Η επόμενη ημέρα της συνάντησης Μητσοτάκη – Ερντογάν και το κρίσιμο ορόσημο του Σεπτεμβρίου

Την αμοιβαία βούληση για τη διατήρηση του θετικού κλίματος στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και των ήρεμων νερών στο Αιγαίο, επαναβεβαίωσαν Κυριάκος Μητσοτάκης και Ταγίπ Ερντογάν χθες βράδυ στην Ουάσιγκτον στο περιθώριο της Συνόδου του ΝΑΤΟ.

Οι δύο πλευρές είχαν εξ αρχής θέσει ως στόχο αυτή η 5η συνάντηση των δύο ηγετών να αντικατοπτρίσει την «κανονικότητα» που έχει επισημάνει επανειλημμένα ο Πρωθυπουργός ότι πρέπει να προσλάβουν εφεξής οι κατ’ ιδίαν επαφές του με τον Τούρκο Πρόεδρο. Η επιδίωξη διατήρησης του moratorium τουλάχιστον μέχρι το Σεπτέμβριο, οπότε και οι δύο ηγέτες έχουν προγραμματίσει να συναντηθούν πιο οργανωμένα στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, επετεύχθη.

Σύμφωνα με συνεργάτες του Κυριάκου Μητσοτάκη οι δύο ηγέτες «συμφώνησαν στο αμοιβαίο όφελος από τη διατήρηση κλίματος ηρεμίας στις διμερείς σχέσεις». Παράλληλα, συνομολόγησαν στην εντατικοποίηση της συνεργασίας για το διπλασιασμό του όγκου των διμερών εμπορικών συναλλαγών. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μάλιστα εξέφρασε την ικανοποίησή του για την έως τώρα συνεργασία με τις τουρκικές αρχές στην καταπολέμηση της παράτυπης μετανάστευσης.

Κρίσιμο ορόσημο για την πορεία των ελληνοτουρκικών σχέσεων πάντως θα αποτελέσει ο Σεπτέμβριος. Καθώς σ’ εκείνο το ραντεβού θα κριθεί αν θα καταστεί εφικτό Αθήνα και Άγκυρα να εισέλθουν στη βαριά ατζέντα και το ακανθώδες ζήτημα της οριοθέτησης ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Τα επόμενα βήματα του διαλόγου καθορίστηκαν σε χωριστό τετ α τετ των Υπουργών Εξωτερικών Ελλάδας - Τουρκίας Γιώργου Γεραπετρίτη και Χακάν Φιντάν μετά το πέρας της χθεσινής συνάντησης των δύο ηγετών.

Το αγκάθι στο «δωμάτιο» ήταν το Κυπριακό δέκα μόλις μέρες πριν οι δύο ηγέτες βρεθούν σε μικρή χιλιομετρική απόσταση για τη μαύρη επέτειο των 50 ετών από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα βρίσκεται στην Κύπρο για τις επετειακές εκδηλώσεις και ο Τούρκος Πρόεδρος σε μία ακόμα φιέστα του ψευδοκράτους στα κατεχόμενα.

Ο Πρωθυπουργός έθεσε στον Ταγίπ Ερντογάν την ανάγκη επανέναρξης των συνομιλιών για την επίλυση του Κυπριακού τονίζοντας πως «50 χρόνια μετά την τραγωδία του 1974 δεν μπορεί η Κύπρος, κράτος-μέλος της Ε.Ε, να παραμένει διαιρεμένη».  

Η συνάντησή τους εξάλλου συνέπεσε με την παράδοση της έκθεσης για το Κυπριακό από την ειδική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρία Άνχελα Ολγκίν Κουεγιάρ, η οποία σημειωτέον ζήτησε να συναντήσει στην Ουάσιγκτον τους Υπουργούς Εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας, ώστε να τους ενημερώσει για το περιεχόμενό της. Το Κυπριακό βρίσκεται επίσης στην αυριανή συνάντηση του κ. Μητσοτάκη με τον Αντόνιο Γκουτέρες στη Νέα Υόρκη.

Στο «καναβάτσο» Μίτσκοσκι και Βόρεια Μακεδονία

Και αν με την Τουρκία οι σχέσεις της Ελλάδας βρίσκονται εδώ και 16 μήνες σε τροχιά εξομάλυνσης, με τη νέα ηγεσία της Βόρειας Μακεδονίας διακατέχονται από βαρομετρικό χαμηλό. Αφού, αγνοώντας τις προειδοποιητικές βολές του Κυριάκου Μητσοτάκη και των συμμάχων για την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας του, ο Πρωθυπουργός της γείτονος Χρίστιαν Μίτσκοσκι κλιμάκωσε την προκλητικότητά του, παραβιάζοντας κατάφωρα τη Συμφωνία των Πρεσπών και στην καρδιά της Συμμαχίας. Μιλώντας κατά τις δηλώσεις του προσερχόμενος στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ για «Μακεδονία» - «μακεδονική» κυβέρνηση και «μακεδονικό» στρατό.

