Φόβος για νέο κύκλο βίας κατακλύζει το Μεξικό: Η δολοφονία του «El Mencho» και η εμπλοκή των ΗΠΑ

Τα σχολεία έκλεισαν σε αρκετές πολιτείες, τοπικές και ξένες κυβερνήσεις προειδοποιούν τους πολίτες τους να παραμείνουν στα σπίτια τους και σε ολόκληρο το Μεξικό ο φόβος της βίας είναι διάχυτος, έπειτα από τις εκτεταμένες βιαιότητες μετά τη δολοφονία του ισχυρού ηγέτη του καρτέλ Jalisco New Generation από τον στρατό.

Όπως αναφέρει το Associated Press, ο Νεμέσιο Οσεγκέρα, γνωστός ως «El Mencho», ήταν ο αρχηγός ενός από τα ταχύτερα αναπτυσσόμενα εγκληματικά δίκτυα στο Μεξικό, διαβόητο για τη διακίνηση φαιντανύλης, μεθαμφεταμίνης και κοκαΐνης στις ΗΠΑ και για τις απροκάλυπτες επιθέσεις εναντίον κυβερνητικών αξιωματούχων που το αμφισβητούσαν.

Διαβάστε ακόμα: Χάος στο Μεξικό: Πυρπολημένα οχήματα στο Χαλίσκο για τον θάνατο του βαρόνου των ναρκωτικών «Ελ Μέντσο»

Σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια ανταλλαγής πυροβολισμών στην πολιτεία Χαλίσκο, όπου κατοικούσε, όταν ο μεξικανικός στρατός προσπάθησε να τον συλλάβει. Τα μέλη του καρτέλ αντέδρασαν με βία σε ολόκληρη τη χώρα, μπλοκάροντας δρόμους και βάζοντας φωτιά σε οχήματα.

Η πρόεδρος, Κλαούντια Σέινμπαουμ, κάλεσε σε ηρεμία και οι αρχές ανακοίνωσαν αργά την Κυριακή ότι είχαν καθαρίσει τα περισσότερα από τα 250 οδοφράγματα του καρτέλ σε 20 Πολιτείες.

Εμπλοκή των ΗΠΑ

Από την πλευρά του, ο Λευκός Οίκος επιβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ παρείχαν υποστήριξη πληροφοριών στην επιχείρηση σύλληψης του ηγέτη του καρτέλ και επαίνεσε τον στρατό του Μεξικού για την εξουδετέρωση ενός άνδρα που ήταν ένας από τους πιο καταζητούμενους εγκληματίες και στις δύο χώρες.

Το Μεξικό ήλπιζε ότι ο θάνατος του μεγαλύτερου εμπόρου φαιντανύλης στον κόσμο θα μείωνε την πίεση της κυβέρνησης Τραμπ να κάνει περισσότερα κατά των καρτέλ, αλλά πολλοί παρέμειναν κρυμμένοι και σε εγρήγορση, περιμένοντας να δουν την αντίδραση του ισχυρού καρτέλ.

Στο Μεξικό πολλοί φοβούνται περισσότερη βία 

Η Γκουανταλαχάρα, πρωτεύουσα της πολιτείας Χαλίσκο και δεύτερη μεγαλύτερη πόλη του Μεξικού, ήταν σχεδόν εντελώς κλειστή την Κυριακή, καθώς οι φοβισμένοι κάτοικοι παρέμειναν στα σπίτια τους.

Στους επιβάτες που έφτασαν στο διεθνές αεροδρόμιο της πόλης το βράδυ της Κυριακής ανακοινώθηκε ότι λειτουργούσε με περιορισμένο προσωπικό λόγω της έκρηξης βίας.

Η Jacinta Murcia, μια 64χρονη πωλήτρια προϊόντων διατροφής, ήταν μεταξύ εκείνων που περπατούσαν νευρικά αργά το βράδυ της Κυριακής στο αεροδρόμιο, όπου νωρίτερα την ίδια μέρα οι ταξιδιώτες έτρεχαν και κρύβονταν πίσω από καρέκλες φοβούμενοι τη βία. Οι περισσότερες πτήσεις προς την πόλη αναστάλησαν την Κυριακή.

