«Δεν θέλω να δουλεύω στο μπαλέτο ή στην όπερα ή σε πράγματα όπου λέμε: “Κρατήστε αυτό ζωντανό, παρόλο που πλέον κανείς δεν ενδιαφέρεται για αυτό". Με όλο τον σεβασμό προς τους ανθρώπους του μπαλέτου και της όπερας».
Το απόσπασμα από τη βιντεοσκοπημένη συνέντευξη του Τιμοτέ Σαλαμέ στο CNN/Variety με τον Matthew McConaughey, δεν έκανε απλώς τον γύρο του διαδικτύου, ξεσηκώνοντας έντονες αντιδράσεις από την παγκόσμια καλλιτεχνική κοινότητα, αλλά έδωσε παράλληλα την ευκαιρία να έρθει ξανά στο προσκήνιο η συζήτηση για τη θέση και τη σημασία που έχουν οι δυο αυτές μορφές παραστατικών τεχνών στην πολιτιστική ζωή.
Ένας από τους ανθρώπους με βαθιά γνώση επί του αντικειμένου των παρασταστικών τεχνών και ιδιαιτέρως της μουσικής, είναι ο Αλέξανδρος Χαρκιολάκης, ο Διευθυντής του Συλλόγου Οι Φίλοι της Μουσικής, με σπουδές στη μουσική στο Ελληνικό Ωδείο, το Πανεπιστήμιο του Σέφιλντ και στην Royal Northern College of Music στο Μάντσεστερ. Ο κος Χαρκιολάκης σχολιάζει στο Reader την επίμαχη δήλωση του Τιμοτέ Σαλαμέ και τους λόγους που η όπερα και το μπαλέτο έχουν αναφερθεί ακόμη και ως μορφές τέχνης για λίγους.
Πριν θίξουμε το σχόλιο που έκανε ο Τιμοτέ Σαλαμέ, θα μπορούσατε να μας πείτε λίγα λόγια για τη δική σας σχέση με τις δυο αυτές μορφές τέχνης (όπερα και μπαλέτο) που ανέφερε ο ηθοποιός σε συνέντευξή του.
«Η βασική μου παιδεία αφορά την μουσική εν γένει καθώς σπούδασα μουσική στο Ελληνικό Ωδείο, το Πανεπιστήμιο του Σέφιλντ και στη Royal Northern College of Music στο Μάντσεστερ. Σήμερα είμαι διευθυντής του Συλλόγου Οι Φίλοι της Μουσικής τον οποίο ίδρυσε, ανάμεσα σε άλλους επιφανείς Αθηναίους κι Αθηναίες, η Αλεξάνδρα Τριάντη, η οποία υπήρξε εξαιρετικά επιτυχημένη τραγουδίστρια και μετέπειτα πρόεδρος του ΔΣ του Συλλόγου.
Σήμερα, μία από τις δραστηριότητές μας εδώ είναι να απονέμουμε τις υποτροφίες “Αλεξάνδρα Τριάντη” που πολλές φορές είναι αφιερωμένες στο τραγούδι. Παρόλα αυτά, η γενικότερη ενασχόληση με την μουσική ζωή εξυπακούεται ότι περιλαμβάνει την όπερα και το μπαλέτο. Για παράδειγμα, έτυχε να έχω ασχοληθεί επισταμένα με το Μουσείο Μαρία Κάλλας ως ένα από τα τρία μέλη της μελετητικής ομάδας, ένα μουσείο εξαιρετικά επιτυχημένο όπως δείχνουν οι αριθμοί και το πρόσφατο βραβείο με το οποίο τιμήθηκε».
Πώς σχολιάζετε την επίμαχη δήλωση του Τιμοτέ Σαλαμέ;
«Πιστεύω ότι είναι μία δήλωση καφενειακού χαρακτήρα, που οφείλεται στον ενθουσιασμό και την υπερβολή της στιγμής, άλλωστε ζούμε στην εποχή της ατάκας. Μάλλον είναι δύσκολο νέοι καλλιτέχνες, όσο καλοί κι αν είναι, να αντιληφθούν τι σημαίνει να προετοιμάζεις μία ζωντανή παράσταση τέτοιων απαιτήσεων όπου υπάρχει όσμωση τόσων διαφορετικών καλλιτεχνών».