Το θέμα έθεσε όπως αναμενόταν ο Κυριάκος Μητσοτάκης σε ανώτατο επίπεδο. «Η παραβίαση ή η επιλεκτική εφαρμογή της Συμφωνίας των Πρεσπών θα θέσει σε κίνδυνο τη σταθερότητα και την ασφάλεια στην περιοχή των Δυτικών Βαλκανίων», υπογράμμισε κατά πληροφορίες ο Πρωθυπουργός στη χθεσινή πρώτη συνεδρία των Συμμάχων, υπενθυμίζοντας ότι η υπογραφή της επέτρεψε τη διεύρυνση της Συμμαχίας με την προσχώρηση της Βόρειας Μακεδονίας. «Pacta sunt servanda. Αυτό πρέπει να το θυμόμαστε όλοι», επισήμανε με νόημα ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρόντος του κ. Μίτσκοσκι, ο οποίος ρίχτηκε στο «καναβάτσο» για την επαναφορά του αναθεωρητισμού έναντι της Ελλάδας και την καταπάτηση του Διεθνούς Δικαίου και των διεθνών συμφωνιών.

Ο ίδιος είχε διαμηνύσει νωρίτερα ότι η παραβίαση της χρήσης erga omnes της ονομασίας Βόρεια Μακεδονία είναι κάτι «μη διαπραγματεύσιμο». Και ενώπιον των συμμάχων ξεκαθάρισε ότι η άρνηση τήρησης των συμφωνηθέντων θα υποβαθμίσει την αξιοπιστία των προσπαθειών για διευθέτηση λοιπών εκκρεμών ζητημάτων στα Δυτικά Βαλκάνια. Έδωσε, δε, έμφαση στο γεγονός ότι «η πλήρης εφαρμογή της Συμφωνίας των Πρεσπών, τόνισε ο Πρωθυπουργός, είναι απαραίτητη για τη Συμμαχία, για τα Δυτικά Βαλκάνια και για τη διεθνή κοινότητα», θέτοντας άπαντες προ των ευθυνών τους.

Ενίσχυση της άμυνας ΝΑΤΟ και Ε.Ε

Ως προς το επίδικο της φετινής επετειακής Συνόδου του ΝΑΤΟ από τα 75 χρόνια ίδρυσής της Συμμαχίας; Αυτό δεν ήταν άλλο από την ενότητα των 32 συμμάχων απέναντι στις νέες γεωπολιτικές και αμυντικές προκλήσεις. Στο επίκεντρο βρέθηκε η ενίσχυση των αμυντικών δαπανών και η μεγαλύτερη συνεισφορά ευρωπαϊκών χωρών και του Καναδά στην υλοποίηση της δέσμευσης για αμυντικές δαπάνες τουλάχιστον στο 2% του ΑΕΠ, το οποίο η Ελλάδα ήδη υπερβαίνει.

Διαπιστώνοντας μεγάλο κατακερματισμό της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας και ελλιπή διαλειτουργικότητα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επισήμανε την ανάγκη συνδυασμού μεγαλύτερων δαπανών με πιο δημιουργικό και έξυπνο τρόπο κατανομής των πόρων και εξεύρεση νέων πηγών χρηματοδότησης για την ενδυνάμωση της συλλογικής άμυνας. Σε αυτό το σκεπτικό ενέταξε και την πρότασή του για ένα ευρωπαϊκό ταμείο άμυνας καθώς και την κοινή πρόταση με τον Πολωνό ομόλογό του για έναν ευρωπαϊκό «Σιδερένιο Θόλο». «Η ενίσχυση των ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων είναι συμπληρωματική στις αμυντικές δυνατότητες του ΝΑΤΟ, ενισχύει το ΝΑΤΟ», τόνισε.

Στήριξη της Ουκρανίας

Ψηλά στην ατζέντα της Συνόδου Κορυφής βεβαίως είναι και η συνέχιση στήριξης στην Ουκρανία «για όσο χρειαστεί, προκειμένου να διασφαλίσουμε ότι η Ρωσία δεν θα κερδίσει αυτόν τον πόλεμο απρόκλητης επιθετικότητας», όπως δήλωσε ο Πρωθυπουργός. Η Σύνοδος άλλωστε έγινε με φόντο την απόφαση για τη μεταφορά των πρώτων μαχητικών F-16 στην Ουκρανία (από Ολλανδία και Δανία) που ανακοίνωσε ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Άντονι Μπλίνκεν, σηματοδοτώντας τη σκλήρυνση της στάσης του ΝΑΤΟ απέναντι στη Ρωσία.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.