Επαναστάτρια, φεμινίστρια, θρυλική ζωγράφος: Η αυτοπροσωπογραφία της Φρίντα Κάλο

Πρωτοπόρος, επαναστάτρια, φεμινίστρια, σουρεάλ περσόνα για κάποιους και ταλαντούχα. Λίγα από τα επίθετα που συνθέτουν την προσωπικότητα της Φρίντα Κάλο (Frida Kahlo), η οποία γεννήθηκε μια μέρα σαν σήμερα, στις 6 Ιουλίου του 1907. 

Η Μαγκνταλένα Κάρμεν Φρίντα Κάλο ι Καλντερόν γεννήθηκε στις 6 Ιουλίου 1907 στο χωριό Κογιοακάν, που σήμερα αποτελεί τμήμα του ιστορικού κέντρου της Πόλης του Μεξικού, της πρωτεύουσας του Μεξικού.

Μεγάλωσε στο «Μπλε Σπίτι» ή - όπως λέγεται στα Ισπανικά - Casa Azul. Η ονομασία δεν κρύβει κάποια απίστευτη ιστορία, σε αντίθεση με την μεγάλη καλλιτέχνιδα, καθώς λέγεται έτσι, ακριβώς λόγω του χαρακτηριστικού έντονου μπλε χρώματός του. 

Ο πατέρας της είναι Γερμανός απόγονος και φωτογράφος. Μετανάστευσε στο Μεξικό όπου γνώρισε και παντρεύτηκε τη μητέρα της Ματίλντ. Η μητέρα της είναι μισή Αμερικανίδα και μισή Ισπανίδα. Η Φρίντα Κάλο έχει δύο μεγαλύτερες αδερφές και μία μικρότερη.

Η Φρίντα Κάλο είχε κακή υγεία στην παιδική της ηλικία. Προσβλήθηκε από πολιομυελίτιδα στην ηλικία των 6 ετών και έπρεπε να μείνει κλινήρης για εννέα μήνες. Αυτή η ασθένεια έκανε το δεξί της πόδι και το πέλμα να γίνουν πολύ πιο λεπτά από το αριστερό. Κουτσάσε αφού ανάρρωσε από την πολιομυελίτιδα. Φοράει μακριές φούστες για να τα καλύψει για το υπόλοιπο της ζωής της. Ο πατέρας της την ενθάρρυνε να κάνει πολλά αθλήματα για να τη βοηθήσει να αναρρώσει. Έπαιζε ποδόσφαιρο, κολυμπούσε, ακόμη και πάλη, κάτι που είναι πολύ ασυνήθιστο εκείνη την εποχή για ένα κορίτσι. Ωστόσο η Φρίντα είχε άλλες ανησυχίες, καλλιτεχνικές. 

Η γνωριμία με τον Ντιέγκο Ριβέρα και η «Δημιουργία»

Κομβικό σημείο στη ζωή της, ήταν όταν σε ηλικία 16 ετών καταφέρνει να είναι ανάμεσα στα 35 παιδιά (σε σύνολο 2000) που έγιναν δεκτά στο καλύτερο σχολείο της περιοχής της: Στο Εθνικό Προπαρασκευαστικό Σχολείο της Πόλης του Μεξικού. Στόχος της είναι να σπουδάσει ιατρική. Εκεί συναντά για πρώτη φορά τον Ντιέγκο Ριβέρα, που ζωγράφιζε και αυτό την γοήτευσε. 

Ο Ριβέρα εκείνη την εποχή δούλευε σε μια τοιχογραφία με τίτλο «Η Δημιουργία» στην πανεπιστημιούπολη του σχολείου. Η Φρίντα την παρακολουθούσε συχνά και είπε σε μια φίλη της ότι κάποια μέρα θα τον παντρευόταν.

