Πώς η καταστροφή της Ισπανικής Αρμάδας έκανε την Αγγλία παγκόσμια δύναμη

Αγγλία και Ισπανία δίνουν ραντεβού στον μεγάλο τελικό του Euro με τα «τρία λιοντάρια» να θέλουν να γράψουν ιστορία κόντρα σε έναν ανώτερο αντίπαλο, όπως είχαν κάνει οι πρόγονοι του Χάρι Κέιν και του Τζουντ Μπέλιγχαμ το μακρινό 1588 όταν το αγγλικό ναυτικό κατατρόπωσε τη μέχρι τότε ανίκητη Ισπανική Αρμάδα εδραιώνοντας την Αγγλία ως παγκόσμια δύναμη. 

Τον 16ο αιώνα η Ισπανία ήταν η απόλυτη δύναμη στον παγκόσμιο χάρτη. Ειδικά το ναυτικό της ήταν πανίσχυρο και δεν ήταν υπερβολή να πει κανείς πως οι θάλασσες της ανήκαν. Ειδικά από την στιγμή που τα πλοία της είχαν καταφέρει να ανακαλύψουν τον «Νέο Κόσμο» και να εκμεταλλευτούν τον πλούτο που ερχόταν στην Ισπανία. 

Επί πολλά χρόνια οι δύο χώρες ήταν σύμμαχοι αλλά και φίλοι μέσω πολλών γάμων μεταξύ των βασιλικών οικογενειών τους. Όταν το 1558 η Ελισάβετ Α' έγινε βασίλισσα της Αγγλίας, αποφάσισε πως επίσημη θρησκεία στο Νησί θα ήταν ο Προτεσταντισμός.

Παράλληλα, άναψε το πράσινο φως ώστε οι Άγγλοι καπετάνιοι να κάνουν επιθέσεις στα ισπανικά πλοία και να παίρνουν τους θησαυρούς με τους οποίους επέστρεφαν από τον Νέο Κόσμο. 

Την ίδια ώρα στάθηκε στο πλευρό της προτεσταντικής Ολλανδίας η οποία είχε ξεσηκωθεί κατά της Ισπανίας. Από την πλευρά του ο βασιλιάς Φίλιππος Β', παρότι καθολικός κρατούσε χαμηλούς τόνους και δεν επιθυμούσε να αυξήσει την ένταση μεταξύ των δύο χωρών. 

Όλα αυτά άλλαξαν όταν η Ελισάβετ διέταξε την εκτέλεση της βασίλισσας Μαρίας της Σκωτίας, ξαδέρφης της Ελισάβετ, και φανατικής καθολικής.

Έτσι, ο Φίλιππος Β' αποφάσισε να αντιδράσει με το να καταστρέψει τον αγγλικό στόλο, ώστε να καταφέρει να μεταφέρει τον δικό του στρατό στην Αγγλία και να διώξει την Ελισάβετ από τον θρόνο.  

Τα προβλήματα για την Ισπανία ξεκίνησαν από νωρίς. Αρχικά οι Άγγλοι με τον Σερ Φράνσις Ντρέικ έκαναν επιδρομές στις ισπανικές ακτές με αποτέλεσμα να καταστρέψουν σημαντικό αριθμό αποθεμάτων του ισπανικού ναυτικού.

Παράλληλα, ο διοικητής του ισπανικού στόλου πέθανε με αποτέλεσμα στη θέση του να διοριστεί ο άπειρος δούκας Μεδίνα Σιδόνια.

Με 130 πλοία, 2.500 κανόνια και 30.000 άνδρες η Αρμάδα απέπλευσε από το λιμάνι της Λισσαβώνας έχοντας πάρει την ευλογία του Πάπα. Τα περισσότερα ισπανικά πλοία ήταν βαριά και δεν μπορούσαν να κινηθούν εύκολα με ιστιοφορία.

Πολλά προχειροφτιαγμένα βαρέλια που μετέφεραν προμήθειες -λόγω της καταστροφής που είχε προηγηθεί από την επιδρομή του Ντρέηκ- είχε ως αποτέλεσμα την έλλειψη τροφίμων.

