Όλες οι δεισιδαιμονίες μαζεμένες σε μία ημέρα. Ή μήπως σε δύο; Τρίτη και 13 εναντίον Παρασκευής και 13. Γιατί στην Ελλάδα θεωρούμε την πρώτη ως τη «γρουσούζικη» ημέρα, την ώρα που σε μεγάλο μέρος του κόσμου ο φόβος επικεντρώνεται στον συνδυασμό Παρασκευή και 13;
Στην πραγματικότητα, οι δύο αυτοί ημερολογιακοί συνδυασμοί αποτελούν διαφορετικές πολιτισμικές εκφράσεις του ίδιου φόβου: της ανάγκης να αποδοθεί νόημα σε συγκεκριμένες ημερομηνίες. Οι διαφορές τους δεν είναι θεολογικές ή αστρολογικές, αλλά ιστορικές, πολιτισμικές και γεωγραφικές.
Τρίτη και 13
Η συγκεκριμένη ημερομηνία είναι καθιερωμένη ως γρουσούζικη κυρίως στην Ελλάδα, αν και υπάρχουν αντίστοιχες δοξασίες και σε άλλους λαούς της Μεσογείου. Στη χώρα μας, η αρνητική φόρτιση της Τρίτης συνδέεται με δύο βασικούς παράγοντες.
Αφενός, η Άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Οθωμανούς πραγματοποιήθηκε ημέρα Τρίτη, στις 29 Μαΐου 1453. Στην πάροδο των χρόνων, το γεγονός αυτό μετέτρεψε την Τρίτη σε «καταραμένη ημέρα» στη συλλογική μνήμη. Παράλληλα, το «τρία» στη λαϊκή παράδοση συνδέεται με την υπέρβαση της ισορροπίας, ενισχύοντας τον συμβολισμό της ατυχίας.
Παρασκευή και 13
Στον δυτικό πολιτισμό, η Παρασκευή απέκτησε αρνητικό συμβολισμό κυρίως λόγω της Σταύρωσης του Ιησού, η οποία τοποθετείται χρονικά την Παρασκευή. Η ημέρα συνδέθηκε με το πένθος, τη θυσία και τον θάνατο, ενώ κατά τον Μεσαίωνα θεωρούνταν ακατάλληλη για ταξίδια, γάμους ή τη λήψη σημαντικών αποφάσεων. Άλλωστε υπάρχει και σύνδεση με την εξολόθρευση των Ναϊτών Ιπποτών το 1307.
Γιατί ο αριθμός «13»
Ο αριθμός 13 θεωρείται κακότυχος σχεδόν σε ολόκληρο τον δυτικό κόσμο. Σύμφωνα με τη χριστιανική παράδοση, στον Μυστικό Δείπνο συμμετείχαν 13 άτομα, με τον Ιούδα να θεωρείται ο προδότης. Παράλληλα, το 12 αντιμετωπίζεται ως αριθμός πληρότητας (12 μήνες, 12 Απόστολοι), με αποτέλεσμα το 13 να εκλαμβάνεται ως διατάραξη της τάξης.
Την ίδια στιγμή, σκανδιναβικοί μύθοι συνδέουν τον 13ο θεό με την καταστροφή, ενισχύοντας τη φήμη του αριθμού ως κακότυχου.
Ποια θεωρείται πιο γρουσούζικη ημέρα;
Τελικά, ποια ημέρα είναι πιο γρουσούζικη; Η απάντηση δεν βρίσκεται στο ημερολόγιο, αλλά στην ιστορία και τις αφηγήσεις κάθε κοινωνίας. Για την Ελλάδα, η Τρίτη και 13 κουβαλά το βάρος της ιστορίας. Για τον δυτικό κόσμο, η Παρασκευή και 13 συνδέεται με θρησκευτικούς συμβολισμούς και μεσαιωνικούς φόβους.
Ίσως, τελικά, καμία από τις δύο να μην είναι πραγματικά άτυχη. Εκτός αν πιστεύουμε ότι είναι...
- Φωτιά στο εργοστάσιο της Βιολάντα: Τα σενάρια για τα αίτια της τραγωδίας - Αγωνία για τις αγνοούμενες
- Όταν η Βιολάντα ήταν φούρνος της γειτονιάς στα Τρίκαλα: Η ιστορία της εμβληματικής βιομηχανίας
- Δήμητρα Λιάνη: Η αντίδρασή της στο άκουσμα του θανάτου της Αναστασίας Αθήνη
- Πίσω από κάθε νεκρό σε χώρο εργασίας, υπάρχει μια κοινή αλήθεια
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.