Φρίντα Κάλο: Η καλλιτεχνική πορεία και οι αυτοπροσωπογραφίες

Αναφορικά με τη ζωγραφική, η Φρίντα Κάλο υπήρξε μία από τις σημαντικότερες μορφές της μεξικανικής τέχνης του 20ού αιώνα. Η καλλιτεχνική της πορεία ξεκίνησε μετά το σοβαρό τροχαίο ατύχημα που υπέστη το 1925, το οποίο την καθήλωσε για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Κατά τη διάρκεια της ανάρρωσής της άρχισε να ζωγραφίζει, δημιουργώντας κυρίως αυτοπροσωπογραφίες, μέσα από τις οποίες εξέφραζε τον σωματικό και ψυχικό της πόνο, την ταυτότητα και τις προσωπικές της εμπειρίες.

Το έργο της συνδυάζει στοιχεία της μεξικανικής λαϊκής παράδοσης, του συμβολισμού και του σουρεαλισμού, αν και η ίδια υποστήριζε ότι δεν ζωγράφιζε όνειρα αλλά τη δική της πραγματικότητα. Πολλά έργα της αναφέρονται στη σχέση της με τον Ντιέγκο Ριβέρα, στις επώδυνες χειρουργικές επεμβάσεις, στις αποβολές που βίωσε και στην πολιτική της δράση.

Αν και κατά τη διάρκεια της ζωής της δεν γνώρισε τη φήμη που απέκτησε αργότερα, σήμερα θεωρείται σύμβολο της γυναικείας έκφρασης, της ανθεκτικότητας και της ελευθερίας στην τέχνη. Τα έργα της εκτίθενται στα σημαντικότερα μουσεία του κόσμου και συνεχίζουν να εμπνέουν καλλιτέχνες και κοινό διεθνώς.

Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο της, είναι ότι ζωγράφιζε αυτοπροσωπογραφίες. Δημιούργησε 55 αυτοπροσωπογραφίες σε σύνολο 143 έργων της. Χρησιμοποιούσε το πρόσωπό της ως καμβά για να εκφράσει τον σωματικό της πόνο, την αγάπη της για τον Ντιέγκο Ριβέρα και την ταυτότητά της.Τα πιο εμβληματικά έργα της περιλαμβάνουν

Κομμουνίστρια, μαρξίστρια και ανήσυχο πνεύμα

Η Φρίντα Κάλο είχε έντονη πολιτική δράση και ήταν αφοσιωμένη στις κομμουνιστικές ιδέες. Από νεαρή ηλικία εντάχθηκε στο Κομμουνιστικό Κόμμα Μεξικού, υποστηρίζοντας τον μαρξισμό, την κοινωνική ισότητα και τα δικαιώματα των εργαζομένων.

Μαζί με τον σύζυγό της, Ντιέγκο Ριβέρα, συμμετείχε ενεργά στην πολιτική ζωή του Μεξικού και φιλοξένησε τον εξόριστο Λέον Τρότσκι το 1937. Οι πολιτικές της πεποιθήσεις αποτυπώνονται και στη ζωγραφική της, όπου εμφανίζονται σύμβολα του μαρξισμού και θέματα κοινωνικής δικαιοσύνης, ιδιαίτερα στα τελευταία έργα της.

Η Φρίντα Κάλο ως σύμβολο φεμινισμού

Η ζωή και η τέχνη της έθεταν χωρίς επιφυλάξεις στο επίκεντρο τη γυναικεία εμπειρία, αμφισβητούσαν με τόλμη τις πατριαρχικές αντιλήψεις για την ομορφιά και τα φύλα και εξερευνούσαν θέματα ταμπού, όπως η αποβολή, ο θηλασμός και η γυναικεία σεξουαλικότητα.

Αψήφησε επίσης τα δυτικά πρότυπα ομορφιάς, με χαρακτηριστικά τα μαύρα πυκνά της φρύδια, που αποτελούν σύμβολο μέχρι και σήμερα.
 

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.