Από την Πρώτη Σερρών στον ΟΠΕΚΕΠΕ: Είναι αυτό το τέλος της δυναστείας Καραμανλή;

Οι πρόσφατες εξελίξεις με τη δηλωμένη πρόθεση του Κώστα Καραμανλή να μην είναι υποψήφιος στις επόμενες βουλευτικές εκλογές λειτουργούν ως τομή. Για σχεδόν έναν αιώνα, το όνομα Καραμανλής επιβίωνε με τον ένα ή τον άλλο τρόπο στην πολιτική σκηνή της χώρας και κατάφερε να επιβιώσει από σκάνδαλα, δολοφονίες, εκλογικές ήττες. Χρειάστηκε ένα τελευταίο σκάνδαλο για να σφραγιστεί η μοίρα αυτής της πολιτικής δυναστείας. Κάνοντας μια αναδρομή στο χθες, αναρωτιόμαστε: έφτασε το τέλος των Καραμανλήδων;

Ο θείος που ήρθε από τις Σέρρες

Ήταν ένας άνθρωπος αρκετά φιλόδοξος, δυναμικός και με αυτοπεποίθηση. Σύμφωνα με τους φίλους του, είχε όλα αυτά που χρειαζόταν για να πετύχει. Δεν είχε όμως μια εύκολη ζωή. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής ήταν γιος του δημοδιδασκάλου Γεωργίου Καραμανλή, γνωστού Μακεδονομάχου. Γεννήθηκε και πέρασε τα πρώτα χρόνια της ζωής του στο χωριό Κιούπκιοϊ (τη σημερινή Πρώτη), όταν οι Σέρρες ήταν ακόμη οθωμανική επαρχία. Ασχολήθηκε με τη δικηγορία και εξελέγη βουλευτής για πρώτη φορά στις 9 Ιουνίου 1935.

Αυτή ήταν η αρχή μιας πολιτικής καριέρας 60 χρόνων. Όλοι αναγνώριζαν πως ήταν ένας άνθρωπος ικανός που είχε βέβαια και τις κατάλληλες διασυνδέσεις. Αυτό φάνηκε ιδιαίτερα χρήσιμο όταν μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου Παπάγου, τα ανάκτορα (αντισυνταγματικά) τον επέλεξαν ως νέο πρωθυπουργό, έχοντας και τις ευλογίες του αμερικανικού παράγοντα. Οι αντίπαλοί του τού χρεώνουν την υπόθεση Μερτέν, τη νοθεία των εκλογών του 1961 και τη διαχείριση της δολοφονίας του Γρηγόρη Λαμπράκη. Το συνόψισε καλύτερα ο Σοφοκλής Βενιζέλος λέγοντας «ας προσέξει η κυβέρνηση Καραμανλή μήπως αυτό το υπερκράτος που εξέθρεψε, στραφεί εναντίον της».

Με την Μεταπολίτευση, κάνει το δικό του rebranding και παρουσιάζεται ως θιασώτης του φιλελεύθερου ριζοσπαστισμού ιδρύοντας τη Νέα Δημοκρατία. Βλέποντας την καλπάζουσα άνοδο του ΠΑΣΟΚ προς την εξουσία, μεταπηδά το 1980 στην Προεδρία της Δημοκρατίας θεωρώντας πως θα μπορεί να ελέγξει τις εξελίξεις καλύτερα. Ο Ανδρέας Παπανδρέου τον περίμενε στη γωνία το 1985 όταν είχε φτάσει η ώρα της ανανέωσης (ή μη) της θητείας του. Ο Παπανδρέου διάλεξε τον Χρήστο Σαρτζετάκη και ο Καραμανλής, ως ένας άνθρωπος που δεν ήθελε να χάνει, παραιτείται εν εξάλλω καταγγέλλοντας την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ.

Ήταν τότε που η «Αυριανή» είχε με...υπερηφάνεια τη λεζάντα στην κορυφή κάθε εξώφυλλου «η εφημερίδα που γκρέμισε τον Καραμανλισμό». Ο Καραμανλισμός επέστρεψε όμως το 1990 μαζί με τον γενάρχη του στο Προεδρικό Μέγαρο όπου θα έμενε μέχρι το 1995. Τρία χρόνια μετά, θα περνούσε στην αιωνιότητα. 

