Τα πρόσφατα γεγονότα στη Μέση Ανατολή έφεραν την Κύπρο με έναν βίαιο τρόπο στο προσκήνιο. Η απόφαση της Ελλάδας να δημιουργήσει μια άτυπη στρατιωτική ομπρέλα γύρω από το νησί, εγείρει ερωτήματα για κάποιους. Για κάποιους άλλους, είναι η επιστροφή σε μια πολιτική που είχε πέσει σε δυσμένεια. Οι εξελίξεις όμως την καθιστούν επίκαιρη ξανά.
Τι είναι το Ενιαίο Αμυντικό Δόγμα
Ήταν Νοέμβριος του 1993, όταν ο πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου έκλεινε περίπου ένα μήνα στην εξουσία μετά την εκλογική νίκη του περασμένου Οκτωβρίου. Μέχρι εκείνη τη στιγμή, δεν προβλεπόταν κάποια σοβαρή κρίση με την Τουρκία. Μετά τον Μάρτιο του 1987, υπήρχε μια διατήρηση του status quo. Ο Παπανδρέου όμως σε συνεννόηση με τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Γλαύκο Κληρίδη, προχώρησε στη θεσμοθέτηση του λεγόμενου Ενιαίου Αμυντικού Δόγματος Ελλάδας - Κύπρου.
Ο Παπανδρέου δήλωνε στους δημοσιογράφους με σαφήνεια: «Αν υπάρξει προέλαση τουρκικών στρατευμάτων στην Κύπρο, αυτό είναι αιτία πολέμου». Πρακτικά, η Κύπρος εντασσόταν στην ελληνική αμυντική πολιτική ως μια προέκταση του εθνικού χώρου. Οποιαδήποτε απειλή εις βάρος της, θα αντιμετωπιζόταν ως απειλή εναντίον της Ελλάδας. Βέβαια, το Ενιαίο Αμυντικό Δόγμα αφορούσε βασικά την Τουρκία. Δεν υπήρχαν αναφορές για απειλές από άλλες χώρες. Σε εκείνη τη συνάντηση Παπανδρέου - Κληρίδη, τέθηκαν οι βάσεις και για την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Διαβάστε ακόμη: Έφτασαν στην Κύπρο οι φρεγάτες Κίμων και Ψαρά για τη θωράκιση του νησιού - Από τη Δευτέρα εκεί τα F-16
Πάντως, η θέσπιση του δόγματος δημιούργησε αντιδράσεις τόσο στο εξωτερικό όσο και στο εσωτερικό. Δεν ήταν λίγοι εκείνοι που είχαν επισημάνει πως το Κυπριακό μετατρέπεται από τους χειρισμούς Παπανδρέου - Κληρίδη σε στρατιωτικό αντί για διπλωματικό θέμα. Σε κάθε περίπτωση, αυτή η πολιτική επιλογή ίσχυε μέχρι και τις αρχές του 2000 οπότε και παραμερίστηκε άτυπα ενώ έπαψε η αναφορά της σε επίσημα έγγραφα του ΥΠΕΘΑ από το 2011.
Τι ισχύει σήμερα και ποιες είναι οι υποχρεώσεις της Ελλάδας
Με την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2004, το αμυντικό δόγμα υπέστη μια αναδιαμόρφωση. Ήταν αρκετά ξεκάθαρο για την ελληνική πλευρά πως η Ένωση θα έπαιζε πλέον αποφασιστικό ρόλο στην άμυνα της Κύπρου. Το κυπριακό έδαφος είχε μετατραπεί σε ευρωπαϊκό. Οι ελληνικές υποχρεώσεις προς το νησί, όπως απέρρεαν από το δόγμα, μεταβιβάστηκαν στην Ένωση. Αυτό σε έναν βαθμό εξηγεί και την απομάκρυνση από το Ενιαίο Αμυντικό Δόγμα όπως είχε δημιουργηθεί τον Νοέμβριο του 1993.
Η αποστολή της ναυτικής δύναμης μετά τα πρόσφατα γεγονότα επιβεβαιώνει μια άτυπη επιστροφή σε αυτή την αμυντική πολιτική. Ο Νίκος Δένδιας βέβαια δεν έκανε κάποια σαφή αναφορά στην ομιλία του. Έκανε όμως μια σαφή ιστορική αναφορά δηλώνοντας πως «η Κύπρος δεν κείται μακράν» απηχώντας τη φημολογούμενη φράση του Κωνσταντίνου Καραμανλή.
Η στρατηγική αυτή επιλογή επιβεβαιώνει ενδεχομένως μια επιστροφή σε δόγματα του παρελθόντος που η δύσκολη συνθήκη του πολέμου έκανε ξανά επίκαιρα.
- «Με τραυμάτισε»: Η έρευνα του Reader για τη σεξουαλική παρενόχληση γυναικών στα ΜΜΜ - Μόνο το 3,3% καταγγέλλει
- Η συγκλονιστική και ιστορική επιστολή του εκδότη της «Καθημερινής» στον Αδόλφο Χίτλερ
- Σεισμός 5,3 Ρίχτερ στη Θεσπρωτία: Συνεχείς οι μετασεισμοί, η εκτίμηση Λέκκα - «Φοβηθήκαμε πολύ» λέει κάτοικος
- Γιάμαλη για μήνυση Γεωργιάδη σε Λαζόπουλο: «Γιατί δεν κάνει και σε αυτούς που τον παρακολουθούσαν με το Predator;»
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
