Μενού
Iran
Διαδήλωση στο Ιράν | Associated Press
  • Α-
  • Α+

Νίκη της παλλαϊκής εξέγερσης στο Ιράν αποτελεί η είδηση της κατάργησης της Αστυνομίας Ηθών, που ευθύνεται για τον θάνατο αμέτρητων γυναικών που κατά τους αυστηρούς νόμους του Κορανίου είχαν υποπέσει σε... αμαρτία. Οι αυτόκλητοι «θεοί» της ιρανικής κυβέρνησης που από την εποχή του Μωάμεθ ακόμα δρούσαν υπό τον μανδύα της πίστης, δολοφονώντας αθώο κόσμο, δεν θα έχουν καμία εξουσία πλέον στον λαό και η ψυχή της Μαχσά Αμινί που βασανίστηκε κι εν τέλει δολοφονήθηκε επειδή εξείχε μια... τούφα από τα μαλλιά της από την χιτζάμπ που φορούσε, μπορεί να ησυχάσει. Τόσο της μάρτυρος, όσο και αυτών που έδωσαν τη ζωή τους για να υπερασπιστούν την δολοφονημένη κοπέλα, προκαλώντας γενικό ξεσηκωμό στη χώρα της Μέσης Ανατολής των 85 εκατομμυρίων.

Η κρατική καταστολή δεν άντεξε και πλέον μπορεί να πει κανείς με σιγουριά ότι μια νέα μέρα ανέτειλε σήμερα στη χώρα. Ο γενικός εισαγγελέας του Ιράν Μοχαμάντ Τζαφάρ Μονταζερί ανακοίνωσε την κατάργηση της Αστυνομίας Ηθών από τις αρμόδιες Αρχές. Η Αστυνομία Ηθών δεν έχει καμία σχέση με τη δικαστική εξουσία και καταργήθηκε από τις Αρχές που τη δημιούργησαν», δήλωσε ο Μονταζερί χθες Σάββατο το βράδυ από την ιερή πόλη Κομ.

Στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου ο γενικός εισαγγελέας απάντησε στην ερώτηση παρευρισκόμενου «για ποιον λόγο καταργείται η Αστυνομία Ηθών». Η Αστυνομία Ηθών, γνωστή με το όνομα Γαστ- ε- Ερσάντ (περιπολίες προσανατολισμού) ιδρύθηκε υπό τον υπερσυντηρητικό πρόεδρο του Ιράν Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ «για να διαδώσει την κουλτούρα της σεμνότητας και του χιτζάμπ». Αποτελείται από άνδρες με πράσινη στολή και γυναίκες που φορούν μαύρο τσαντόρ, ένα ένδυμα που καλύπτει το κεφάλι και το πάνω μέρος του σώματος. Η αστυνομία αυτή ξεκίνησε τις περιπολίες της το 2006. Μετά την δολοφονία της Αμινί, στις 16 Σεπτεμβρίου, τρεις ημέρες μετά τη σύλληψή της από την Αστυνομία Ηθών επειδή δεν φορούσε σωστά τη μαντίλα της, ξέσπασαν στο Ιράν πρωτοφανείς κινητοποιήσεις. Εξάλλου, χθες Σάββατο οι ιρανικές Αρχές ζήτησαν από τη Δικαιοσύνη και το Κοινοβούλιο να αναθεωρήσουν νόμο του 1983 για την υποχρεωτική χρήση της μαντίλας προκειμένου να βρεθεί μια διέξοδος στο κίνημα διαμαρτυρίας. Η μαντίλα έγινε υποχρεωτική στο Ιράν τέσσερα χρόνια μετά την ισλαμική επανάσταση του 1979. Σύμφωνα με τον νόμο του 1983, οι γυναίκες στο Ιράν – ντόπιες και αλλοδαπές--, ανεξαρτήτως θρησκείας, θα πρέπει να φορούν δημοσίως μαντίλα και φαρδιά ρούχα.

Από τις 5 Ιουλίου ένας νέος νόμος «για τη μαντίλα και τη σεμνότητα στη χώρα», τον οποίο προώθησε ο Ιρανός πρόεδρος Εμπραχίμ Ραϊσί, επέβαλε νέους περιορισμούς στις γυναίκες: βάσει αυτού, η μαντίλα πρέπει να καλύπτει όχι μόνο τα μαλλιά τους, αλλά και τον λαιμό και τους ώμους.