Η Murcia έψαχνε με αγωνία τις ειδήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που έδειχναν το πρόσωπο του «El Mencho» και έστελνε μηνύματα στα παιδιά της, τα οποία παρακολουθούσαν την τοποθεσία της, καθώς προσπαθούσε να διασχίσει την πόλη για να φτάσει στο σπίτι της μετά το σούρουπο.

«Το σχέδιό μου σήμερα, φεύγοντας από το αεροδρόμιο, είναι να δω αν υπάρχουν ταξί, αλλά φοβάμαι τα πάντα. Φοβάμαι ότι υπάρχουν οδοφράγματα, ότι υπάρχει απαγόρευση κυκλοφορίας, ότι μπορεί να συμβεί κάτι», είπε. «Είμαι ολομόναχη».

Οι αρχές στο Χαλίσκο, το Μιχοακάν και το Γουαναχουάτο ανέφεραν τουλάχιστον 14 νεκρούς την Κυριακή, μεταξύ των οποίων επτά στρατιώτες της Εθνικής Φρουράς. Βίντεο που κυκλοφορούσαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έδειχναν τουρίστες στο Puerto Vallarta να περπατούν στην παραλία με καπνό να υψώνεται στο βάθος.

Σε άλλο σημείο του αεροδρομίου, μια ομάδα ηλικιωμένων Μεξικανών είχε μαζευτεί και συζητούσε πώς θα γυρίσει σπίτι. «Καλύτερα να πάμε όλοι μαζί», είπε ένας από αυτούς. «Πηγαίνετε με τον Θεό».

Πλήγμα κατά ενός καρτέλ θα μπορούσε να είναι διπλωματικό κόλπο

Ο Ντέιβιντ Μόρα, αναλυτής του International Crisis Group για το Μεξικό, είπε ότι η σύλληψη και η έκρηξη βίας σηματοδοτούν ένα σημείο καμπής στην προσπάθεια της Σέινμπαουμ να πατάξει τα καρτέλ και να ανακουφίσει τις πιέσεις των ΗΠΑ.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει ζητήσει από το Μεξικό να κάνει περισσότερα για την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου του συχνά θανατηφόρου ναρκωτικού φαιντανύλη, απειλώντας να επιβάλει περισσότερους δασμούς ή να αναλάβει μονομερή στρατιωτική δράση εάν η χώρα δεν παρουσιάσει αποτελέσματα.

Υπήρχαν πρώιμα σημάδια ότι οι προσπάθειες του Μεξικού έγιναν δεκτές από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο πρέσβης των ΗΠΑ, Ron Johnson, αναγνώρισε την επιτυχία των μεξικανικών ενόπλων δυνάμεων και τη θυσία τους σε μια δήλωση την Κυριακή το βράδυ. Πρόσθεσε ότι «υπό την ηγεσία του Προέδρου Τραμπ και της Προέδρου Σέινμπαουμ, η διμερής συνεργασία έχει φτάσει σε πρωτοφανή επίπεδα».

Ωστόσο, αυτό μπορεί επίσης να ανοίξει το δρόμο για περισσότερη βία, καθώς αντίπαλες εγκληματικές ομάδες εκμεταλλεύονται το πλήγμα που δέχτηκε το CJNG, είπε ο Μόρα.

«Αυτή μπορεί να είναι μια στιγμή κατά την οποία οι άλλες ομάδες βλέπουν ότι το καρτέλ έχει αποδυναμωθεί και θέλουν να εκμεταλλευτούν την ευκαιρία για να επεκτείνουν τον έλεγχό τους και να αποκτήσουν τον έλεγχο του Καρτέλ Jalisco σε αυτές τις πολιτείες», είπε.

