Οι μαύρες σελίδες της Ιστορίας που γράφτηκαν κατά την επταετία της Δικτατορίας των Συνταγματαρχών (1967 – 1974), κάλυψαν όλο το φάσμα της ζωής των Ελλήνων.
Η Τέχνη την σκοτεινή εκείνη επταετία, δέχθηκε λογοκρισία και καταπίεση. Οι καλλιτέχνες αρχίζουν να επινοούν νέους κώδικες επικοινωνίας για να μπορέσουν να συνεχίσουν το έργο τους, αναπτύσσοντας έτσι ένα αλληγορικό στοιχείο και μια κρυφή σχέση με το κοινό, μια συνωμοσία, που στηριζόταν στην ανάγκη που υπήρχε για την έκφραση της πολιτικής και της κοινωνικής ανησυχίας.
Μουσικοί, ηθοποιοί, σκηνοθέτες και πολλοί άλλοι, ενώ στην αρχή έμοιαζαν σιωπηλοί μπροστά στις απαγορεύσεις της Χούντας, ο αναβρασμός που υπήρχε τους ώθησε σε μια έντονη καλλιτεχνική δραστηριότητα, στην οποία με ένα παιχνίδι των λέξεων, έστελναν μηνύματα κατά της δικτατορίας.
Οι άνθρωποι της δισκογραφίας προσάρμοζαν τους στίχους των κομματιών, για να γλιτώσουν το «κόψιμο» που περίμενε, όσα δημιουργούσαν υπόνοιες στο μηχανισμό της λογοκρισίας.
Το ειδικό διάταγμα του Οδυσσέα Αγγελή
Η Χούντα των Συνταγματαρχών χτύπησε τη μουσική, εκδίδοντας το υπ. αριθμ. 13/1-6-1967 ειδικό διάταγμα του αρχηγού του επιτελείου του Στρατού Οδυσσέα Αγγελή, το οποίο προέβλεπε τα εξής:
«1) Απεφασίσαμεν και διατάσσομεν τα ακόλουθα, ισχύοντα διά ολόκληρον την επικράτειαν: Απαγορεύεται:
α) Η ανατύπωσις ή η εκτέλεσις της μουσικής και των ασμάτων του κομμουνιστού συνθέτου Μίκη Θεοδωράκη, τέως αρχηγού της νυν διαλυθείσης κομμουνιστικής οργανώσεως «Νεολαία Λαμπράκη», δεδομένου ότι η εν λόγω μουσική εξυπηρετεί τον κομμουνισμόν».
Με αρχικό στόχο τον Μίκη Θεοδωράκη, ξεκίνησε μια στοχευμένη επίθεση και λογοκρισία στην ελληνική μουσική και το ελληνικό τραγούδι.
Τραγούδια απαγορεύτηκαν και λογοκρίθηκαν, αφού όλα έπρεπε να περνούν από επιτροπές λογοκρισίας. Αφαίρεση λέξεων, απαγορεύσεις τραγουδιών, ακόμη και καταστροφή βινυλίων, συνέβησαν εκείνη την σκοτεινή εποχή.
Εκτός από τον Μίκη Θεοδωράκη (1025-2021) και φυσικά όσα τραγούδια – στίχοι είχαν τη μουσική του, λογοκρίθηκαν δεκάδες μουσικά έργα.
Ανάμεσα στα πολλά αυτά κομμάτια, ήταν και «Τα Μαλαματένια λόγια» του Γιάννη Μαρκόπουλου (1939-2023) δέχθηκαν λογοκρισία και έτσι άλλαξε η λέξη «συμμορία» σε «κομπανία», ενώ θέμα υπήρξε και στον στίχο «Παρασκευή το βράδυ στις 9» στο κομμάτι «Τα Λόγια Και Τα Χρόνια», που άλλαξε, καθώς Παρασκευή προς Σάββατο έγινε το πραξικόπημα.
Το τραγούδι «Άπονη ζωή» των Σταύρου Ξαρχάκου και Λευτέρη Παπαδόπουλου ήταν στα κομμάτια που είχαν απαγορευτεί και λόγω του ερμηνευτή του, Γρηγόρη Μπιθικώτση και λόγω των κοινωνικών προεκτάσεων των στίχων του.
Το τραγούδι που «ξέφυγε» από τη Χούντα
Αν και ο Παναγής Κουταλιανός υπήρξε αληθινό πρόσωπο από την Κούταλη Προποντίδας και έζησε στα τέλη του 19ου αιώνα, το τραγούδι παρομοίωνε ως «Κουταλιανό» τον Γεώργιο Παπαδόπουλο. Τη μουσική του «Κουταλιανού» υπέγραψε ο Μάνος Λοΐζος.
«Κι αν μασάει σίδερα και κάνει το λιοντάρι {…} τρέμει σαν το ψάρι στην κυρά του μπρος / αχ πώς τη φοβάται ο φτωχός Κουταλιανός», έγραψε με την πένα του ο Λ. Παπαδόπουλος αναφερόμενος στη σχέση του δικτάτορα με τη σύζυγό του.
Το κομμάτι κατάφερε να «γλιτώσει» και κυκλοφόρησε το 1972, καθώς η σύγχυση με τον υπαρκτό χαρακτήρα θόλωσε τα νερά στην επιτροπή λογοκρισίας.
Διαβάστε ακόμη:
Το θρίλερ της επιστροφής Καραμανλή μετά την πτώση της χούντας και το «boys, pray for me»
"Ακραίο" φινάλε για το Release Athens 2024
Οι ελληνικές ταινίες στο Ertflix που είναι κρυφά διαμάντια
- Φωτιά στο εργοστάσιο της Βιολάντα: Τα σενάρια για τα αίτια της τραγωδίας - Αγωνία για τις αγνοούμενες
- Όταν η Βιολάντα ήταν φούρνος της γειτονιάς στα Τρίκαλα: Η ιστορία της εμβληματικής βιομηχανίας
- Δήμητρα Λιάνη: Η αντίδρασή της στο άκουσμα του θανάτου της Αναστασίας Αθήνη
- Πίσω από κάθε νεκρό σε χώρο εργασίας, υπάρχει μια κοινή αλήθεια
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
