Politico: Πώς η ακροδεξιά «οικειοποιήθηκε» τα Χριστούγεννα - Το περιτύλιγμα μιας ιδεολογίας

Τα Χριστούγεννα, μια γιορτή που παραδοσιακά συνδέεται με οικογένεια, χαρά και συλλογική μνήμη, μετατρέπονται ολοένα και περισσότερο σε πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης στην Ευρώπη.

Σύμφωνα με το politico.eu, τα ακροδεξιά κόμματα επιχειρούν να τα παρουσιάσουν ως σύμβολο ενός «απειλούμενου» χριστιανικού πολιτισμού, τοποθετώντας τον εαυτό τους ως τους μοναδικούς υπερασπιστές του απέναντι σε μια –κατά την αφήγησή τους– εχθρική, κοσμική αριστερά.

Η στρατηγική αυτή δεν είναι καινούργια. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, το αφήγημα περί «Πολέμου κατά των Χριστουγέννων» έχει καλλιεργηθεί επί χρόνια από συντηρητικά μέσα ενημέρωσης, με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να υποστηρίζει ότι «επανέφερε» τη φράση «Καλά Χριστούγεννα» ως δήλωση αντίστασης στην πολιτική ορθότητα.

Διαβάστε ακόμα: Οι 10 στιγμές που σημάδεψαν το 2025: Πόλεμοι, εξεγέρσεις και ακραία καιρικά φαινόμενα

Σήμερα, η ίδια ρητορική διαχέεται στην Ευρώπη, όπου κόμματα που παραδοσιακά εστιάζουν στη μετανάστευση και την ασφάλεια εντάσσουν πλέον τα Χριστούγεννα στο πολιτισμικό τους οπλοστάσιο.

Η Ιταλία στην πρώτη γραμμή

Στην Ιταλία, η πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι έχει αναγάγει την υπεράσπιση των χριστουγεννιάτικων παραδόσεων σε κεντρικό στοιχείο της πολιτικής της ταυτότητας.

Παρουσιάζει τη γιορτή ως μέρος μιας κληρονομιάς που «απειλείται» από ιδεολογικές πιέσεις και υπερασπίζεται δημόσια τις φάτνες, τα θρησκευτικά σύμβολα και τις σχολικές παραδόσεις.

Το κόμμα της, οι Αδελφοί της Ιταλίας, έχει μάλιστα μετατρέψει το μήνυμα σε θέαμα: κάθε Δεκέμβριο διοργανώνει ένα χριστουγεννιάτικο φεστιβάλ με πατινάζ, Άγιο Βασίλη και ένα τεράστιο δέντρο φωτισμένο στα χρώματα της ιταλικής σημαίας.

Η εκδήλωση, που κάποτε ήταν μικρή και καλοκαιρινή, έχει εξελιχθεί σε μαζικό πολιτιστικό γεγονός στο Castel Sant’Angelo, προσελκύοντας οικογένειες, τουρίστες και περίεργους περαστικούς που συχνά δεν αντιλαμβάνονται εξαρχής τον πολιτικό της χαρακτήρα.

Ο «πολιτιστικός Χριστιανισμός»

Για τους υποστηρικτές της ακροδεξιάς, οι χριστουγεννιάτικες παραδόσεις λειτουργούν ως σύμβολα ταυτότητας.

Σύμφωνα με το politico.eu, δεν αφορά απαραίτητα τη θρησκευτική πίστη - πολλοί από τους πολιτικούς που πρωτοστατούν σε αυτές τις εκστρατείες δεν είναι ιδιαίτερα θρησκευόμενοι.

Αυτό που προβάλλεται είναι ο Χριστιανισμός ως πολιτισμικό όριο: ένα «εμείς» απέναντι σε ένα «αυτοί».

Αναλυτές επισημαίνουν ότι αυτή η στροφή ξεκίνησε μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της δεκαετίας του 2010, όταν η ακροδεξιά άρχισε να παρουσιάζει τον Χριστιανισμό ως θεμέλιο της ευρωπαϊκής ταυτότητας και ως αντίβαρο σε μια υποτιθέμενη πολιτισμική απειλή.

Η αριστερά σε αμυντική θέση

Η στρατηγική αυτή ενισχύεται από την αμηχανία της προοδευτικής πλευράς απέναντι στη θρησκεία στον δημόσιο χώρο. Η χρήση ουδέτερων όρων όπως «εορταστική περίοδος» από ευρωπαϊκούς θεσμούς και σχολεία συχνά παρουσιάζεται από την ακροδεξιά ως ένδειξη «πολιτισμικής υποχώρησης».

Στην Ιταλία, σχολεία που τροποποίησαν χριστουγεννιάτικα τραγούδια ή απέφυγαν θρησκευτικά σύμβολα βρέθηκαν στο στόχαστρο πολιτικών επιθέσεων.

Η δύναμη της νοσταλγίας

Παρά την πολιτικοποίηση, οι περισσότερες χριστουγεννιάτικες παραδόσεις είναι σχετικά σύγχρονες και συχνά προϊόν εμπορικής επιρροής. Ωστόσο, η συναισθηματική τους φόρτιση - οι παιδικές αναμνήσεις, οι οικογενειακές τελετουργίες, η τοπική ταυτότητα— τις καθιστά εξαιρετικά ισχυρές ως πολιτικά σύμβολα.

Διαβάστε ακόμα: Ευρωπαίοι κατηγορούν τις ΗΠΑ για «εκφοβισμό»: Βίζες μπλοκαρίστηκαν σε πέντε κορυφαίες προσωπικότητες

Για την κυβέρνηση Μελόνι, η «υπεράσπιση των Χριστουγέννων» εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια αναδιαμόρφωσης των πολιτιστικών θεσμών της χώρας, από τα ΜΜΕ μέχρι τα μουσεία.

Τα παραδοσιακά κόμματα δυσκολεύονται να απαντήσουν, καθώς η υπεράσπιση του κοσμικού χαρακτήρα δεν έχει την ίδια συναισθηματική απήχηση.

Η πολιτική μέσα στο γιορτινό περιτύλιγμα

Στο χριστουγεννιάτικο φεστιβάλ των Αδελφών της Ιταλίας, η πολιτική δεν εμφανίζεται επιθετικά. Είναι παρούσα, αλλά τυλιγμένη σε φώτα, μουσική, ζεστό κρασί και παιδικά χαμόγελα

Η ιδεολογία χάνεται μέσα στη νοσταλγία - και αυτό ακριβώς είναι που την κάνει τόσο αποτελεσματική.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.