Χοσέ Αντόνιο Καστ: O ακροδεξιός νέος πρόεδρος της Χιλής και οι οικογενειακοί δεσμοί με τους ναζί

Η Λατινική Αμερική έχει ζήσει για δεκαετίες στη σκιά των Ηνωμένων Πολιτειών. Μια σκιά που ορισμένες φορές γίνεται πνιγηρή, επεμβατική, παραβιαστική. Το μεγαλύτερο κεφάλαιο της ιστορίας αυτής της περιοχής του πλανήτη αφορά τα πραξικοπήματα που έγιναν με τις ευλογίες των Αμερικανών και κυρίως, της CIA. Δημοκρατικές κυβερνήσεις που ιδεολογικά βρίσκονταν στα Αριστερά έβρισκαν άδοξο ή συχνά…δολοφονικό τέλος. 

Οι απειλές του Τραμπ κατά της Βενεζουέλα αποδεικνύουν πως η παρεμβατικότητα των ΗΠΑ δεν βρίσκεται στο παρελθόν. Όμως, σήμερα, υπάρχει ένα άλλο είδος παρέμβασης που είναι σαν ντόμινο. Μικροί, περιφερειακοί μιμητές του Τραμπ εμφανίζονται φορώντας την πανοπλία της τάξης, της ηθικής, της επιστροφής στο μεγαλείο του παρελθόντος και εκλογικά σημειώνουν αρκετές επιτυχίες. Η πιο πρόσφατη περίπτωση είναι αυτή του Χοσέ Αντόνιο Καστ που εξελέγη πρόεδρος της Χιλής.

Το περίπλοκο οικογενειακό παρελθόν και ο Πινοσέτ

Ο Καστ είναι υπέρμαχος των συντηρητικών αξιών. Συχνά μιλάει για την οικογένεια (έχει αρκετά παιδιά), για την πατρίδα, για τη θρησκεία, για την αποκατάσταση της τάξης. Μιλώντας όμως για την οικογένεια του Καστ, το πράγμα λίγο δυσκολεύει. Γιατί η οικογένειά του μετανάστευσε στη Χιλή στις αρχές της δεκαετίας του ‘50. Ο πατέρας του γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Βαυαρία.

Η σκοτεινή πτυχή της οικογενειακής ιστορίας είναι αυτή που φαντάζεστε. Στρατολογήθηκε και πολέμησε με τη Βέρμαχτ στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Αυτό ήταν και το αφήγημα του Καστ στις συχνές επιθέσεις των αντιπάλων του. Ο πατέρας του δηλαδή δεν έφταιγε. Όπως και τόσοι άλλοι, εντάχθηκε στον ναζιστικό στρατό παρά τη θέλησή του.

Πρόσφατες αποκαλύψεις όμως γκρέμισαν αυτή την ιστορία. Ο πατέρας του είχε ενταχθεί στο ναζιστικό κόμμα, εθελοντικά. Παρ' όλα αυτά, ο Καστ συνεχίζει να επιμένει πως δεν υπάρχει κάποια κηλίδα στις σελίδες της οικογενειακής του ιστορίας. Ο πατέρας του έκανε αυτό που έπρεπε.

Όταν ήρθαν στη Χιλή, εγκαταστάθηκαν σε μια μικρή κοινότητα και ο πατέρας Καστ ίδρυσε μια επιχείρηση με γερμανικά λουκάνικα. Σύντομα, ήρθε η επιτυχία και μαζί με την επιτυχία, το χρήμα. Αυτό λειτουργεί ως παράδειγμα και υπόδειγμα για το μοντέλο σκέψης του Καστ. Σκληρή δουλειά ίσον επιτυχία και χρήμα. Δεν χρειάζεται κάτι άλλο.

Όταν το 1973 η δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση του Σαλβαντόρ Αλιέντε ανατράπηκε και στη θέση της επιβλήθηκε η δικτατορία του Αουγκούστο Πινοσέτ, η οικογένεια Καστ οριακά πανηγύρισε. Οι μαρξιστικές πολιτικές του Αλιέντε δημιουργούσαν σοβαρά προβλήματα στα επενδυτικά σχέδια της οικογένειας. Η δικτατορία ήταν το όχημα για να πραγματοποιήσουν τα όνειρά τους και σύντομα ήρθε η επαφή και η σύνδεση με τον Πινοσέτ.