Ο ανιψιός που έγινε αρχηγός

Φρέσκος, νεότερος απ' όλους τους υπόλοιπους υποψηφίους, με λέγειν και δυναμισμό. Όταν ο Κώστας Καραμανλής εξελέγη αρχηγός της Νέας Δημοκρατίας δεν είχε σημαντική εμπειρία στα πολιτικά πράγματα. Ήταν όμως για τους Νεοδημοκράτες η κατάλληλη απάντηση στον «αυστηρό καθηγητή» Κώστα Σημίτη. Γιατί, σε αντίθεση με εκείνον, φαινόταν φιλικός, χιουμορίστας, λαϊκός και αρκετά προσιτός. Παρά τις εκάστοτε επικοινωνιακές γκάφες, κατάφερε να οδηγήσει το κόμμα στην εξουσία ύστερα από 11 χρόνια στην αξιωματική αντιπολίτευση. 

«Όλη η Ελλάδα είναι μπλε» φώναζαν στις 7 Μαρτίου 2004 οι πανηγυρίζοντες Νεοδημοκρατές ενώ ένας ακόμη Καραμανλής περνούσε το κατώφλι του Μεγάρου Μαξίμου. Μια θητεία που ξεκίνησε με τη γνωστή φράση περί νταβατζήδων, θα είχε την ανάλογη εξέλιξη. Ύστερα από τη λάμψη των Ολυμπιακών Αγώνων, ήρθε το σκάνδαλο Ζαχόπουλου, η υπόθεση των υποκλοπών, τα δομημένα ομόλογα, το σκάνδαλο Βατοπεδίου και ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός.

Η οικονομική κρίση του 2008 θα ήταν η χαριστική βολή. Απέναντι στο «λεφτά υπάρχουν» του Γιώργου Παπανδρέου, ο Κώστας Καραμανλής διάλεξε (σύμφωνα με τον ίδιο) να πει στους πολίτες την αλήθεια. Η Νέα Δημοκρατία γνώρισε την εκλογική συντριβή στις εκλογές του 2009 και ο μακροβιότερος αρχηγός της υπέβαλε την παραίτησή του. Έμεινε στα βουλευτικά έδρανα μέχρι το 2023 έχοντας αναπτύξει παράλληλα ένα ιδιαίτερο bromance με τον Αντώνη Σαμαρά. Περιστασιακά, επανέρχεται στην επικαιρότητα ασκώντας κριτική στον διάδοχό του. 

Ο ανιψιός που «γκρέμισε» τη δυναστεία

Όταν ο Κώστας Καραμανλής (του Αχιλλέα) ανέλαβε τομεάρχης υποδομών της Νέας Δημοκρατίας, κανείς δεν θα μπορούσε να φανταστεί την εξέλιξη. Το νεότερο μέλος της πολιτικής δυναστείας θα αποδεικνυόταν και το πλέον μοιραίο. Με σπουδές Ιστορίας, Οικονομικών και Διεθνών Σχέσεων σε πανεπιστήμια του εξωτερικού, ξεκίνησε να εργάζεται στην ελβετική τράπεζα UBS και ύστερα σε ναυτιλιακή εταιρεία οικογενειακών συμφερόντων. Εξελέγη πρώτος βουλευτής του νομού Σερρών τον Ιανουάριο του 2015 και το 2019 ανέλαβε το υπουργείο Yποδομών και Μεταφορών. 

Στην ιστοσελίδα του, μπορούσε κανείς να δει φωτογραφίες με τον θείο του, όταν ακόμη ήταν βρέφος. Ο συνεχιστής της δυναστείας και το ελπιδοφόρο μέλλον της. Αν μας ρωτήσει ο ιστορικός του μέλλοντος, ποια φράση που ακούστηκε στο κοινοβούλιο είχε τη μεγαλύτερη (και καταστροφική) βαρύτητα, η απάντηση θα είναι μία: «Είναι ντροπή και ντρέπομαι». Το δυστύχημα των Τεμπών έδειξε με τρόπο αποκαλυπτικό την πολιτική αναλγησία και ταυτόχρονα, την κρατική αδιαφορία.

Σε αυτό, ήρθε να προστεθεί και η πρόσφατη εμπλοκή του στην υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ. Αν επιβεβαιωθεί η πρόθεσή του να μην είναι υποψήφιος στις επόμενες βουλευτικές εκλογές, αυτό θα σημάνει το ουσιαστικό τέλος (εκτός απροόπτου) μιας πολιτικής δυναστείας που μετράει σχεδόν έναν αιώνα ζωής. Το όνομα Καραμανλής υπήρξε συνώνυμο της συντηρητικής παράταξης. Τα τελευταία χρόνια όμως συνδέθηκε με την αδυναμία του ελληνικού κράτους να αντιμετωπίσει τη διαφθορά και να προστατεύσει την ανθρώπινη ζωή. 

«Η Ελλάς είναι ένα απέραντο φρενοκομείο» είχε πει κάποτε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής. Αναρωτιέμαι τι θα έλεγε τώρα αν έβλεπε τα ανίψια του.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.