Το μάγμα-τέρας στο Αιγαίο και η αλήθεια πίσω από τους σεισμούς στη Σαντορίνη

Μια διεθνής ομάδα ερευνητών, στην οποία συμμετείχαν και Έλληνες επιστήμονες, έφερε στο φως τις κρυφές διεργασίες που προκάλεσαν την πρωτοφανή σεισμική δραστηριότητα κοντά στη Σαντορίνη στις αρχές του 2025.

Η μελέτη τους, δημοσιευμένη στο περιοδικό Science, αποκαλύπτει ότι η αιτία ήταν μια τεράστια μαγματική διείσδυση – ένα κατακόρυφο στρώμα μάγματος που εξαπλώθηκε σε κύματα, διανύοντας πάνω από 20 χιλιόμετρα μέσα στον γήινο φλοιό, σε βάθος μεγαλύτερο των 10 χιλιομέτρων κάτω από τον θαλάσσιο πυθμένα.

Οι ερευνητές περιγράφουν το μέγεθος της μαγματικής ποσότητας με εντυπωσιακές αναλογίες: αρκετό για να γεμίσει 200.000 πισίνες ολυμπιακών διαστάσεων, να ισοδυναμεί με 200 φορές τον όγκο της Μεγάλης Πυραμίδας της Γκίζας ή να καλύψει το Μανχάταν με στρώμα πάχους 9 μέτρων. Η εικόνα είναι σχεδόν αποκαλυπτική για το μέγεθος της γεωλογικής διεργασίας.

Σεισμοί με «καταρρακτώδη» ρυθμό

Η δραστηριότητα ήταν μοναδική σε παγκόσμιο επίπεδο: εκατοντάδες αισθητοί σεισμοί, αρκετοί άνω των 5 βαθμών, μέσα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα. Η κρίση προκάλεσε κατάσταση έκτακτης ανάγκης στη Σαντορίνη, με κλείσιμο σχολείων και ανησυχία σε κατοίκους και επισκέπτες.

Η αβεβαιότητα ήταν έντονη: επρόκειτο για προοίμιο ηφαιστειακής έκρηξης ή για τεκτονική ολίσθηση που θα οδηγούσε σε έναν μεγάλο σεισμό, όπως εκείνον των 7,7 Ρίχτερ το 1956;

Ένας μηχανισμός με παγκόσμια σημασία

Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η κυματοειδής διείσδυση μάγματος δεν είναι μοναδική στη Σαντορίνη, αλλά πιθανότατα αποτελεί θεμελιώδη μηχανισμό κάτω από ηφαίστεια σε όλο τον κόσμο. Οι νέες μέθοδοι παρακολούθησης μπορούν να προσφέρουν στους επιστήμονες εργαλεία για σχεδόν άμεση πρόβλεψη κρίσεων, ακόμη και σε περιοχές όπου η δραστηριότητα εκδηλώνεται βαθιά στο υπέδαφος ή στην ανοιχτή θάλασσα.

Η Σαντορίνη, μέρος του ελληνικού ηφαιστειακού τόξου, κουβαλά ιστορικό καταστροφικών εκρήξεων, με κορυφαία τη μινωική έκρηξη γύρω στο 1620 π.Χ. Η κρίση του 2025, αν και δεν συνοδεύτηκε από έκρηξη, υπενθυμίζει τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι τοπικές κοινωνίες και αναδεικνύει τη σημασία της υψηλής ανάλυσης γεωφυσικής παρακολούθησης.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.