Πώς και γιατί έχει καλλιεργηθεί η άποψη του να θεωρούνται η όπερα και το μπαλέτο μορφές τέχνης για λίγους;
«Σίγουρα ρόλο έχουν παίξει οι κοινωνικές νόρμες των τελευταίων δεκαετιών. Η αντίληψη ότι κανείς πρέπει να φοράει σμόκιν ή τουαλέτα υψηλής ραπτικής είναι μία κοινωνική συνθήκη που δεν ίσχυε πάντοτε. Μεταλλάχθηκε σε κοσμικό γεγονός, παραβλέποντας την καλλιτεχνική και λαϊκή πλευρά του όλου πράγματος».
Είστε Διευθυντής του Συλλόγου Οι Φίλοι της Μουσικής από το 2017, του πολιτιστικού οργανισμού που ίδρυσε το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Έχουν γίνει η όπερα και το μπαλέτο πιο εξωστρεφή τα τελευταία χρόνια; Κι αν όχι, πώς μπορούν γίνουν;
«Πιστεύω ότι και τα δύο είδη είναι πιο προσβάσιμα από ποτέ στις μέρες μας. Εναλλακτικές προτάσεις από την Εθνική Λυρική Σκηνή, ανεβάσματα παραστάσεων με σύγχρονη ματιά στο ίδιο θέατρο αλλά κι αλλού, τόσοι νέοι τραγουδιστές και χορευτές που καταθέτουν τη δική τους καλλιτεχνική πρόταση, παραδοσιακοί πολιτιστικοί οργανισμοί όπως τα δύο Μέγαρα Μουσικής που τολμούν να ανεβάσουν παραστάσεις που απλώνουν το χέρι προς όλες τις ηλικίες. Όλα τα παραπάνω, δημιουργούν τις απαραίτητες συνθήκες για να τα απολαύσουν όλοι όσοι το επιθυμούν δίχως αποκλεισμούς».
Όταν ακούτε αντίστοιχα σχόλια όπως αυτό του Σαλαμέ, πείτε μου την πρώτη παράσταση ή δημιουργό που σας έρχεται στο μυαλό και καταρρίπτει έναν τέτοιο ισχυρισμό.
«Θα σας πω μία μικρή ιστορία: λίγους μήνες πριν φύγουν από την Αθήνα τα ναζιστικά στρατεύματα, ανέβηκε από την Εθνική Λυρική Σκηνή η μοναδική όπερα του Μπετόβεν “Φιντέλιο”. Σε αυτήν έκανε μία από τις πρώτες εμφανίσεις της η Μαρία Κάλλας όπου σημείωσε τεράστια επιτυχία. Όμως δεν θέλω να σταθώ σε αυτό αλλά να σας μεταφέρω τις αφηγήσεις ανθρώπων που βρέθηκαν να παρακολουθούν αυτή τη παράσταση το 1944 και που πήγαιναν εκεί ως πράξη αντίστασης, για να βρεθούν στο Ηρώδειο όταν οι φυλακισμένοι βγαίνουν από τα μπουντρούμια και τραγουδούν το αντίστοιχο χορωδιακό μέρος όπου εξυμνούν την ελευθερία.
Οι εξαθλιωμένοι από την Κατοχή κάτοικοι των Αθηνών πήγαιναν στο Ηρώδειο με ό,τι ρούχα είχαν διαθέσιμα για να γίνουν κομμάτι αυτής της ελπίδας που εξέφραζε ο Μπετόβεν. Και κάθε βράδυ, σηκώνονταν όρθιοι και χειροκροτούσαν με όση δύναμη είχαν για να εκφράσουν την δίψα τους για ελευθερία. Μία όπερα το έκανε αυτό. Έδωσε ελπίδα να αντέξουν τις λίγες εβδομάδες που απέμεναν για να απελευθερωθούν.
Αν αυτό το είδος που προκάλεσε αυτά τα ρίγη συγκίνησης, προσδοκίας, προσμονής μπορεί να το κάνει αυτό, μάλλον είναι ένα είδος τέχνης που δεν πνέει τα λοίσθια ούτε τότε ούτε και σήμερα».
- Σφοδρές επιθέσεις στη Μέση Ανατολή: Για την πιο βίαιη φάση μιλά το Ιράν - Χτυπήματα των ΗΠΑ σε πλοία
- Έβελυν Ασουάντ: «Ο πατέρας μου δεν μας μιλούσε για τη Συρία, νομίζω πως ήθελε να φύγει»
- Ο μακρύς δρόμος για τα πυρηνικά, το φαινόμενο «rally around the flag» και η καρδιά της καρδερίνας
- Πέθανε ο Γιώργος Μαρίνος - Ήταν ο πρώτος Έλληνας σόουμαν
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.