Σουηδία: Η χώρα που νίκησε το κάπνισμα – Μόλις 5% καπνιστές

Σε μια εποχή όπου η καινοτομία στον χώρο των προϊόντων καπνού και νικοτίνης εξελίσσεται ραγδαία, η υπευθυνότητα και η κοινωνική ευαισθησία αποτελούν βασικούς πυλώνες μιας ασφαλούς προσέγγισης.

Το κάπνισμα παραμένει ο μεγαλύτερος εχθρός της υγείας, ενώ η νικοτίνη –αν και εθιστική– δεν είναι η κύρια αιτία των σοβαρών ασθενειών.

Οι πραγματικοί κίνδυνοι προέρχονται από τις πάνω από 6.000 τοξικές και καρκινογόνες ουσίες που δημιουργούνται με την καύση του καπνού, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Καινοτόμες εναλλακτικές λύσεις

Η πλήρης διακοπή του καπνίσματος είναι η καλύτερη επιλογή για την υγεία. Ωστόσο, πολλοί ενήλικες καπνιστές συνεχίζουν να εκτίθενται σε κινδύνους.

Γι’ αυτό, τα τελευταία χρόνια αναπτύχθηκαν εναλλακτικά προϊόντα χωρίς καύση, τα οποία προσφέρουν νικοτίνη χωρίς να παράγουν τις ίδιες βλαβερές χημικές ενώσεις με το τσιγάρο.

Σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, αυτά τα προϊόντα παρουσιάστηκαν σε επιστημονική εκδήλωση της Παπαστράτος και της PMI Science, με τη συμμετοχή διακεκριμένων επιστημόνων.

Το «σουηδικό μοντέλο»

Στην Ευρώπη, το 25% του πληθυσμού καπνίζει. Στην Ελλάδα το ποσοστό αγγίζει το 35%. Στη Σουηδία, όμως, μόλις το 5% συνεχίζει να καπνίζει συμβατικά τσιγάρα.

Σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, η επιτυχία αυτή αποδίδεται στη χρήση του snus – ενός προϊόντος καπνού για στοματική χρήση – και πιο πρόσφατα στα pouches νικοτίνης.

Αυτά τα σακουλάκια δεν περιέχουν φύλλα καπνού, αλλά νικοτίνη που απορροφάται μέσω του στοματικού βλεννογόνου, μειώνοντας σημαντικά το τοξικολογικό φορτίο σε σχέση με το τσιγάρο.

Εθαρρυντικά επιστημονικά δεδομένα

Μελέτες δείχνουν ότι τα pouches νικοτίνης δεν προκαλούν σοβαρές βραχυπρόθεσμες επιπτώσεις στην υγεία, ενώ οι ανεπιθύμητες ενέργειες είναι παρόμοιες με αυτές της θεραπείας υποκατάστασης νικοτίνης (NRTs). Γι’ αυτό, τον Ιανουάριο του 2025 ο FDA ενέκρινε την κυκλοφορία 20 προϊόντων pouches νικοτίνης στις ΗΠΑ.

Παρά τα ενθαρρυντικά στοιχεία, υπάρχει ανησυχία για τη χρήση τους από ανηλίκους. Σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, στην Ελλάδα ψηφίστηκε πρόσφατα νομοθεσία που προβλέπει αυστηρά μέτρα αποτροπής πρόσβασης των νέων σε προϊόντα καπνού και νικοτίνης.

Στο πλαίσιο αυτό ξεκίνησε η καμπάνια «Είναι στο χέρι μας να μην είναι στο χέρι τους», υπό την αιγίδα των υπουργείων Υγείας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης & Τεχνητής Νοημοσύνης.

Η επιστημονική διάσταση

Η νικοτίνη δρα ως διεγερτικό του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος, επηρεάζει το σύστημα ανταμοιβής και μπορεί να βελτιώσει την προσοχή και τη μνήμη, αλλά παραμένει εθιστική.

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι πρέπει να γίνεται σαφής διάκριση ανάμεσα στις επιδράσεις της νικοτίνης και στις επιπτώσεις του καπνίσματος. Μελέτες στη Σουηδία δείχνουν ότι το snus δεν αυξάνει τον κίνδυνο εμφράγματος ή αθηροσκλήρωσης, ενώ οι χρήστες του έχουν καλύτερο λιπιδαιμικό προφίλ σε σχέση με τους καπνιστές.

Όλοι οι ειδικοί συμφώνησαν: η καλύτερη επιλογή για την υγεία είναι η πλήρης διακοπή του καπνίσματος και κάθε μορφής νικοτίνης.

Ωστόσο, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, τα pouches και άλλα προϊόντα χωρίς καύση μπορούν να αποτελέσουν μια λιγότερο επιβλαβή εναλλακτική για όσους δεν καταφέρνουν να κόψουν το τσιγάρο.

Ο ρόλος της ιατρικής κοινότητας είναι καθοριστικός για την ενημέρωση και την καθοδήγηση των ασθενών.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.