Στις 27 Ιουλίου του 2021, ο Βαλέρι Ζαλούζνι γιόρταζε τα γενέθλια της συζύγου του. Κρατώντας μια μπίρα στο χέρι, βγήκε έξω καθώς είχε ένα επείγον τηλεφώνημα. Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, είχε πάρει μια απόφαση. Παρέκαμψε τη γερασμένη ιεραρχία του ουκρανικού στρατού και όσους είχαν μεγαλύτερη πείρα και διόρισε Αρχηγό των Ενόπλων Δυνάμεων της χώρας τον Ζαλούζνι.
Ο χρόνος έχει αρχίσει να μετράει αντίστροφα. Στα σύνορα της Ουκρανίας, μεγάλες μονάδες του ρωσικού στρατού έχουν συγκεντρωθεί. Λίγους μήνες πριν από τη ρωσική εισβολή, ο νέος αρχηγός του στρατού πρέπει να κινηθεί τάχιστα. Η μοίρα της χώρας του βρίσκεται στα χέρια του.
«Ονειρευόμουν να είμαι ένας απλός στρατιώτης»
Ο Ζαλούζνι γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Ουκρανία την εποχή της Σοβιετικής Ένωσης. Η ενηλικίωσή του συνέπεσε με την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού και τις πρώτες ισχυρές τριβές μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.
Καταγόταν από μια οικογένεια με στρατιωτική παράδοση αλλά ήθελε να γίνει κωμικός. Η οικογενειακή παράδοση νίκησε την παιδική θέληση και εντέλει εισήχθη στη Στρατιωτική Ακαδημία της Οδησσού. Ήταν η αρχή της καριέρας ενός ανθρώπου αντισυμβατικού, που δεν είχε ιδιαίτερη σχέση με τη στρατιωτική αυστηρότητα.
Ο ίδιος είχε τη φήμη του χιουμορίστα. Του άρεσε πιο πολύ να γελάει με τους στρατιώτες του ανταλλάσσοντας πειράγματα παρά να επιβάλλεται με έναν τρόπο σκληρό. Ήταν ιδιαίτερα αγαπητός και φαίνεται πως με τον χαρακτήρα του κέρδιζε τον σεβασμό τους.
Ανέβηκε σταδιακά τα σκαλοπάτια της στρατιωτικής ιεραρχίας φτάνοντας στο βαθμό του υποστράτηγου το 2017. Ξεκίνησε από τη διοίκηση μιας διμοιρίας. Σημείο καμπή όμως, ήταν το 2014 όταν ανέλαβε ηγετική θέση στις μάχες που ξεκίνησαν στα ανατολικά της χώρας εξαιτίας της κλιμακούμενης ρωσικής επιθετικότητας.
Ο Ζαλούζνι μπορεί εύκολα να ξεγελάσει αν τον αντιμετωπίσουμε στερεοτυπικά. Ο χαρωπός τύπος με τη στολή, με ένα ποτό στο χέρι που λατρεύει να πειράζει τους άλλους και να τους κάνει να γελάνε. «Δεν περίμενα ποτέ ότι θα φτάσω ψηλά στην ιεραρχία, ονειρευόμουν να είμαι ένας απλός στρατιώτης» είχε πει σε μια συνέντευξή του. Αυτή η απλότητα συνοδεύεται από μια κρυφή οξυδέρκεια, μια σπάνια οξύνοια και μια πειθαρχημένη εργατικότητα. Προσήλωση στο στόχο.
Μελετώντας τον εχθρό
Από τις μάχες του 2014, έμαθε καλά τον εχθρό που ήταν ο Ρώσος στρατιώτης αλλά και η Ρωσική στρατιωτική διοίκηση. Απέναντί του, βρισκόταν ένα από τα μεγαλύτερα στρατιωτικά μυαλά της ρωσικής ιεραρχίας, ο Βαλέρι Γερασίμοφ, Αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων και Αναπληρωτής Υπουργός Άμυνας. Ο Γερασίμοφ είναι ο αρχιτέκτονας του σύγχρονου στρατιωτικού δόγματος της Ρωσίας.
Διαβάστε ακόμη: Πούτιν: «Η Ουκρανία χωρίς στρατηγικά αποθέματα υποχωρεί σε όλα τα μέτωπα - Ληστές οι Ευρωπαίοι»
Ο Ζαλούζνι δεν είχε ψευδαισθήσεις. Γνώριζε καλά ποιοι είναι στην άλλη μεριά του πεδίου. Το γνώριζε γιατί είχε μελετήσει σκληρά σχεδόν όλα τα έργα του αντιπάλου του τον οποίο θαύμαζε. «Πιστεύω ότι επίκεντρο της στρατιωτικής επιστήμης είναι η Ρωσία» είχε δηλώσει και ίσως γι’ αυτό, ήταν κατάλληλα προετοιμασμένος.

