την ευγονική.

Γράφοντας στο The New Republic, ο γιατρός Leon Kass υποστήριξε ότι η κλωνοποίηση ενός ατόμου θα ήταν «εγγενώς δεσποτική», επειδή η δημιουργία ενός αντιγράφου υπονομεύει την άυλη ετερότητα μιας νέας ζωής, το άγνωστο παιδί που οι γονείς πρέπει να αποδεχτούν για όποιον γίνει αυτό το παιδί. 

(Πηγή: The New Yorker)

Google News

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.

Φόρτωση BOLM...