Ρωσική «παγίδα» για την προσέλκυση μισθοφόρων - Η «βασική στρατολόγος» ξεγελά υποσχόμενη πλούτη

«Καίγεται πολύ καλά»: ακούγεται να λέει μία γυναικεία φωνή, την ώρα που ένα διαβατήριο τυλίγεται στις φλόγες. Η Polina Alexandrovna Azarnykh έχει πάρει το προσωπικό έγγραφο του Omar και το καίει ως αντίποινα γιατί δεν υπάκουσε στις εντολές της. Ο άνδρας αυτός είναι ένας από τους εκατοντάδες που φαίνεται να έχει ξεγελάσει η Ρωσίδα ώστε να τους στρατολογήσει στις ρωσικές δυνάμεις που πολεμούν στην Ουκρανία. 

Η Azarnykh δεν έδρασε μόνη όμως. Οι ρωσικές δυνάμεις φαίνεται πως έχουν απλώσει έναν ιστό από άτυπους στρατολόγους, που υπόσχονται πολλά, αλλά κρύβουν την αλήθεια: οι εθελοντές θα βρεθούν στις μάχες, θα κληθούν να πολεμήσουν και δεν θα μπορέσουν να αποδράσουν. 

Η Kateryna Stepanenko, ερευνητική συνεργάτης στο Ινστιτούτο Μελέτης του Πολέμου, δήλωσε ότι ορισμένες δημοτικές και περιφερειακές αρχές στη Ρωσία προσφέρουν χρηματικά κίνητρα έως και 4.000 δολάρια σε επαγγελματίες δημοσίων σχέσεων και επικοινωνίας, αλλά και κατοίκους για να στρατολογούν Ρώσους ή αλλοδαπούς.

Το Κρεμλίνο αρχικά χρησιμοποιούσε μεγαλύτερους φορείς, όπως την ιδιωτική στρατιωτική ομάδα Wagner και το σωφρονιστικό σύστημα, για να βρει άτομα, αλλά από το 2024 «αξιοποιεί επίσης τους ντόπιους και τις μικρότερες εταιρείες».

Το BBC, σε εκτενές ρεπορτάζ του, μοιράζεται τις ιστορίες ατόμων που, όπως είπαν, «ξεγελάστηκαν» από τη γυναίκα αυτή και βρέθηκαν να πολεμούν στην Ουκρανία, παρότι είχαν λάβει υποσχέσεις για άνεση και κέρδη. «Μας έβλεπε ως χρήματα κι όχι σαν ανθρώπους» κατήγγειλαν. 

Ο Omar, ένας 26χρονος από τη Συρία, που μίλησε με το δίκτυο τον Μάιο του 2024 υπό την προϋπόθεση να διατηρηθεί μυστική η πραγματική του ταυτότητα, βρέθηκε για περισσότερο από έναν χρόνο «παγιδευμένος», όπως είπε, στην πρώτη γραμμή του πολέμου. Όταν συμφώνησε με την 40χρονη είχε λάβει διαβεβαιώσεις ότι θα παίρνει πολύ καλό μισθό και δεν θα σταλεί στον πόλεμο.

«Μας ξεγέλασε... αυτή η γυναίκα είναι απατεώνισσα και ψεύτρα» κατήγγειλε για την πρώην εκπαιδευτικό, που «στρατολογεί» άτομα μέσω του καναλιού της στο Telegram.

Διαβάστε επίσης: Η Ρωσία εξαπέλυσε κατά της Ουκρανίας ένα από τα πιο προηγμένα όπλα της

Πώς προσελκύει τα θύματά της

Στα βίντεό της στο μέσο, η 40χρονη, χαμογελαστή, ενημερώνει τους 21.000 ακολούθους της, για την ευκαιρία να υπογράψουν «μονοετή συμβόλαια» για να παρέχουν «στρατιωτικές υπηρεσίες». 

Έχουν αναγνωριστεί περί τις 500 περιπτώσεις όπου η 40χρονη έχει προχωρήσει στη διαδικασία έκδοσης «προσκλήσεων» - έτσι λέγονται τα επίσημα έγγραφα που παρέχονται σε πολίτες τρίτων χωρών για να ταξιδέψουν στη Ρωσία. Πρόκειται, κυρίως, για άτομα από τη Συρία, την Αίγυπτο, την Υεμένη, αλλά  υπάρχουν αναφορές και για πολίτες από Κούβα, Νεπάλ, Νότια Κορέα, Μαρόκο, Ιράκ, Ακτή Ελεφαντοστού και Νιγηρία. 