Ο ίδιος πίστευε ότι η Ουκρανία πρέπει να αποκολληθεί από τα στρατιωτικά δόγματα και τις τακτικές της Σοβιετικής Ένωσης. Ο στρατός της πρέπει να «προσγειωθεί» στη σύγχρονη πραγματικότητα. Όταν ανέλαβε την ηγεσία των Ενόπλων Δυνάμεων, ξεκίνησε για να πραγματώσει αυτό το όραμα.
Αποφάσισε να μιμηθεί τον τρόπο λειτουργίας των δυνάμεων του ΝΑΤΟ και των Ηνωμένων Πολιτειών. Κοντά του, ως σύμβουλοι, βρέθηκαν ειδικοί από τις ΗΠΑ. Σύντομα, ο στρατός της χώρας άλλαξε τη νοοτροπία του κι αυτό θα ήταν ένα από τα βασικά ατού στο πεδίο της μάχης.
Η εισβολή, η δημοφιλία και η αποπομπή
Όταν οι σειρήνες του πολέμου ήχησαν στο κέντρο του Κιέβου, οι Ουκρανοί ήταν προετοιμασμένοι να διαχειριστούν αυτό που ερχόταν. Ναι μεν απέναντί τους είχαν έναν από τους ισχυρότερους στρατούς του κόσμου αλλά γνώριζαν αρκετά για τον εχθρό που βρισκόταν στο κατώφλι τους. Η πορεία προετοιμασίας μέχρι την εισβολή δεν ήταν ομαλή.
Όταν σε μια στρατιωτική δοκιμή πριν τον πόλεμο, οι αντιαρματικοί πύραυλοι δεν λειτούργησαν όπως έπρεπε, ο Ζαλούζνι περίμενε μια ψυχρολουσία. Παρ’ όλα αυτά, ο Ζελένσκι που ήταν παρών, δεν αντέδρασε. Διατήρησε την εμπιστοσύνη στον υποστράτηγό του.
Ο Ζαλούζνι δούλεψε σκληρότερα. Υπέβαλε τους υφισταμένους του σε σκληρά στρατιωτικά γυμνάσια. Εκείνοι, δυσκολεύτηκαν να ανταποκριθούν. Πίσω από τις κλειστές πόρτες των συνεδριάσεων ήταν έξαλλος λέγοντας «εάν δεν είμαστε έτοιμοι, θα χάσουμε όχι μόνο τις ζωές μας αλλά και την πατρίδα μας».
Οι Ουκρανοί ήταν έτοιμοι. Το σχέδιο του Ζαλούζνι ήταν πάση θυσία να μην πέσει το Κίεβο στα χέρια του εχθρού. Χρησιμοποίησε αποτελεσματικές τακτικές για να χτυπάει τις γραμμές ανεφοδιασμού των Ρώσων προκαλώντας τους σοβαρά προβλήματα.
Με σύντομα μηνύματα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, διατράνωνε την πίστη του στην τελική νίκη. Η αποτελεσματική αντεπίθεση το καλοκαίρι του 2022 σόκαρε τους Ρώσους και κόλλησε τον Πούτιν στη γωνία. Σε εκατοντάδες ομάδες στο Telegram, ο «σιδερένιος στρατηγός» έγινε αντικείμενο λατρείας και η δημοφιλία του έφτασε το 88% στα τέλη της περασμένης χρονιάς!
Διαβάστε ακόμη: Προκαλεί ο Ντόναλντ Τουσκ για την Ουκρανία: «Ή λεφτά σήμερα ή αίμα αύριο»
Κάπου εκεί, άρχισαν τα προβλήματα. Οι διαφωνίες με τον Ζελένσκι, οι διαμάχες, ίσως και ο φόβος του επιτελείου του προέδρου πως ο στρατηγός Ζαλούζνι είναι ένα…επικίνδυνο φαβορί. Σε δημοσκοπήσεις που εξετάζουν διάφορα πρόσωπα που μπορούν να αμφισβητήσουν την κυριαρχία Ζελένσκι, ο Ζαλούζνι είναι όντως ένα φαβορί. Αν το ειρηνευτικό πλαίσιο για τη χώρα φέρει εκλογές, ο στρατηγός έχει σοβαρές πιθανότητες να εκλεγεί.
Αυτές οι διαμάχες οδήγησαν στην έξωσή του από το στράτευμα και τη μετακίνησή του σε νέο πόστο, ως πρέσβης της χώρας στο Λονδίνο. Εκεί δέχεται εκατοντάδες κρούσεις από ανθρώπους που θέλουν να βοηθήσουν σε μια ενδεχόμενη εκλογική καμπάνια. Δεν έχει απαντήσει σε καμία.
Παραμένει φειδωλός, σιωπηλός, προσεκτικός. Η δημοφιλία του παραμένει υψηλή και ενώ η κυβέρνηση της Ουκρανίας έχει αρχίσει να μαστίζεται από σκάνδαλα διαφθοράς, το όνομα του Ζαλούζνι ακούγεται όλο και πιο έντονα.
Μόνο το μέλλον θα δείξει αν στη γεωπολιτική σκακιέρα της Ουκρανίας, μπορεί ο «αξιωματικός» να αντικαταστήσει τον «βασιλιά».
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.