«Από τότε που η Πρόεδρος Σέινμπαουμ ανέλαβε την εξουσία, ο στρατός είναι πολύ πιο επιθετικός και μαχητικός έναντι των εγκληματικών ομάδων στο Μεξικό», είπε ο Μόρα.

«Αυτό σηματοδοτεί στις ΗΠΑ ότι αν συνεχίσουμε να συνεργαζόμαστε, να μοιραζόμαστε πληροφορίες, το Μεξικό μπορεί να τα καταφέρει, δεν χρειαζόμαστε αμερικανικές δυνάμεις στο μεξικανικό έδαφος».

«El Mencho»: Ένας σημαντικός στόχος

Ο Oseguera Cervantes, ο οποίος τραυματίστηκε κατά τη διάρκεια της επιχείρησης σύλληψής του την Κυριακή στην Tapalpa, Jalisco, περίπου δύο ώρες οδικώς νοτιοδυτικά της Γκουανταλαχάρα, πέθανε ενώ μεταφερόταν αεροπορικώς στο Μεξικό, σύμφωνα με δήλωση του Υπουργείου Άμυνας.

Κατά τη διάρκεια της επιχείρησης, οι στρατιώτες δέχθηκαν πυρά και σκότωσαν τέσσερα άτομα στην περιοχή. Τρία ακόμη άτομα, μεταξύ των οποίων και ο Οσεγκέρα Σερβάντες, τραυματίστηκαν και αργότερα πέθαναν, σύμφωνα με την ανακοίνωση.

Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Κάρολαϊν Λέβιτ, δήλωσε μέσω του X ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ παρείχε υποστήριξη πληροφοριών για την επιχείρηση. «Ο "El Mencho" ήταν ένας από τους κορυφαίους στόχους της κυβέρνησης του Μεξικού και των Ηνωμένων Πολιτειών, ως ένας από τους κορυφαίους διακινητές φαιντανύλης στην πατρίδα μας», έγραψε. Εξήρε το στρατό του Μεξικού για το έργο του.

Το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ είχε προσφέρει αμοιβή έως και 15 εκατομμύρια δολάρια για πληροφορίες που θα οδηγούσαν στη σύλληψη του El Mencho. Το καρτέλ Jalisco New Generation είναι μία από τις πιο ισχυρές και ταχύτερα αναπτυσσόμενες εγκληματικές οργανώσεις στο Μεξικό και άρχισε να λειτουργεί γύρω στο 2009.

Τον Φεβρουάριο του 2025, η κυβέρνηση Τραμπ χαρακτήρισε το καρτέλ ως ξένη τρομοκρατική οργάνωση.

Η Σέινμπαουμ έχει επικρίνει τη στρατηγική «kingpin» των προηγούμενων κυβερνήσεων που εξόντωναν τους ηγέτες των καρτέλ, με αποτέλεσμα να προκαλούν εκρήξεις βίας, καθώς τα καρτέλ διαλύονταν.

Αν και παραμένει δημοφιλής στο Μεξικό, η ασφάλεια αποτελεί διαρκές πρόβλημα και από την ανάληψη της προεδρίας από τον Ντόναλντ Τραμπ πριν από ένα χρόνο, η χώρα δέχεται τεράστια πίεση να παρουσιάσει αποτελέσματα στην καταπολέμηση του εμπορίου ναρκωτικών.

Το καρτέλ Jalisco είναι ένα από τα πιο επιθετικά καρτέλ όσον αφορά τις επιθέσεις του εναντίον του στρατού — συμπεριλαμβανομένων των ελικοπτέρων — και είναι πρωτοπόρο στην εκτόξευση εκρηκτικών από drones και στην εγκατάσταση ναρκών.

Το 2020, πραγματοποίησε μια θεαματική απόπειρα δολοφονίας με χειροβομβίδες και ισχυρά τουφέκια στο κέντρο της Πόλης του Μεξικού εναντίον του τότε αρχηγού της αστυνομίας της πρωτεύουσας και νυν ομοσπονδιακού υπουργού Ασφάλειας.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.