Στις αναρτήσεις της συχνά ζητούσε σε όσους ήθελαν να καταταγούν στο ρωσικό στρατό να της στείλουν ένα σκαναρισμένο αντίγραφο του διαβατηρίου τους. Έκανε λόγο για πρόσληψη σε ένα «ελίτ διεθνές τάγμα» και διευκρίνιζε ότι γίνονται δεκτά και άτομα που βρίσκονται παράνομα στη Ρωσία, συμπεριλαμβανομένων εκείνων των οποίων η βίζα έχει λήξει.

Υπάρχουν άλλοι δύο λογαριασμοί στο Telegram, στα αραβικά, που κάνουν παρόμοιες προσφορές για ένταξη στο ρωσικό στρατό. 

«Θα πεθάνουμε, 100%»

Η πρώτη συνάντηση του Omar με την Azarnykh έγινε στο αεροδρόμιο της Μόσχας, όπου βρισκόταν με άλλους 14 συμπατριώτες του, όλοι σε κατάσταση οικονομικής εξαθλίωσης. 

Οι δουλειές στη Συρία ήταν κακοπληρωμένες και ελάχιστες και η «ευκαιρία» που παρουσίασε η πρώην καθηγήτρια, ήταν άκρως ελκυστική. Τους πρότεινε να γίνουν φύλακες σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις. Έφτασαν στη Ρωσία γεμάτοι όνειρα, αλλά αυτά κατέρρευσαν πολύ γρήγορα. 

Η γυναίκα μετέφερε την ομάδα των φίλων στην περιοχή Μπριάνσκ, στα δυτικά της χώρας, και εκεί τους έδωσε να υπογράψουν συμβόλαια με τον ρωσικό στρατό. Ο μισθός ήταν 2.500 δολάρια μηνιαίως και λάμβαναν και 5.000 δολάρια για την εγγραφή. Τα ποσά αυτά θα μπορούσαν μόνο να τα ονειρευτούν στη χώρα τους. Αλλά το όνειρο, είχε ακριβό τίμημα.

Διαβάστε επίσης: Η «Ματωμένη Κυριακή» της Αγίας Πετρούπολης – Το μακελειό που σήμανε την αρχή του τέλους για τον τσαρισμό

Τα συμβόλαια που υπέγραψαν ήταν στα ρώσικα και κανείς δεν κατάλαβε τι έλεγαν. Η Azarnykh πήρε και τα διαβατήριά τους, με την πρόφαση ότι τα χρειάζεται για να προχωρήσει η έκδοση της ρωσικής υπηκοότητας. Ακόμα, υποσχέθηκε ότι αν της έδιναν ο καθένας 3.000 δολάρια - από τα 5.000 που πήραν για την εγγραφή - θα μπορούσε να εξασφαλίσει ότι δεν θα σταλούν στην εμπόλεμη ζώνη.

Όλα ψέματα, όπως είπε ο Omar, που βρέθηκε στην Ουκρανία σε χρόνο ρεκόρ και μετά από 10 μέρες εκπαίδευσης κλήθηκε να πολεμήσει, ενώ δεν είχε κρατήσει πότε στη ζωή του όπλο. 

«Θα πεθάνουμε, 100%» δήλωσε στο βρετανικό δίκτυο. «Πολλοί τραυματισμοί, πολλές εκρήξεις, πολλές χειροβομβίδες. Αν δεν πεθάνεις από την έκρηξη, θα πεθάνεις από τα συντρίμμια που πέφτουν πάνω σου. (...) Υπάρχουν παντού πτώματα. Έχω πατήσει πάνω σε νεκρά σώματα, ο Θεός να με συγχωρέσει. Αν κάποιος πεθάνει, το έχω δει με τα μάτια μου, τον βάζουν σε μία σακούλα απορριμάτων και τον αφήνουν». 

Η 40χρονη τού είχε πει ότι μετά τον χρόνο θα μπορούσε να φύγει, αλλά δεν τον ενημέρωσε για την κυβερνητική απόφαση που, ουσιαστικά, επιτρέπει στον στρατό να επεκτείνει τη διάρκεια των συμβολαίων των στρατιωτών μέχρι το τέλος του πολέμου. 

«Αν ανανεώσουν το συμβόλαιό μου, την έχω πατήσει... ω Θεέ μου» είπε, απεγνωσμένος. Το συμβόλαιό του επεκτάθηκε, όμως.

Είχε την τύχη να επιβιώσει και, κάπως, κατάφερε να αποδράσει. Αλλά δεν ήταν το ίδιο τυχεροί και ορισμένοι από τους συμπατριώτες του, με τους οποίους ταξίδεψε μαζί στη Μόσχα. 