Διαβάστε ακόμη: Η 11η Σεπτεμβρίου της Χιλής, ο Πινοσέτ, ο Αλιέντε και το ματωμένο τέλος μίας ουτοπίας

Ο αδερφός του Χοσέ Αντόνιο, Μιγκέλ, ήταν ένας από τους οικονομολόγους της περίφημης σχολής του Σικάγο, της μήτρας του νεοφιλελευθερισμού. Ανέλαβε υπουργός στη χούντα του Πινοσέτ και διοικητής της τράπεζας της χώρας. Στα 35 του όμως, διαγνώστηκε με καρκίνο των οστών και έφυγε από τη ζωή ύστερα από μια περίοδο οδυνηρών πόνων. Η απώλεια αυτή σημάδεψε τον Χοσέ Αντόνιο Καστ.

Η σχέση με τη χούντα, η πολιτική και η νίκη στις εκλογές

Το 1988 οι πολίτες της Χιλής κλήθηκαν να αποφασίσουν αν θα έδιναν μια…δεύτερη ευκαιρία στον δικτάτορα Πινοσέτ να συνεχίσει τη θητεία του για οκτώ χρόνια ακόμη. Ο Καστ τάχθηκε υπέρ του δικτάτορα. Από το 1990 ξεκίνησε να ασχολείται με τη δικηγορία, ενώ στα επόμενα χρόνια μεταπήδησε στην πολιτική και εξελέγη βουλευτής. Οι απόψεις του δεν άλλαξαν με την πάροδο των χρόνων. Ήταν και παραμένουν ίδιες.

Εκπροσωπούσε ένα υπερσυντηρητικό, θρησκευτικό, καθολικό αμάλγαμα ψηφοφόρων. Κατά του δικαιώματος των γυναικών στην άμβλωση, κατά του γάμου των ομόφυλων ζευγαριών σε συνδυασμό με τη νεοφιλελεύθερη οπτική. Λιγότεροι φόροι, μικρότερο κράτος. 

Παρά τις προσπάθειές του για εκλογή στο ανώτατο αξίωμα της χώρας, δεν είχε καταφέρει ποτέ να πείσει την πλειοψηφία των πολιτών. Μέχρι τώρα, τουλάχιστον. Έχτισε στο ενδιάμεσο σχέσεις με τους υπόλοιπους τραμπιστές της ευρύτερης περιοχής όπως τον Μπολσονάρου και τον Χαβιέρ Μιλέι. Η κατάσταση στη Χιλή τα τελευταία χρόνια έγινε ο καταλύτης που τον έφερε στην εξουσία. 

Η αριστερή κυβέρνηση δεν κατάφερε να ανταποκριθεί στα προβλήματα της χώρας, ούτε κατάφερε να προσφέρει λύσεις. Η εγκληματικότητα αυξήθηκε κατακόρυφα, η οικονομία δεν είχε θετικές επιδόσεις και υπήρχε η αίσθηση της στασιμότητας. Σαν από μηχανής θεός, ο Καστ εμφανίστηκε για να δώσει ακραίες λύσεις.

Δημιουργία τάφρου στα σύνορα της Χιλής για να σταματήσει η παράνομη μετανάστευση, επιστροφή σε ηθικές αξίες του παρελθόντος με την οικογένεια και τον καθολικισμό να βρίσκονται στο κέντρο, επιβολή της τάξης για μια ανελέητη πάταξη της εγκληματικότητας. Τραμπισμός αλά Χιλή με ένα μικρό κλείσιμο ματιού στο σκοτεινό παρελθόν της χώρας. Άλλωστε, ο ίδιος έχει δηλώσει επανειλημμένα πως ο Πινοσέτ δεν ήταν και τόσο κακός. 

Η ακροδεξιά στροφή σε μια χώρα με τραυματικό παρελθόν είναι επικίνδυνη. Είναι όμως και μια υπενθύμιση πως η δημοκρατία, τις περισσότερες φορές τουλάχιστον, κινδυνεύει εκ των έσω.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.