Στη διαδρομή η Αρμάδα συνάντησε μια σφοδρή θύελλα και θαλασσοταραχή, που την ανάγκασε να επιστρέψει στη Γαλικία και τη Λα Κορούνια για επισκευές και ανεφοδιασμό. Ο στόλος επανέπλευσε με μεγάλη καθυστέρηση χάνοντας πλέον το στοιχείο του αιφνδιασμού. 

Στην Αγγλία ήταν σίγουροι για την ισπανική επίθεση και η Ελισάβετ είχε βγάλει τον στόλο της με 34 πολεμικά πλοία και 6.000 άνδρες. Οι Άγγλοι όμως αποφάσισαν να μην επιτεθούν και να περιμένουν τα ισπανικά πλοία. Και αυτό γιατί με τα μεγάλου βεληνεκούς κανόνια μπορούσαν να χτυπήσουν από μεγάλη απόσταση τους Ισπανούς που είχαν μικρού βεληνεκούς κανόνια. 

Έτσι, ενώ οι Ισπανοί προχωρούσαν προς τη Μάγχη είχαν ουσιαστικά ξοδέψει τα πυρομαχικά τους αφού δεν μπορούσαν να πετύχουν τον στόχο τους. Αντίθετα, τα αγγλικά πλοία προξένησαν μεγάλες ζημιές στα πλοία της Αρμάδας η οποία αναγκάστηκε να καταφύγει στο Καλέ της Γαλλίας. Εκεί διαπίστωσε ότι δεν υπήρχε λιμάνι με βάθη ικανοποιητικά για τα βυθίσματα των πλοίων του και θα έπρεπε να αγκυροβολήσει στην Γκραβελίν.

Την επόμενη μέρα, έλαβε χώρα επί οκτάωρο η ναυμαχία που έκρινε την τύχη της Αρμάδας. Το πλοίο «Εκδίκηση» του Φράνσις Ντρέηκ σχεδόν μονομαχούσε με το «Σαν Μαρτίν» του αρχηγού του ισπανικού στόλου. Τρία ισπανικά πλοία είχαν βυθιστεί, ένα κυριευθεί και 4 προσαράξει, για να συλληφθούν από Ολλανδούς.

Πολλά πλοία της Αρμάδας έκοψαν τις άγκυρες και απομακρύνθηκαν μέσα σε μεγάλο πανικό με στόχο τη διαφυγή. Ο Μεδίνα Σιδόνια αποφάσισε να συνεχίσει προς βορρά, να περιπλεύσει τη Σκωτία και τελικά να ακολουθήσει τις ακτές της Ιρλανδίας και να επιστρέψει στην Ισπανία.

Καθ’ οδόν τα πληρώματά του υπέφεραν από πείνα, δίψα και ασθένειες, ενώ σφοδρές θύελλες έκαναν πολλά πλοία του να εξοκείλουν ή να βουλιάξουν. Οι περισσότεροι από τους άνδρες τους, που προσορμίστηκαν στη Σκωτία ή στην Ιρλανδία, εκτελέστηκαν ή φυλακίστηκαν. 

Όταν έφτασε στην Ισπανία, είχαν απομείνει μόλις τα μισά πλοία της Αρμάδας. Παρά το γεγονός πως ο Φίλιππος προσπάθησε να αντικαταστήσει τα χαμένα πλοία η Αρμάδα πλέον είχε την αίγλη της και τον φόβο που προκαλούσε.

Από εκείνη την χρονιά, το 1588 η Ισπανία άρχισε να χάνει την δυνάμη της, σε αντίθεση με την Αγγλία η οποία όχι απλά κατάφερε να κατατροπώσει την μεγάλη της αντίπαλο, αλλά να γίνει απόλυτη κυρίαρχη σε Βόρεια Αμερική και Ινδία, βοηθώντας παράλληλα στην εξάπλωση και την εδραίωση του Προτεσταντισμού στην Ευρώπη. 

Το 2024 μπορεί να μην κρίνεται το μέλλον των δύο χωρών, αλλά όπως και τότε, έτσι και τώρα η Ισπανία ξεκινάει από θέση ισχύος απέναντι στην Αγγλία και περιμένουμε να δούμε αν οι απόγονοι της Ελισάβετ θα έχουν και νέο κρύφο άσο στο μανίκι ή η Ισπανική Αρμάδα του Γιαμάλ και του Όλμο θα επιβεβαιώσει τον ρόλο του φαβορί. 

Πηγή: historymania, elinis

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.