Στρατολογήσεις και σε Πανεπιστήμια

Άλλο ένα από  τα φερόμενα θύματα της Azarnykh ήταν ο Mohammed, φοιτητής στο Πανεπιστήμιο του Εκατερίνεμπουργκ. Όταν πάσχιζε να πληρώσει τα δίδακτρά του, πείστηκε από τη δελεαστική πρόταση και κατατάχθηκε. 

«Του υποσχέθηκε στέγη και την υπηκοότητα... μηνιαία έξοδα» σημείωσε ο αδελφός του φοιτητή, Yousef - πρόκειται, επίσης, για ψευδώνυμο. «Ξαφνικά, τον έστειλαν στην Ουκρανία. Βρέθηκε να πολεμά». 

Η τελευταία επαφή που είχε με την οικογένειά του ήταν τον Ιανουάριο του 2024. Έναν χρόνο αργότερα, ρωσικός αριθμός τους έστειλε ένα μήνυμα στο Telegram όπου φαινόταν να κείτεται νεκρός ο φοιτητής. Είχε πεθάνει ήδη από την περασμένη χρονιά. 

Διαβάστε επίσης: Τα πέντε σημεία - πυριτιδαποθήκες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε Γ' Παγκόσμιο Πόλεμο το 2026

Ορισμένοι τρελαίνονται

Άλλος Σύρος, ο Habib, που είχε, επίσης, υπηρετήσει στον ρωσικό στρατό, χαρακτήρισε την Azarnykh «μία από τις πιο σημαντικές στρατολόγους» της Ρωσίας. 

Εξήγησε πως οι δύο τους συνεργάστηκαν για την έκδοση προσκλήσεων για περίπου τρία χρόνια. Δεν έδωσε, όμως, περισσότερες πληροφορίες για τον ρόλο που έπαιζε ο ίδιος στη διαδικασία. Υπάρχει μία κοινή τους φωτογραφία από το 2024, πράγμα που επιβεβαιώνει ότι γνωρίζονται. 

«Οι Άραβες που έρχονταν, πέθαιναν σχεδόν αμέσως. Ορισμένα άτομα τρελάθηκαν - είναι δύσκολο να βλέπεις πτώματα» διαπίστωσε. 

Ο Habib είχε γνωρίσει και τον Omar και επιβεβαίωσε ότι η 40χρονη τού είχε υυποσχεθεί ότι θα είναι ασφαλής. «Αλλά, μόλις υπογράψεις το συμβόλαιο, δεν υπάρχει τρόπος να φύγεις από κει». 

«Κανείς δεν γνώριζε πώς να χρησιμοποιήσει όπλα. Ακόμα και αν τους πυροβολούσαν, δεν θα απαντούσαν στα πυρά... αν δεν πυροβολήσεις, θα σε σκοτώσουν» είπε, απηχώντας μία ωμή αλήθεια για τον πόλεμο. «Η Polina τούς στρατολογούσε, γνωρίζοντας πως θα πεθάνουν». 

Ο Habib μπόρεσε να επιστρέψει στη Συρία αφότου δωροδόκησε αρκετούς διοικητές για να τερματίσουν το συμβόλαιό του. 

Η κυνική ομολογία της: «Τίποτα δεν είναι δωρεάν»

Οι αναρτήσεις της Azarnykh από τα μέσα του 2024, δείχνουν μία αλλαγή στη στάση της. Από τις υποσχέσεις για χρήματα και υπηκοότητα, πλέον παραδεχόταν πως όσοι κατατάσσονται «θα συμμετέχουν σε εχθρότητες» και παραδεχόταν πως ορισμένοι πεθαίνουν. 

«Γνωρίζατε πολύ καλά πως πηγαίνατε στον πόλεμο. Πιστεύατε ότι θα μπορούσατε να πάρετε ρωσικό διαβατήριο, να μην κάνετε τίποτα και να ζείτε σε ένα πεντάστερο ξενοδοχείο; Τίποτα δεν είναι δωρεάν». 

Σε άλλο μήνυμά της την ίδια χρονιά, είχε απειλήσει τη μητέρας ενός στρατιώτη. Την κατηγόρησε ότι «δημοσιοποίησε κάτι φριχτό για τον ρωσικό στρατό» και της «υποσχόταν» ότι θα «βρω και εσένα και τα παιδιά σου». 

Παρότι το BBC έκανε πολλές προσπάθειες για να συναντηθεί μαζί της, έθεσε ως προαπαιτούμενο να ταξιδέψει το συνεργείο στη Ρωσία, κάτι που δεν έγινε δεκτό. Σε διαδικτυακή επικοινωνία, καταφέρθηκε κατά των Αράβων με χυδαίους χαρακτηρισμούς. 

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.