Η Αστυνομία Ηθών στα βάθη της Ιστορίας

Οπως αναφέρει σε άρθρο του ο Economist, από την εποχή του Προφήτη Μωάμεθ υπήρχε ανελευθερία και τα «δημόσια ήθη» εποπτεύονταν από έναν muhtasib ή επιθεωρητή της αγοράς, ο οποίος διοριζόταν από την κυβέρνηση για την πρόληψη της απάτης και την προστασία των πλανόδιων εμπόρων. (Ενας από τους πρώτους διορισμένους που επέλεξε ο Μωάμεθ στη Μεδίνα ήταν μια γυναίκα).

Με την πάροδο των χρόνων ανέλαβαν μεγαλύτερη ευθύνη για τα ηθικά πρότυπα, συμπεριλαμβανομένου του ντυσίματος των γυναικών. Υπάρχουν καταγραφές για muhtasibs που εξέδιδαν επιτόπια πρόστιμα, ακόμα και μαστιγώσεις, αλλά δεν είχαν την ίδια εμβέλεια με τη σύγχρονη αστυνομική δύναμη. Καθώς τα παραδοσιακά ισλαμικά νομικά συστήματα διαταράχθηκαν από την αλλαγή των βασιλείων και, σε ορισμένες περιπτώσεις, από τον αποικισμό των δυτικών χωρών, στις αρχές του 20ού αιώνα οι muhtasib είχαν εξαφανιστεί στα περισσότερα μέρη.

Στη Σαουδική Αραβία, όμως, η αστυνόμευση της ηθικής απέκτησε νέα προβολή υπό την επίδραση του ουαχαμπισμού, ενός πουριτανικού κινήματος εντός του σουνιτικού Ισλάμ, το οποίο εμφανίστηκε εκεί στα μέσα του 18ου αιώνα και έγινε η κυρίαρχη θρησκευτική ιδεολογία στο βασίλειο. Η πρώτη σύγχρονη αστυνομική δύναμη ηθικής, μια επιτροπή για την εντολή του σωστού και την απαγόρευση του λάθους, δημιουργήθηκε το 1926. Οι αξιωματικοί εμπόδιζαν την ανάμειξη μεταξύ των δύο φύλων και εξασφάλιζαν ότι οι πολίτες παρακολουθούσαν τακτικά την προσευχή.

Μέχρι το 2012 το ένα τρίτο των χωρών της Βόρειας Αφρικής και της Μέσης Ανατολής διέθετε κάποια μορφή θρησκευτικής αστυνομίας. Δυνάμεις υπάρχουν και αλλού, όπως στη Μαλαισία και στο Άτσεχ, μια επαρχία της Ινδονησίας. Οι εξουσίες τους ποικίλλουν, αλλά πολλές προωθούν μια στενή αντίληψη του Ισλάμ: η αστυνομία hisbah στη Βόρεια Νιγηρία έχει ξυρίσει με τη βία τα κεφάλια των ανδρών στον δρόμο και έχει απαγορεύσει τις γυναικείες κούκλες.

Η κατάσταση στο Ιράν μέχρι πρότινος

Οπως αναφέρει το άρθρο, στο Ιράν η αστυνόμευση της ηθικής ήρθε μετά την επανάσταση του 1979. Ο Αγιατολάχ Χομεϊνί προσπάθησε να χαλιναγωγήσει τη συμπεριφορά των πολιτών μετά από μια περίοδο κοσμικότητας. Η σημερινή δύναμη ηθικής της χώρας, οι Περιπολίες Καθοδήγησης (Guidance Patrols), ιδρύθηκαν το 2005 και περιλαμβάνουν πολλές χιλιάδες αστυνομικούς, εκ των οποίων μια μειοψηφία είναι γυναίκες. Για να καταλάβει κανείς πόσο βαθιά ριζωμένο ήταν το απόστημα στην κοινωνία, αρκεί να γνωρίζει ότι ορισμένοι νέοι άνδρες ολοκλήρωναν την υποχρεωτική στρατιωτική θητεία στις τάξεις της. Από την ίδρυσή της έως τον Μάρτιο του 2014 η Αστυνομία Ηθικής ανέφερε σχεδόν 3 εκατ. γυναίκες επειδή δεν φορούσαν σωστά το χιτζάμπ τους. Με την δολοφονία της Αμινί η Αστυνομία Ηθών του Ιράν ξεσήκωσε κύμα οργής στους πολίτες της χώρας που ορκίστηκαν να αλλάξουν τον ρου της Ιστορίας. Και τα κατάφεραν